Kategoritë: Kosova

Lajmet nga Kosova

Die Welt: Kosova – nga laike në ndikim salafist

shtypi gjermanGazeta “Die Welt i kushton vëmendje islamizmit në Kosovë, duke theksuar, se Kosova krahasuar me numrin e popullsisë ka dendësinë më të madhe të islamistëve në Europë. Në shumë xhami kërkohet të rekrutohen milicë terroristë.

Nga njëra anë shëtisin në sheshin para monumentit të Bill Klintonit vajza të reja të veshura me funde, shumë pak mbajnë shami koke, shkruan gazeta gjermane.

Por kjo është njëra anë e shtetit të ri të Kosovës, sipas “Dië Welt”. Ana tjetër duket pak metra më larg në një xhami të futur mes ndërtesave. Para saj qëndrojnë dy burra me mjekra të gjata që reagojnë me agresivitet ndaj kamerave ‘futi ato brenda, ndryshe do kesh probleme’. Një tjetër ofrohet dhe përpiqet të qetësojë situatën. Mos jini kaq agresivë me miqtë.”

Sipas gazetës “Die Welt” arsyet e përhapjes së salafizmit në Kosovë gjenden në Bosnjën e viteve 90-të. Sipas gazetës gjermane, “në Kosovë salafistët zunë vend pas bombardimit të NATO-s në Jugosllavinë e mbetur….Me ndihmën e parave arabe Kosova laike brenda pak vitesh u bë një fortesë e salafizmit në Europë.”

Një imam, Visar Duriqi pyetur nga gazeta gjermane është shprehur se ai e ka përjetuar vetë se si u radikalizuan bashkënxënësit e tij.

Gazeta gjerman shkruan, se Ai zgjodhi rrugën tjetër, u bë gazetar dhe raporton për islamizmin. “Shkollën e dikurshme ai e sheh me sy kritik. Na mësuan një islam që i bën njerëzit të vrasin.”

“Die Welt” vëren se pas ndalimit të fondacioneve nga Arabia Saudite “është bërë edhe më e vështirë transparenca e e burimeve financiere. e nuk mund të verifikohet, nëse derdhen para në Kosovë dhe drejt kujt.”

Analisti Daniel Serwer mbi zhvillimet në Kosovë

Daniel ServerNdërsa zgjedhjet e 11 qershorit në Kosovë nuk pritet të nxjerrin një fitues të qartë dhe vendi është ende në pritje të rezultatit përfundimtar, një ekspert i çështjeve të Ballkanit thotë se negociatat mes koalicioneve të krijuara do të jenë jetike për formimin e një qeverie të re. Daniel Serwer, në Qendrën për Studime Strategjike dhe Ndërkombëtare, e sheh megjithatë me skepticizëm të ardhmen e dialogut me Serbinë, në se qeverinë do ta kryesonte ish kreu i lëvizjes Vetvendosjes, Albin Kurti.

Pas zgjedhjeve të fundit në Kosovë, duket se lëvizja Vetvendosje do të dalë si partia me numrin më të madh të vendeve në parlament. Kandidati i saj për kryeministër Albin Kuti ka filluar të bëjë thirrje për koalicion me LDK-në për formimin e qevrisë së ardhshme. Por për një analist të hershëm të zhvillimeve në Kosovë, perspektiva e një qeverie të drejtuar nga Albin Kurti mund të sillte probleme kushtetuese.

“Kosova është demokraci. Kushdo që mund të sigurojë shumicën, mund të kryesojë qeverinë, nuk kam dyshim për këtë. Do të ishte megjithatë disi e çuditshme në një farë mënyre pasi Albini përfaqëson një levizje, që është kundër Kushtetutës. Ajo kërkon bashkimin me Shqipërinë, ose të paktën opsionin e bashkimit me Shqipërinë, që është në kundërshtim me Kushtetutën e Kosovës”.

Një tjetër pikë e nxehtë, për qeverinë e re, do të ishte edhe çështja e vazhdimit të dialogut mes Kosovës dhe Serbisë. Zoti Serwer thotë se megjithëse ka qënë skeptik për dialogun, ai ka provuar të ketë shërbyer për konsolidimin e shtetit të Kosovës dhe duhet vlerësuar si avantazh për Kosovën.

