All posts by V.F.

SAOSH: Administrata gjyqësore doli në protesta për ta rritur pagën e gjykatësve

“Administrata gjyqësore ka dalë në protestë një orë e gjysmë që ta rrisë pagën edhe ashtu të madhe të gjykatësve. Administratës gjyqësore në regjinë e AOGJSH-së vetëm e verifikon atë që fela gjyqësore edhe e donte, barazi e përqindjeve të shtesave të pagës”.

Kështu theksojnë nga Sindikata e Administratës dhe Organeve Shtetërore të Maqedonisë (SAOSH), në lidhje me protestat e sotme, përcjell Telegrafi Maqedoni.

Ata konsiderojnë se “me këtë hap po bëhet padrejtësi e madhe dhe do të sjellë deri në pabarazi të shprehur edhe ashtu të dallimit të madh në të ardhurat do të bëhet edhe më e madhe”.

“Sepse të ardhurat e gjykatësve janë shumë më të mëdha nga të punësuarit në administratën gjyqësore, shtesa e gjykatësve për rrezik tani është 7.000 denarë, ndërsa të nëpunësve gjyqësorë 1.500 denarë, ndërsa paramendoni AOGJSH do të krijojë barazi të dëmit të të punësuarve në gjykata”, thonë nga SAOSH-i dhe potencojnë se shtesat e pagës duhet të jenë me vlera të njëjta reale, sepse ato nuk janë paga./Telegrafi/

Kushtetuesja, parlamenti: Dekreti i Metës është nul

parlamentiNë Shqipëri parlamenti miratoi sot një rezolutë sipas së cilës dekreti me anë të të cilit presidenti Ilir Meta ka emëruar ai anëtare në Gjykatën Kushtetuesa zonjën Marsida Xhaferllari “është një akt absolutisht i pavlefshëm, i nxjerrë në mungesë të kompetencave kushtetuese dhe ligjore të institucionit të Presidentit dhe si i tillë ai konsiderohet nul dhe sikur nuk ka ekzistuar asnjëherë”. Zoti Meta e emëroi zonjën Xhaferllari, pasi kishte kaluar afati 30 ditor që ligji për Gjykatën Kushtetuese ja njeh atij si afat brenda së cilit mund të zgjedhë një nga 3 kandidatët e renditur të parët në listën që i dërgohet nga Këshilli i Emrimeve në Drejtësi (KED).

Sipas rezolutës së parlamentit, presidenti “ka shkelur njëkohësisht jo vetëm afatin prekluziv brenda të cilit duhej të emëronte gjyqtarin kushtetues, por ka emëruar si gjyqtar një kandidat që është listuar në vendin e katërt sipas vendimit të KED-së. Presidenti ka marrë në mënyrë abuzive kompetencat e Këshillit të Emërimeve në Drejtësi, i cili është i vetmi organ që ka kompetencën e renditjes së kandidatëve sipas Kushtetutës dhe ligjit”.

Rezoluta vlerëson se “duke vepruar në shkelje të hapur të Kushtetutës dhe të ligjit dhe në mungesë të kompetencës, Presidenti ka kryer një akt të paprecedent duke tentuar të pezullojë një proces kushtetues me procedura ligjore administrative. Presidenti ka tentuar të bllokojë emërimin/zgjedhjen e anëtarëve të Gjykatës Kushtetuese që sjell zvarritjen e rifillimit të funksionimit të kësaj Gjykate. Për më tepër, ky veprim synon të ndikojë në cënimin e pavarësisë së këtij institucioni, nëpërmjet ndërhyrjeve antikushtetuese në procedurat e emërimit të gjyqtarëve të kësaj Gjykate”.

Me anë të rezolutës, parlamenti i bën thirrje Gjykatës Kushtetues të mos e zbatojnë “dekretin nul të presidentit” si dhe që të mundësojë fillimin e detyrës, për zonjën Arta Vorpsi, e cila sipas vendimit të KED-së botuar në Fletoren Zyrtare, është emëruar automatikisht duke qenë e renditura e para në listën dërguar presidentit.

Në ndërhyrje e tij në seancën e sotme të jashtëzakonmshme të parlamentit, kryeministri Edi Rama u shpreh me ton të forta ndaj Kreut të shtetit. “Asnjë vendi nuk mund t’i bie taksirati të ketë një president si Ilir Meta, dhe duhen marrë masa ligjore kushtetuese, për të krijuar të gjithë mekanizmat zhbllokues ndaj çdo akti brutal të atij që zyrën e presidentit e ka kthyer në zyrë për të shantazhuar parlamentin, ndërkombëtarët, popullin shqiptar”, deklaroi zoti Rama.

Po me tone të ashpra foli dhe presidenti Meta në një prononcim për gazetarët, ndërsa kishte nisur në parlament seanca e jashtëzakonshme. “Kushtetuta e Republikës së Shqipërisë, ka vetëm një garant të padiskutueshëm dhe të pacenueshëm në integritetin e vet, qëështë Gjykata Kushtetuese e Republikës së Shqipërisë! Përpjekjet për të dhunuar Kushtetutën, për të kapur përfundimisht të gjithë sistemin e drejtësisë në Republikën e Shqipërisë me kapjen e Gjykatës Kushtetuese, janë të dështuara, janë të vdekura! Askush të mos guxojë të përdhosë Gjykatën Kushtetuese të Republikës së Shqipërisë! Do të jetë detyrë e Presidentit të Shqipërisë dhe e popullit të Shqipërisë që t’i tregojnë vendin kësaj bande uzurpatore dhe të gjithë shërbëtorëve e skllevërve të tyre, kudo ku janë”, deklaroi zoti Meta.