“Shumë do të varet nga karakteri i qeverisë në Kosovë pasi Vetvendosja është kundër dialogut ndërsa të tjerët janë në favor të tij dhe e kanë ndjekur atë me shumë sukses. Do të thosha diçka për dialogun. Edhe pse kam qënë skeptik për dialogun fillimisht, ai ka ndihmuar qartësisht në konsolidimin e shtetit të Kosovës dhe nga kjo pikëpamje e vlerësoj si një avantazh”.

Megjithë prespektivën e zbehtë për një anëtarësim të afërt në Bashkimin Evropian, zoti Serwer thotë se anëtarësimi në Nato duhet të jetë objektivi i ardhshëm i Kosovës.

“E gjitha do të varet në mundësinë e krijimit të ushtrisë. Do të shpresoja që Kosova të ketë një ushtri, një ushtri për të cilën Serbia dhe serbët të mos kenë shqetesime. Kjo do të ishte një ushtri që do të ishte më shumë e orientuar drejt dislokimeve ndërkombëtare sesa mbrojtjes territoriale. Dhe kjo është e mundur vetëm nëse ka bashkëveprim mes Beogradit dhe Prishtinës dhe ky bashkëveprim nuk ekziston sot”.

Analisti thotë se Shtetet e Bashkuara dhe Bashkimi Evropian duhet të angazhohen për t’i dhënë zgjidhje kësaj çështje. Ai nuk pret që Shtetet e Bashkuara të kenë të njëjtën prani ushtarake 5 apo 10 vjet më vonë. Por Kosova dhe Shtetet e Bashkuara, thotë zoti Serwer, do të kenë gjithmonë një marrëdhënie të veçantë.

“Ne duam ta shohim Kosovën të zhvillohet ashtu si të gjitha vendet e tjera aleate në Evropë dhe kjo do të thotë të qendrojë me këmbet e veta, të ketë ekonominë e saj të begatë, dhe të hyjë në Nato dhe në Bashkimin Evropian”. (voa)

Kurti: Do të formojmë Komision parlamentar për shqyrtimin e marrëveshjeve të Brukselit

Albin-KurtiKandidati për kryeministër nga radhët e Lëvizjes Vetëvendosje, Albin Kurti ka deklaruar se nëse do të bëhet kryeministër i Kosovës, do të propozojë formimin e komisionit parlamentar, i cili do të shqyrtojë marrëveshjet e Brukselit ndërmjet Prishtinës dhe Beogradit.

Ai në një intervistë për numrin më të ri të javores “Vranjske”, i cili do të dalë në shitje të enjten, ka folur për dialogun Prishtinë-Beograd. Kurti me këtë rast tha se është i nevojshëm dialogu i brendshëm në të dyja shtetet dhe ai nuk është kundër pajtimit. Kurti ka theksuar se Lëvizja Vetëvendosje në parim nuk është kundër dialogut, por kundër dialogut i cili Kosovën e shndërron në temë dhe Serbia përcakton agjendën.

“Vetëvendosje propozon një lloj dialogu të hapur dhe demokratik, social me pakica, përfshirë edhe serbët e Kosovës. Për ne do të ketë përparësi dialogu me serbët nga Kosova”, ka thënë Kurti, transmeton KosovaPress.

Ai ka shtuar se Vetëvendosje ka planin për komunat veriore në Kosovë dhe për serbët nga Kosova, i cili parasheh masa të kombinuara ekonomike dhe sociale, si dhe nuk beson se integrimi i serbëve është i mundur pa zhvillimin ekonomik të Kosovës.

I pyetur nëse do të bisedojë me presidentin e Serbisë Aleksandar Vuçiq, Kurti tha se Vuçiq e kthen në ditët studentore, kur kishte organizuar protesta kundër regjimit të Sllobodan Millosheviq, dhe se ai ishte ministër për informacione dhe ka mbajtur konferenca për media para hotelit “Grand” në Prishtinë, ku ishin vendosur paramilitarët e Arkanit.

“Është e mundshme që ai në Bruksel të duket ndryshe, por jo edhe nga Prishtina. Vuçiq dhe Daçiq janë pasues të Millosheviqit dhe Sheshelit. Nuk shoh kurrfarë dallimi në objektivat e tyre. Shoh vetëm dallim në strategji dhe metodë, pasi që rrethanat janë tjera”, ka thënë Kurti.

Sipas tij, Vuçiq nuk mërzitet për serbët, por ai mendon vetëm për pushtetin e vet.

“Paqja afatgjate dhe stabiliteti në Ballkan varet edhe nga ndryshimet, të cilat duhet të krijohen në Serbi, por një gjë e tillë edhe më tej nuk po ndodh”, ka thënë Kurti.

INTERPOL, për anëtarësimin e Kosovës vendoset në shtator

interpolKomiteti ekzekutiv i INTERPOL-it ka vendosur që aplikimi i Kosovës për t’u anëtarësuar në agjencinë policore të hyjë në axhendën e bisedimeve të Asamblesë së Përgjithshme që do të mbahet në Pekin, nga 26 më 29 shtator.

Prishtina zyrtare është informuar për vendimin përmes një letre që i është dërguar ministrit të Brendshëm, Skënder Hyseni nga sekretari i përgjithshëm i INTERPOL, Jurgen Stock.

“Pas një pune intensive disamujore të qeverisë dhe sidomos të Ministrisë së Punëve të Brendshme, Republika e Kosovës është pranë anëtarësimit në INTERPOL”, thuhet në një komunikatë të qeverisë kosovare.

Ekzekutivi kosovar vlerëson se, anëtarësimi në agjencinë policore do të avancojë kapacitetet e Kosovës për të luftuar fenomenet kriminale, si dhe të forcojë pozitat e vendit në nivel ndërkombëtar.

/ Top Channel

Zgjedhjet lokale në Kosovë më 22 tetor

zgjedhjet lokale 2013Presidenti i Kosovës, Hashim Thaçi, vendosi që zgjedhjet lokale të mbahen më 22 tetor te këtij viti, një datë kjo e propozuar nga shumica e partive politike përfaqësuesit e të cilave u mblodhën paradite në zyrën e tij për t’u këshilluar rreth kësaj çështjeje.

Presidenti Thaçi bëri të ditur se ka udhëzuar Komisionin Qendror të Zgjedhjeve që t’i ndërmarrë të gjitha veprimet e nevojshme për organizimin dhe mbajtjen e zgjedhjeve lokale, në përputhje me vendimin e tij dhe ligjet në fuqi.

Zgjedhjet lokale në Kosovë do të mbahen në 38 komuna të vendit ku pritet të caktohen kryetarët e këtyre komunave dhe organet tjera qeverisëse lokale.

Konkurrenca më e fuqishme për zgjedhjet komunale pritet të zhvillohet në qytetet e mëdha të Kosovës posaçërisht në Prishtinë.

Shpallja e zgjedhjeve lokale ndodhë në një periudhë kur Kosova ende po numëron votat e zgjedhjeve të parakohshme parlamentare të 11 qershorit, që nuk siguruan qartësi se kush do te qeverisë me vendin. (voa)

Qeveri e re apo zgjedhje të reja?

Albin KurtiNuk ka arsye që Kosova të shkojë nga zgjedhjet në zgjedhje, thonë përfaqësuesit e partive politike dhe analistët.

Ndonëse nuk i përjashtojnë si mundësi, sipas tyre, zgjedhjet e fundit parlamentare të 11 qershorit, ishin të suksesshme dhe duhet të përmbyllen me formimin e institucioneve të reja.

Ndërkaq çështja e formimit të Qeverisë së re të Kosovës, shihet si pjesë e negociatave dhe kompromiseve politike.

Pal Lekaj, nënkryetar i Aleancës për Ardhmërinë e Kosovës, parti kjo në koalicion parazgjedhor me Partinë Demokratike të Kosovës dhe Nismën për Kosovën, tha se si koalicion fitues shumë shpejt do të formojnë Qeverinë e re, duke mos parë ‘rrezik’ nga ndonjë proces i ri zgjedhor.

“Unë mendoj se Kosova po shkon drejt një qeverie të re në krye me zotin Haradinaj. Janë spekulime të partive të tjera që mendojnë se do të vijnë në pushtet, por nuk ka hapësirë institucionale as për zgjedhje të reja, sepse tashmë Haradinaj i ka numrat për të formuar Qeverinë”, tha Lekaj.