BE, thirrje për zgjidhjen e konfliktit të interpretimit mbi Gjykatën Kushtetuese

Komisioni evropianBashkimi Evropian u bëri thirrje të gjitha institucioneve shqiptare të përfshira që konflikti i interpretimit mbi përbërjen e Gjykatës Kushtetuese të zgjidhet sa më shpejt dhe të qartësohet kjo çështje.

Reagimi erdhi përmes zëdhënëses së Bashkimit Evropian, Maja Kocijancic, e cila i tha Zërit të Amerikës se Shqipëria ka nevojë për ngritjen e një Gjykate Kushtetuese funksionale sa më shpejt që të jetë e mundur.

Zonja Kocijancic tha se zgiidhja e kësaj çështjeje është thelbësore për popullin shqiptar dhe për efektivitetin e shtetit ligjor në Shqipëri, si edhe për ecjen përpara të Shqipërisë në rrugën e saj të integrimit në BE.

voa

Shipoli: Ballkani të jetë i kujdesshëm me Turqinë

ShipolliAnalisti i çështjeve të Ballkanit në Uashington, Erdoan Shipoli, thotë se Turqia është një aktore e rëndësishme në Ballkanin perëndimor, por këto vende duhet të kenë kujdes nga sistemet paralele që ajo përpiqet të krijojë atje. Në një intervistë me kolegun Ilir Ikonomi, zoti Shipoli flet edhe për vizitën e Presidentit turk Rexhep Taip Erdogan në Shtetet e Bashkuara dhe çështje të tjera.

Zëri i Amerikës: Është e qartë se në marrëdhëniet Amerikë-Turqi janë shfaqur tashmë probleme të shumta, që nga ato ushtarake e deri tek të drejtat e njeriut. A prisni që vizita e Presidentit Erdogan në Uashington t’i përmirësojë marrëdhëniet?

Erdoan Shipoli: Vizita e Presidentit turk në Uashington ka ardhur në një kohë shumë të veçantë në lidhjet mes Turqisë dhe Amerikës. Sot në Kongres janë duke diskutuar për sanksione ose për një deklaratë kundër Turqisë dhe operacionit turk në Siri. Por gjithashtu dihet që Turqia me strategjitë e fundit, përmirësimin e lidhjeve me Rusinë ose edhe të gjitha problemet me Bashkimin Europian, këto kanë qenë të dëmshme në lidhjet mes Turqisë dhe Amerikës. Kështu që, unë nuk pres shumë nga kjo vizitë. Kjo vizitë është si një karrotë që Presidenti amerikan i ka dhënë Presidentit turk për përmirësimin e lidhjeve, sepse këtë vizitë vetëm Erdogani do të mund ta përdorë dhe ta shesë në Turqi si një rezultat që “unë shkoj në Amerikë, kam lidhje të mira me Presidentin amerikan edhe pse Kongresi po më nxjerr probleme”.

Zëri i Amerikës: Nga një pikëpamje gjeostrategjike, si i shpjegoni hapat e Turqisë për t’u afruar me Rusinë dhe për të krijuar të çara në marrëdhëniet me NATO-n?

Erdoan Shipoli: NATO-ja sipas meje është aleanca më e rëndësishme në Turqi, në të gjithë historinë e Turqisë. Por, ne duhet edhe ta dimë që Turqia si shtet, strategjia shtetërore e sigurisë, e regjimit turk të Presidentit Erdogan, ndonjëherë nuk janë të njëjta. Domethënë, Erdogani ka menduar që mund të luajë lojë të dyfishtë edhe me Rusinë, edhe me NATO-n ose Amerikën, dhe është munduar t’i përdorë të dyja kundër njëra-tjetrës. Dhe për këtë, regjimi i Erdoganit është afruar aq shumë me Rusinë sa e ka të pamundur tani të shkëputet prej saj. Kjo do të sjellë më shumë përçarje në NATO. Është e rëndësishme që edhe shtetet aleate të NATO-s, edhe Bashkimi Evropian, por edhe Amerika në bisedimet bilaterale t’i tregojnë Turqisë se deri kur ata munden të presin, ose deri kur mundet që Turqia të vazhdojë me këtë politikë.

Zëri i Amerikës: Ka vite që zoti Erdogan përpiqet të rrisë ndikimin e Turqisë në Ballkan. Sa sukses ka patur ai në Kosovë, Shqipëri, Maqedoninë e Veriut dhe Bosnje dhe çfarë natyre ka ndikimi që ai përpiqet të arrijë?

Erdoan Shipoli: Turqia është aktor shumë i rëndësishëm në Ballkan, edhe historikisht, edhe tani. Dmth është ndër vendet më të mëdha, me ekonominë më të madhe në rajon. Por, Turqinë e bën më të rëndësishëm aleanca me NATO-n, rrugëtimi i saj në Bashkimin Evropian, lidhjet e Turqisë me Shtetet e Bashkuara. Sa kohë që Turqia t’i vazhdojë këto lidhje ose ta ketë politikën e zhvillimit të marrëdhënieve drejt Bashkimit Evropian, atëherë ajo është shumë më e rëndësishme për Ballkanin. Por, nëse në një rrugë të përbashkët drejt Bashkimit Evropian, edhe pse BE-ja jo gjithmonë e pranon që ne të Ballkanit e kemi vendin aty, nëse dikush prej atyre partnerëve që ecin bashkë, e kthen destinacionin nga Rusia, nga Lindja e Mesme, ose nga Euroazia, atëherë ky partner jo vetëm që nuk është më partner i yni, por është edhe partner i rrezikshëm. Dmth, Turqia në Ballkan e ka rritur ndikimin. Ka pasur gjithmonë ndikim, por sidomos në Ballkan ne duhet t’i ndajmë shtetin e Turqisë, si Turqi, dhe regjimin. Të gjitha shtetet në Ballkan, sidomos Kosova, Shqipëria, Maqedonia e Veriut, Bosnja-Hercegovina duhet të kenë marrëdhënie të mira me Turqinë, por duhet të kemi gjithashtu kujdes me sistemet paralele që nuk kanë lidhje me punën e Turqisë që regjimi i Erdoganit i sjell me mënyra të ndryshme, përmes ekonomisë, energjisë, partive politike, organizatave të ndryshme që ata financojnë etj.

Zëri i Amerikës: Fakti që Bashkimi Evropian po tregon një humbje të entuziazmit për të shpejtuar integrimin e Ballkanit Perëndimor, a është ky një shans për zotin Erdogan që të shtojë përpjekjet drejt këtyre vendeve?

Erdoan Shipoli: Për fat të keq po. Por jo vetëm për Presidentin Erdogan, por edhe një shans për Rusinë, ose për vende të tjera. Sidoqë të jetë, ne si popuj, sidomos shqiptarët në Ballkan, nuk duhet të heqim dorë nga integrimet evropiane, euro-atlantike, sepse nuk kemi opsione më të mira dhe nuk ka opsione të ndryshme. Kur vjen puna e Turqisë, po, ata e përdorin këtë, e përdorin edhe rritjen e islamofobisë në Evropë. I përdorin edhe të gjitha problemet e brendshme që ka Evropa, ose problemet që ne kemi për shkak të ngecjeve në integrimet evropiane, ose p.sh. siç shihet në Kosovë për liberalizimin e vizave. Një kosovar, për shembull, e ka shumë më të lehtë të shkojë në Turqi se sa në Greqi, në Itali, apo gjetiu në Evropë.

Zëri i Amerikës: Në rastin e Shqipërisë dhe Kosovës, çfarë prirjesh shihni ju, sa të gatshme kanë qenë ato për të lejuar një ndikim më të madh të Turqisë në vendet e tyre?

Erdoan Shipoli: Nëse analizojmë se si punon regjimi në Turqi, atëherë shohim që ata së pari hyjnë në një vend me mjete ekonomike. Pastaj, ata dëshirojnë të marrin disa sektorë që janë të rëndësishëm në ato shtete, p.sh. sektorin e energjisë, telefoninë, bankat, por pastaj hyjnë në arsim, ose në punët fetare. Unë sidomos i shoh shumë të rrezikshme prirjet e regjimit turk që në Kosovë dhe në Shqipëri të influencojnë sistemin arsimor dhe sistemin fetar.

Zëri i Amerikës: Po këto vende, qeveritë e këtyre vendeve, sa të gatshme kanë qenë për t’i lejuar prirjet e Turqisë?

Erdoan Shipoli: Unë mendoj se kanë lejuar pak më shumë se ç’iu duhet. Dhe do të ketë shumë më tepër presion, që të lejojnë më shumë. Vetëm duhet me qenë shumë të kujdesshëm. Së fundi, siç e shohim në Maqedoninë e Veriut, ose në Bosnjë-Hercegovinë, regjimi në Turqi financon parti politike. Në Kosovë dhe në Shqipëri, qeveritë ende nuk kanë lejuar diçka të tillë. Megjithatë, ky do të jetë qëllimi i tyre i ardhshëm.

Zëri i Amerikës: Zyrtarët e SHBA kanë thënë se e mirëpresin rolin e Turqisë në Ballkanin Perëndimor, nëse ai është një rol konstruktiv. Turqia ka investuar në infrastrukturën e disa prej këtyre vendeve dhe ka ndërtuar apo rindërtuar disa xhami. Sa konstruktiv mendoni se ka qenë ky rol?

Erdoan Shipoli: Unë mendoj që roli i Turqisë deri tani, historikisht, ka qenë shumë i mirë, shumë konstruktiv. Unë kam qenë ndër avokatët e tyre që mendoj se Ballkani Perëndimor duhet të ketë lidhje më të mira me Turqinë. Por, ne atëherë flisnim për një Turqi që ka destinacion Bashkimin Evropian, integrimin në BE, dhe që është aleate e çmueshme e Shteteve të Bashkuara.

Zëri i Amerikës: Ndërsa tani gjërat kanë ndryshuar…

Erdoan Shipoli: Ndërsa tani gjërat kanë ndryshuar totalisht. P.sh. çështja e financimit të xhamive. Njerëzit në Shqipëri dhe në Kosovë që janë fetarë, janë fetarë. Shumica nuk janë praktikantë. Nëse ka nevojë të bëhet një xhami, të bëhet. Nuk ka problem. Derisa ato të jenë nën kontrollin e mekanizmave në shtetet përkatëse. Por, siç e shohim në Gjermani, në Hollandë, në Danimarkë, këto shtete kanë hapur hetime kundër imamëve që janë dërguar nga Turqia, sepse ata kanë bërë punë inteligjence, dmth kanë mbledhur të dhëna për njerëzit që janë kundërshtarë, ose kritikë, të regjimit në Turqi. Nëse këto gjëra do të ndodhin në Kosovë dhe në Shqipëri, atëherë do të ketë një efekt negativ, jo vetëm për kritikët e Erdoganit, siç ka ndodhur në Kosovë, por edhe për të gjithë shtetin e Kosovës ose Shqipërisë. Për ne si shtete që duam të integrohemi në Bashkimin Evropian, që ndihemi mirë se kemi mbrojtur të drejtat e njeriut, kemi luftuar për të drejtat e njeriut, atëherë operacione si ato që kanë ndodhur në Kosovë, ose operacione inteligjence që imamët turq kanë kryer në Gjermani, Hollandë, apo Danimarkë do të jenë shumë negative për neve.