Por, nuk janë vetëm Haradinaj dhe partitë e koalicionit PAN që synojnë formimin e Qeverisë.

Lëvizja Vetëvendosje, doli subjekti i dytë nga zgjedhjet e fundit. Ndërkaq nëse përjashtohen koalicionet, si parti politike, Vetëvendosje del se është më e votuara.

Nisur nga ky fakt, Vetëvendosje pretendon ta formojë Qeverinë, duke besuar se koalicioni PAN nuk do t’ia dal ët siguroj minimumin prej 61 votave në Kuvend.

Tinka Kurti nga zyra për Media në Vetëvendosje, tha për Radion Evropa e Lirë se Vetëvendosje do ta formojë Qeverinë, pasi që sipas saj, ekziston një vullnet i madh që Partia Demokratike e Kosovës të mbetet në opozitë.

“Lëvizja Vetëvendosje e ka dhënë zgjidhjen për ketë situatë. Vetëvendosjes në kuadër të përgatitjes për ndërtimin e Qeverisë i duhet një partner i vogël, por nëse kjo nuk do të përkrahet, ne edhe mund të shkojmë në zgjedhje të reja për të cilat jemi të bindur se vetëm sa do ta rrisin Vetëvendosjen dhe do ta dobësojnë edhe më shumë PDK-në”, tha Kurti.

Kurse, ish- deputeti nga Lidhja Demokratike e Kosovës, Sadri Ferati, anëtar i kryesisë së kësaj partie, tha për Radion Evropa e Lirë se situata në të cilën ka ardhur Kosova është e re dhe duhet të tregohet që Kosova ka një pjekuri politike për t’i tejkaluar këto sfida.

“Tani jemi në pritje se a do të ndodh ndonjë kontrabandim i ndonjë deputeti për të plotësuar ndonjë numër minimal, që kishte me qenë e pa preferuar. Dhe, tani kanë mbetur dy mundësi, ose të bëhet një Qeveri e marrëveshjes me përbërje të gjerë ose të shkohet në zgjedhje. E para nuk jep shpresë për një qeverisje të gjatë, jo më tepër se një vjet, dhe e dyta përsëritja e zgjedhjeve që sapo i patëm”, tha Ferati.

Megjithatë, Ferati thotë se më mirë do të ishte formimi i një qeverie gjithëpërfshirëse.

“Unë anoj që të mos shkohet në zgjedhje menjëherë, sepse edhe rezultatet përafërsisht janë këto. Maltretimi është shumë i madh dhe më së paku iu duhet një përsëritje e zgjedhjeve. Prandaj, unë jam ithtar që të shkohet me qeverisje të gjerë”, tha Ferati.

Rezultati i zgjedhjeve të 11 qershorit, e bën të domosdoshëm lidhjen e koalicioneve të reja pas zgjedhore, në mënyrë që Kosova të mos futet në një ngërç të ri politik.

Analistët nuk e përjashtojnë as mundësinë që Kosova të shkojë nga zgjedhjet në zgjedhje, nëse nuk formohet Qeveria e re.

Megjithatë, Imer Mushkolaj, mendon se lidhja e koalicioneve pas-zgjedhore mbetet e pashmangshme nëse synohet të evitohen zgjedhjet e reja.

Mushkolaj thotë se ndryshe nga viti 2014 kur kishte një bllokadë, ketë herë gjerat janë më të qarta pasi sipas tij, Gjykata Kushtetuese ka sqaruar saktë se kush mund të formojë Qeverinë.

“Në rast se subjekti i parë politik që ka fituar më së shumti vota dështon që ta krijojë Qeverinë, atëherë domosdo presidenti duhet që ketë mundësi t’ia jap dikujt tjetër, respektivisht një shumice parlamentare në Kuvend – një shumicë që do ta dëshmojë me 61 nënshkrime se është e gatshme që ta krijojë Qeverinë”.