Zëri i Amerikës: Disa nga udhëheqësit e Ballkanit Perëndimor kanë mbajtur marrëdhënie speciale me Presidentin Erdogan, mes tyre është kryeministri i Shqipërisë Edi Rama. A shihni një përpjekje të zotit Erdogan për t’i kthyer këta udhëheqës në njerëz të bindur që u shërbejnë interesave të tij në këto vende?

Erdoan Shipoli: Nëse analizojmë historinë e Erdoganit, ai ka patur marrëdhënie personale me njerëz të ndryshëm, që sot i quan terroristë apo njerëz kundër Turqisë. Pra, ai përpiqet të krijojë relata shumë personale dhe të mira me ata që ai mendon se mund t’i përdorë, apo që mund të jenë në interes të tij. Por kjo do të ishte diçka shumë negative për Shqipërinë, jo vetëm për zotin Edi Rama por edhe për presidentët e shteteve të tjera, si Presidenti Thaçi, Izetbegoviçin në Bosnje, të cilët kanë marrëdhënie personale. Unë do të dëshiroja që këto të ishin marrëdhënie shtetërore, sepse dy shtete duhet të bashkëpunojnë. Por kur vjen puna te marrëdhëniet personale, aty nisin konsipiracionet që nesër mund të jenë problematike për shtetin dhe për popullin që ata qeverisin.

Zëri i Amerikës: Një rast mjaft i debatuar ka qenë memoriali turk i ngritur në Tiranë për grushtin e shtetit në Turqi, që habiti mjaft njerëz për nga fshehtësia me të cilën u bë. Ju si e shihni?

Erdoan Shipoli: Unë nuk habitem nga fshehtësia, sepse Turqia aktualisht bën veprime të tilla të fshehta kudo në botë. Unë habitem se si është lejuar diçka e tillë. Deri më sot, askush nuk mund të thotë se kush e bëri grushtshtetin në Turqi. Ka konspiracione dhe hetime të ndryshme. Nëse nesër del se ka qenë një grushtshtet për show, atëherë çfarë duhet të bëjmë? Ç’duhet të bëjmë me memorialin? A duhet ta heqim atë? Ky memorial nuk ka të bëjë fare me njerëzit që humbën jetën. Ai është një memorial politik, që Erdogani e përdor për konsum vendor. Edhe në rastin e rrëmbimit të gulenistëve në Kosovë, kjo u përdor për konsum të brendshëm. Për shembull, zëdhënësit e presidencës së Turqisë apo njerëzit e Erdoganit, dalin çdo ditë nëpër televizione ku thonë: Ne jemi shtet i fortë sepse më shumë se 100 kritikë të regjimit me operacion të paparë i kemi sjellë në Turqi nga vende të ndryshme.

Zëri i Amerikës: Një pjesë e komunitetit mysliman në Shqipëri dhe Kosovë e shohin Presidentin Erdogan si mbrojtës të myslimanëve. A është ky një rol që vetë zoti Erdogan përpiqet ta promovojë? A është kjo një politikë e tij?

Erdoan Shipoli: Është shumë interesante. Erdogani promovon çdo gjë që është në interesin e tij. Nëse e shikon me interes që të promovojë veten si udhëheqës i myslimanëve, ai e bën këtë edhe këtu në Amerikë me organizata të ndryshme islamike. Nëse e sheh me interes ta promovojë veten si demokrat, siç bëri në 10 vitet e para të qeverisjes së tij, ai e bën edhe këtë. Erdogani është islamist dhe e sheh veten si njeriu i vetëm i drejtë kur vjen puna te marrëdhëniet me Islamin. Ai nuk e ka problem të jetë udhëheqës i myslimanëve, por i myslimanëve që e mbështesin atë. Sepse edhe kurdët që po vriten në Siri janë myslimanë, Guleni gjithashtu është mysliman.

Propozohet huamarrje e re për aksin Kërçovë-Ohër

autostrada-oher-kercoveOpozita maqedonase në Kuvend me ngulmë kërkoi të marrë sqarime direkt nga ministri i Transportit dhe Lidhjeve, Goran Sugarevski për huamarrjen shtesë për ndërtimin e rrugës Kërçovë-Ohër.

Por, ministri zgjodhi të mos paraqitet në seancën e Komisionin për financa dhe buxhet kurse përfaqësuese e vetme e Qeverisë ishte zv/ministrja e Financave Shiret Elezi. Për shumicën, mungesa e ministrit në debat nuk përbën pengesë për vazhdimin e procedurës.

“Këtë detyrim unë si zv/kryetar dhe shërbimet e kemi plotësuar. Është e drejtë e tij të vendosë nëse do të marrë pjesë ose jo në seancë. Nuk ka pengesë sipas Rregullores që të vazhdojmë me punën”, tha Pançe Minov, nënkryetar i Komisionin për financa.

“Nuk e di pse kështu i amnistoni ministrat të cilat jo vetëm sipas rregullores por janë të obliguar me kërkesë të deputetëve të cilët e kanë kërkuar në komisionin amë për propozim-ligjin të cilin edhe ai e propozon. Deputetët e opozitës kërkojnë dhe insistojnë që ministri për transport dhe lidhje të vijë në Komisionin për financa dhe buxhet sepse kemi pyetje konkrete”, theksoi Liljana Zaturovska, deputete e OBRM-PDUKM-së.

Seanca u shty disa herë për të pritur ministrin Sugarevski i cili gjithsesi zgjodhi të mos paraqitet para deputetëve.

Qeveria propozon huamarrje shtesë për përfundimin e aksit Kërçovë-Ohër i cili sipas Marrëveshjes së parë do të kushtonte mbi 505 milion dollar. Më vonë janë nënshkruar edhe disa Anekse të tjera të marrëveshjes. Për realizimin e aktiviteteve plotësuese të parapara me Aneksin nr.3 janë të nevojshme 179 milion dollar shtesë të cilat do të sigurohen me Marrëveshje për huamarrje për financim plotësues të aksit Kërçovë-Ohër nga Banka kineze për eksport dhe import./Alsat/

Zvarritjet e procesit zgjedhor në Kosovë

zgjedhjetDeri në tri javë mund të zgjasë procesi i rinumërimit të mbi 1400 vendvotimeve në Kosovë. Çertifikimi i rezultatit përfundimtar të zgjedhjeve parlamentare të zhvilluara në shtator duhet të presë ende.

Procesit të zgjedhjeve të 6 tetorit në Kosovë nuk po i shihet fundi, ndonëse KQZ-ja shpalli rezultatet përfundimtare, por ishte Komisioni për Ankesa dhe Parashtresa (PZAP) që ktheu pothuajse gati në fillim procesin e numërimit. Pas ankesave të partive politike për parregullsi në rezultate, një herë mbi 400 vendvotime dhe së fundi mbi 1400 vendvotime, votat duhet të rinumërohen dhe kjo mund ta ndryshojë rezultatin përfundimtar. Ajo nuk mund të ndryshojë renditjen e partisë fituese të zgjedhjeve, por numrin e deputetëve.

Procesi i rinumërimit të 1472 vendvotimeve, filloi më (13.11), dhe ky proces pritet të zgjatë jo më pak se tre javë. Si pasojë çertifikimi i rezultateve të zgjedhjeve të 6 tetorit do të zvarritet deri në fillim të dhjetorit. Këtë e thonë përfaqësues të organizatave të shoqërisë civile që monitorojnë procesin e zgjedhjeve, si KDI.

“Nëse merret parasysh dinamika e procesit të rinumërimit nga procesi paraprak që është zhvilluar në dy raundet e rinumërimit, atëherë unë besoj se me dinamikën e njëjtë do t’i duhen QNR të paktën deri në 3 javë për të përfunduar procesi i rinumërimit për këto qendra”, thotë Eugen Cakolli.

Ku mund të ketë ndryshim rezultati?

Në rezultatin përfundimtar të zgjedhjeve mund të sjellë ndryshime një vendim i PZAP-së, që me një vendim shpalli të jashtëligjshme afro 3100 vota të ardhura nga Serbia. Në bazë të sistemit proporcional, mungesa e këtyre votave në rezultatin përfundimtar, mund t’i sigurojë kalimin e pragut dhe hyrjen në parlament koalicionit Nisma-AKR-PD, e cila mund të sigurojë pak mbi 5%, ose gjashtë ulëse në Kuvend që rrjedhimisht e ndërron edhe numrin e ulëseve të partive të tjera. Vetëvendosja nga 32 në 29 deputetë, LDK, nga 29 në 28, PDK nga 26 në 25 dhe AAK nga 14 në 13 deputet, por, kjo do të dihet pasi të rinumërohen kutitë nga vendvotimet dhe të shpallet sërish rezultati përfundimtar, ku nuk do të ketë më të drejtë ankimimi.

Serbia kritike pas vendimit në Prishtinë

Për shpalljen e jashtëligjshme të mbi 3 mijë votave të ardhura nga Serbia, reagoi shefi i zyrës për Kosovën në qeverinë e Serbisë Marko Gjuriq. “Jo vetëm që nuk u lejohet të jetojnë në vatrën e tyre shekullore, por edhe u mohohet e drejta për të shprehur vullnetin e tyre politik në çfarëdo mënyre”, citojnë mediet në Serbi Marko Gjuriqin. Sipas tij, pasi Lista Srpska doli subjekti politik nga radhët e serbëve më i votuar në Kosovë, “në Prishtinë dolën me idenë që ato të anulohen”, tha Gjuriq. Megjithatë sipas tij, Lista Srpska vazhdon t’i mbajë 10 vendet e rezervuara për ta.

Megjithë zvarritjen e përfundimit të procesit zgjedhor të zgjedhjeve të 6 tetorit, dy partitë që dolën të parat në zgjedhje, lëvizja Vetëvendosja dhe Lidhja Demokratike e Kosovës, po vazhdojnë harmonizimin e programeve të tyre për koalicionin e përbashkët qeverisës. Pretendent për postin e kryeministrit është lideri i lëvizjes Vetëvendosja Albin Kurti, meqenëse partia e tij doli e para në zgjedhje.

Për krijimin e qeverisë së re të Kosovës duhet pritur çertifikimi i rezultatit të zgjedhjeve. Pastaj bëhet konstituimi i Kuvendit dhe betimi i deputetëve të rinj. Më pas presidenti i Kosovës i kërkon partisë fituese të zgjedhjeve apo koalicionit pas-zgjedhor që duhet formuar me partinë fituese, nominimin e kandidatit të saj për kryeministër, i cili duhet të marrë të paktën 61 vota nga 120 vende në parlament në mënyrë që ta marrë mandatin për krijimin e qeverisë së re.

Pakicat kombëtare kanë 20 vende të garantuara në Kuvendin e Kosovës, ndërsa, në qeverinë e re të paktën një dikaster qeveritar duhet t’i takojë përfaqësuesve të serbëve të Kosovës. Bazuar në dinamikën e zhvillimeve rreth përmbylljes së procesit zgjedhor, sipas analistëve qeveria e re e Kosovës mund të formohet deri në fund të dhjetorit.

dw

Kushtetuesja, Vorpsi zgjedh të betohet para një noteri

Arta VorpsiThellohet kaosi me emërimet në Gjykatën kushtetuese, e kthyer në një mollë sherri, mes Presidentit të Republikës Ilir Meta dhe shumicës së majtë qeverisëse. Arta Vorpsi, kandidatja e cila ishte e para në listën për vakancën e shpallur nga Kreu i Shtetit, e që sipas vendimit të botuar në Fletoren zyrtare, është shpallur automatikisht anëtare e Gjykatës Kushtetuese, ka bërë një lëvizje të papritur, duke u betuar te një notere.

Përpara noteres Miranda Xhemalçe, ajo ka lexuar formulën e betimit: “Betohem se gjatë kryerjes së detyrave të mia, do t’i qëndroj kurdoherë besnik Kushtetutës së Republikës së Shqipërisë”. Por me vetë aktin e betimit përpara një notereje, zonja Vorpsi, duket se ka bërë një shkelje të hapur, pikërisht të Kushtetutës e cila përcakton në mënyrë fare të qartë në nenin 129 se “Gjyqtari i Gjykatës Kushtetuese fillon detyrën pasi bën betimin para Presidentit të Republikës”. Një kopje të betimit të saj, ajo ja ka dërguar dhe Presidenti Meta, ashtu dhe vetë Gjykatës Kushtetuese, pavarësisht se nuk është e qartë se cfarë vlere juridike mund të ketë një akt i tillë.

Presidenti Meta deklaroi mbrëmë se botimi në Fletoren zyrtare sipas tij nuk ka vlerë. “Çdo botim kontrabandë në Fletoren zyrtare padyshim që nuk sjell asnjë detyrim për presidentin e Republikës”, u shpreh zoti Meta, i cili më parë, për të njejtën vakancë emëroi Marsida Xhaferllarin në tejkalim të afatit 30 ditor që i përcakton atij Ligji për Gjykatën Kushtetuese.

Përmes zëdhënësit të tij, zotit Meta reagoi me ironi pas lajmit të betimit të zonjës Vorpsi, duke deklaruar se “nuk pengoj askënd të betohet as te noterja, as te parukierja”.

voa

Si e paraqiti Turqia sulmin në Siri si një përpjekje mbarë-islamike

ErdoganNdërsa Turqia njoftoi muajin e kaluar operacionin e saj ushtarak në Sirinë verilindore, zyrtarët turq thanë se operacioni do të “parandalonte krijimin e një korridori terrori” përgjatë kufirit jugor të Turqisë me Sirinë. Megjithatë, brenda vendit mysliman mesazhi u vesh edhe me një tipar fetar – ofensiva u përshkrua si një luftë islamike ndaj të “pafeve”.

Disa ekspertë dhe vëzhgues të vendit thonë se mesazhi fetar i qeverisë turke është një përzierje e ideologjisë dhe propagandës që synon të promovojë ambicien e Presidentit Erdogan që dëshiron të shihet si udhëheqësi dhe mbrojtësi i botës myslimane.

Ndërsa njoftonte operacionin më 9 tetor, zoti Erdogan shkruajti anglisht në Twitter se operacioni i ushtrisë turke dhe militantëve aleatë sirianë ishte të “neutralizonin rreziqet terroriste” kurde ndaj Turqisë dhe të krijonin një zonë të sigurtë për rikthimin e refugjatëve sirianë. Në mesazhet e tij në gjuhën turke dhe arabe, ai i përshkruajti forcat ushtarake si “heronjtë e Ushtrisë Muhamedane”, një term që e ka prejardhjen nga Perandoria Osmane.

Pas disa ditësh të operacionit, zoti Erdogan e përkufizoi atë në terma fetare në disa fjalime publike, duke pretenduar se synonte mbrojtjen e dinjitetit të “unmah”-s, ose ndryshe, botës myslimane. Gjatë një fjalimi tek takimi i grupit të Partisë për Drejtësisë dhe Zhvillim (APK) më 29 tetor, ai i lavdëroi rebelët sirianë të mbështetur nga Turqia si “xhihadistë që madje intimidojnë dhe vrasin edhe vetë vdekjen”.

Aykan Erdemir, një ish-ligjvënës turk që tashmë punon tek Fondacioni për Mbrojtjen e Demokracive në Uashington, i tha Zërit të Amerikës se zoti Erdogan, që nga krijimi i partisë AKP në vitin 2001, është munduar t’i paraqitet Perëndimit si një reformator demokratik liberal, ndërsa ka promovuar një ton fetar brenda vendit.

Ripërkufizimi i debateve për politikat laike në kuadrin e retorikës së islamit politik është një nga strategjitë që ka përdorur Erdogani për të forcuar hegjemoninë e tij ideologjike”, thotë zoti Erdemir, duke shtuar se retorika mund të përdoret si një mjet efikas për krijimin e opinionit shoqëror.

Deri më sot, ai ka vazhduar të përdorë zhargonin islamik për të ushqyer besnikët brenda dhe jashtë vendit, ndërsa përdor një retorikë të kuruar për audiencat perëndimore”, i tha zoti Erdemir Zërit të Amerikës.

Më 25 tetor, pas faljes të së premtes në një xhami në Stamboll, zoti Erdogan mbajti një fjalim ku citoi Kuranin dhe u tha besimtarëve se Allahu u premton fitoren myslimanëve dhe i urdhëron ata të bëhen të ashpër ndaj “të pafeve”.

Operacioni në Siri u urdhërua nga Zoti

Justifikimi fetar për ofensivën ndaj forcave të mbështetura nga Shtetet e Bashkuara nuk u kufizua vetëm tek fjalimet e Erdoganit.

Në mbarë xhamitë e Turqisë, departamenti i çështjeve fetare Diyanet, organizoi falje dhe recitime të kapitullit të Kuranit “Pushtimi”, duke e transmetuar atë me altoparlantë. Mediat kryesore turke, ndër to edhe Agjensia shtetërore Anadolu, transmetojnë klerikë islamikë që u thonë besimtarëve se operacioni në Sirinë verilindore ishte i udhëruar nga Zoti.

Media pro-qeveritare shpërndau dhjetëra postime ku shfaqen myslimanë nga mbarë bota që recitojnë kapitullin “Pushtimi” të Kuranit, në mbështetje të ushtrisë turke.

Abdullah Bozkurt, autor turk dhe drejtor i Rrjetit Kërkimor dhe Monitorues Nordik, i tha Zërit të Amerikës se përdorimi i institucioneve fetare vazhdon ta ndihmojë Erdoganin për mobilizimin e mbështetësve të tij, në veçanti bazën e vendosur fetare që është jetësore për mbijetesën e tij politike.

Zoti Bozkurt thotë se duke përdorur simbolet fetare dhe komunitetet islamike, zoti Erdogan shikon edhe mundësinë të fitojë simpatinë e grupeve të diasporës turke dhe të myslimanëve joturkë në Perëndim.

Ai mendon se kjo e ndihmon të fitojë avantazh dhe të forcojë pozicionin e tij në negociatat me hartuesit e politikave në Perëndim. Kjo është më e dukshme kur Erdogani udhëton drejt kryeqytetit amerikan dhe kryeqyteteve evropiane, ku ai takohet gjithmonë me personalitete myslimane dhe fetare në takime publike për të mbajtur mesazhe me tone fetare”, i tha zoti Bozkurt Zërit të Amerikës.

Michael Rubin, studiues me Institutin Amerikan të Sipërmarrjes, paralajmëron se përdorimi i vazhdueshëm i fesë nga zyrtarët turq për të justifikuar politikat e tyre, mund të krijojë një seri problemesh me të cilat shoqëria turke ndoshta do të përballet për vite të tëra.

Pas 16 vite erdoganizmi, një brez i tërë fëmijësh turq të indoktrinuar në shkolla dhe ushtarakësh e kanë ndryshuar rrënjësisht Turqinë”, thotë zoti Rubin, duke shtuar se strategjia ndoshta do të ndikojë edhe marrëdhëniet e Turqisë me vendet perëndimore që janë të shqetësuara për drejtimin që ka marrë Turqia.

Për ata që e kanë vëzhguar Erdoganin, kjo është shumë shqetësuese”, thotë zoti Rubin. Ai shton se mesazhi mbarë-islamik shpesh përdoret për të nxitur goditjen e Perëndimit, në veçanti kur interesat përputhen gjatë zhvillimeve si në Sirinë verilindore.

Mbjellja e përçarjes

Shtetet e Bashkuara dhe aleatët evropianë kanë kritikuar operacionin e Turqisë ndaj forcave kurde. Presidenti amerikan Donald Trump është zotuar të vendosë sanksione të ashpra dhe Bashkimi Evropian ka kufizuar eksportet e armëve drejt Turqisë, si reagim ndaj ofensivës ushtarake në Siri.

Në përgjigje, zyrtarët turq kanë akuzuar Perëndimin se po komploton të përçajë botën myslimane dhe të shpërndajë konflikt mes vendeve myslimane, për të përfituar nga pasuritë e tyre kombëtare.

Gjatë një konference për shtyp të shtunën në Antalia të Turqisë, Ministri i Jashtëm turk Mevlut Cavusoglu tha se operacioni në Siri shmangu një komplot të Perëndimit për të krijuar një “shtet terrori” në Sirinë verilindore, përmes fuqizimit të forcave kurde.

Një grup vendesh të udhëhequra nga Izraeli donin të vendosnin një shtet terrori në Sirinë veriore dhe ne ua prishëm planet”, tha zoti Cavusoglu gjatë një konference të përbashkët për shtyp me Hadi Soleimanpour, këshilltar në Ministrinë e Jashtme të Iranit dhe sekretar i përgjithshëm i Organizatës për Bashkëpunimin Ekonomik.

Ministri i Brendshëm turk Suleyman Soylu ka bërë komente të ngjashme kundër Perëndimit, që sipas tij është “zotuar të eliminojë Islamin dhe popujt e tij nga këto vise”.

Max Hoffman, një ekspert për Turqinë në Qendrën për Progresin Amerikan në Uashington, thotë se retorika e zyrtarëve turq për Perëndimin, reflekton një ndryshim thelbësor në pikëpamjet e tyre për influencën e SHBA-së në botë.

Më gjerë, ai dhe rrethi i tij i afërt besojnë se bota është shumëpolare dhe se SHBA-ja është në rënie. Ata duan që Turqia të jetë një fuqi më vete”, thotë zoti Hoffman, duke shtuar se ky perceptim e ka shtyrë zotin Erdogan të përqafojë një përqasje marrje-dhënieje me SHBA-në dhe Evropën, si dhe të kultivojë lidhjet me Iranin, Kinën dhe në veçanti Rusinë.

Ndërsa zoti Erdogan pritet të vazhdojë kultivimin e mbështetjes fetare, zoti Hoffman tha nuk ka gjasa që kjo politikë të shkaktojë “islamizimin e Turqisë”.

Qëllimi i zotit Erdogan për të ngritur një ‘gjeneratë të përkorë’ ndoshta po kthehet kundër, dhe sidoqoftë nuk është realizuar. Por, nëse shoqëria si e tërë duket se është bërë më pak fetare, ekzistojnë patjetër shqetësime në Turqi për pjesë të popullsisë që mund të jenë bërë gjithjnë e më radikale në pikëpamjet e tyre. Personalisht, dyshoj se shoqëria turke do të zhvendoset në këtë drejtim”, i tha zoti Hoffman Zërit të Amerikës.

voa

Tesla e Elons Musk nuk vjen rastësisht në Gjermani

Elon MuskFabrikë e re e Teslas në rrethinat e Berlinit: Me vendimin e Teslas për Gjermaninë, gara se kush do ta ketë hegjemoninë e automjeteve elektrike hapet zyrtarisht pikërisht në vendin, ku u shpik automjeti me motor djegës.

Tipike e Elon Musk: Gati si pa u vënë re, ai jep një lajm të rëndësishëm: ndërtimin e një fabrike të re të Teslas në rrethinat e Berlinit. Le të përfytyrojmë, sikur aeroporti i kryeqytetit, Berlin ka filluar nga puna. Fabrika e re të Teslas mund të ishte ndërtuar edhe në hapësirat e aeroportit të deritanishëm, në Berlin. Por me sa duket katastrofa e ndërtimit të aeroportit të Berlinit është përfolur edhe në nivelet e krerëve të Teslas, se Elon Musk aktiv dhe jo pak i kontestuar, nuk harroi ta hidhte një thumb: me siguri që do të kemi një temp më të shpejtë se planifikuesit e aeroportit, tha ai. Kjo fabrikë, që quhet gigafactory – Elon Musk do gjithmonë gjëra bombastike-, pritet të ndërtohet në Grünheide. Askush nuk e njeh Grünheiden si vend, por ky ndodhet në juglindje të Berlinit në landin e Brandenburgut. Kush mban çelësin e thesarit në Berlin mbetet duarbosh.

Me shpejtësi

Megjithëse Berlini brohoritet, trofenë e ka në dorë Brandenburgu. Por kjo nuk i intereson shumë Elon Musk. Ose ai nuk ka shumë besim tek berlinezët, se janë shumë të shpejtë, pasi edhe Berlini kishte po ashtu hapësira të bollshme në dispozicion për të ndërtuar fabrika, sidomos në pjesën lindore të tij. Musk e ka me nxitim ndërtimin e fabrikës së re: Sepse edhe prodhuesit gjermanë të automjeteve i kanë kuptuar shenjat e kohës, dhe kanë filluar garën e prodhimit të automjeteve elektrike. E me siguri Elona Musk e ka ditur, se Volkswageni për shembull para më shumë se një jave dha sinjalin e ndërtimit të një fabrike për automjetet elektrike në Zvikau, në Saksoni. Prodhuesi më i madh i automjeteve në botë, pas ngritjes së fabrikës në vitin 2021, synon të prodhojë në vit 330.000 automjete elektrike.

Jo vetëm kaq: Edhe dy fabrika të tjera të VW-s në Gjermani kanë filluar me ndryshime në këtë drejtim, ndryshime që prekin edhe fabrikat në Kinë apo SHBA. Nëse prodhuesit gjermanë të automjeteve qesëndisnin dikur Teslën si një markë që do të jetë e madhe, por më vonë një konkurrente serioze, tani situata ka ndryshuar. Tesla ka probleme me prodhimin në seri, dhe tërheq pas vetes një mal gjigand me borxhe. Tani kur me Volkswagenin, krahas Toyotas, ngjitet në skenën e automjeteve elektrike një gjigand i tillë prodhues (megjithëse me vonesë), fillon një konkurrencë e fortë për Teslan. Prandaj vendimin e Teslas për një fabrikë në Gjermani mund ta kuptosh si thirrje për duel.

Vende të reja pune në kohën e duhur

Edhe në segmentin e automjeteve të shtrenjta, ku Tesla është lidere, konkurrenca i vjen këtij koncerni po nga Gjermania. Porsche (me Taycan), Audi (Seria E-Tron ) apo Daimler (Mercedes EQC). Edhe në Kinë, ku Tesla brenda 10 muajsh ngriti një gigafactory-fabrikë të re dhe ku prodhimi ka filluar ka konkurrencë të madhe, Byton, Wey dhe Hongqi janë gati për startim. Me vendimin e Teslas për Gjermaninë, gara për vendin e parë hegjemoninë e automjeteve elektrike hapet zyrtarisht pikërisht në vendin, ku u shpik automjeti me motor djegës.

Megjithëse ka shumë pyetje ende të hapura, ky është para së gjithash një lajm i mirë për njerëzit në rajonin e Brandenburgut: mijëra vende të reja pune do të hapen, një vendim që vjen në kohën e duhur. Sepse në jug të fabrikës së planifikuar, në Lausitz pritet të shkurtohen po ashtu mijëra vende pune, për shkak të vendimit për t’i dhënë fund prodhimit të qymyrit. E që tani kanë filluar bastet: kush do të hapët më parë, Aeroporti i Berlinit apo fabrika e re gjigande e Teslas?

dw

Gjendja e ajrit të ndotur në Maqedoni

Sipas stacioneve matëse të ajrit të ndotur, mëngjesi i sotëm në Maqedoni është me ajër të ndotur.

Stacionet matëse tregojnë se sot Komuna e Qendrës është me ajër më të ndotur, njofton Telegrafi Maqedoni.

Pas Komunës Qendër, vijojnë Rektorati pranë UKIM, Tetova, Kumanova, Strumica dhe Komuna e Gazi Babës.

Dje në mbrëmje , Kumanova, Tetova dhe Strumica ishin me ajër më të ndotur./Telegrafi/