“Pra, besoj se ekzistojnë zgjidhje, ekzistojnë mundësi që Qeveria të krijohet dhe do të ishte e papranueshme edhe për qytetarët edhe vet vendin, që të shkohet edhe njëherë në zgjedhje dhe të bllokohet paraprakisht procesi i krijimit të Qeverisë”, tha Mushkolaj.

Zgjedhjet e parakohshme parlamentare në Kosovë u mbajtën më 11 qershor, që në to, sipas KQZ-së morën pjesë pak më shumë se 40 për qind e qytetarëve me të drejtë vote.

Nëse përqindjet e votave të fituara kthehen në ulëse të Kuvendit, përbërja e re e legjislativit do të dukej afërsisht me 39 apo 40 deputetë të koalicionit të Partisë Demokratike të Kosovës, Aleancës për Ardhmërinë e Kosovës dhe partisë Nisma.

Pastaj, me 31 apo 32 deputetë të Lëvizjes Vetëvendosje, kurse koalicioni i Lidhjes Demokratike të Kosovës, Aleancës Kosova e Re dhe Alternativës me 29 ulëse. Ndërkaq, komunitetet mbeten në kuotat e njëjta, serbët marrin 10 ulëse dhe pakicat tjera po ashtu 10 vende të garantuara. (rel)

Haradinaj i ftoi për koalicion, LDK: Kurrë me PDK-në

LDKRezultati i zgjedhjeve të së dielës nuk është certifikuar ende, por enigmat janë zbardhur. Fitues ka dalë koalicioni mes PDK-së, AAK-së dhe Nismës, me kandidat për Kryeministër, Ramush Haradinajn.

Por fitorja “si e Pirros” nuk i ka siguruar mandatet e nevojshme këtij koalicioni për të formuar i vetëm qeverinë e re, madje 61 mandate nuk i bën as me minoritetet.

Ramush Haradinaj deklaroi në Top Story të hënën se nuk përjashton asnjë mundësi koalicioni me LDK-në. Ai tha se bisedimet nuk kanë nisur ende, por u shpreh i bindur se do të arrijë që në fund të krijojë mazhorancën që i duhet.

Por vetë Lidhja Demokratike e Kosovës ka hedhur poshtë mundësinë që të mbështesë qeverinë e re të koalicionit PDK-AAK-Nisma.

Sipas një njoftimi të shpërndarë nga LDK-së deklarimet e Haradinajt se do të bisedojë për koalicion me të, janë në kundërshtim të plotë me qëndrimin e të gjitha strukturave të LDK-së, partnerëve të saj dhe elektoratit që e mbështet, i cili më 11 qershor me votë plebishitare vendosi për ta dërguar PDK-në në opozitë.

“Koalicioni në fjalë ka përjashtuar çdo mundësi bashkëpunimi dhe nuk ulet për diskutuar me askënd që ka për qëllim ta mbajë PDK-në në pushtet. Haradinaj kërkon bashkëpunim me LDK-në për ta mbajtur PDK-në në pushtet”, thuhet në deklaratën e LDK-së.

/ Top Channel

PE kërkon formimin e shpejtë të qeverisë proevropiane në Kosovë

LunacekPak ditë pas zgjedhjeve parlamentare në Kosovë, Parlamenti Evropian e ka mirtuar të mërkuren me një shumicë të madhe raportin për Kosovën. Raporti paraqet disa kërkesa të rëndësishme.

Parlamenti Evropian e ka mirtuar me shumicë të madhe Raportin e raportuese së posaçme për Kosovën, Ulrike Lunacek, e cila pas vendimit tha se “në këtë mënyrë mbahet e hapur edhe perspektiva evropiane” e këtij vendi. “Në rrugën e saj drejt vendosjes së shtetit juridik, zhvillimit demokratik dhe ekonomik, Kosova ka nevojë për një perspektivë të qartë evropiane. Bllokada politike e muajve të fundit duhet të përfundojë menjëherë”, thotë Lunacek, e cila kërkon krijimin e shpejtë të një qeverie proevropiane dhe kthimin tek një politikë konstruktive që synon zgjidhjen e problemeve të qytetarëve të Kosovës.

Plotësimi i kërkesave për liberalizimin e vizave

Parlamenti Evropian e ka miratuar raportin me një shumicë të madhe: 474 për, 134 kundër dhe 64 abstenime. Lunacek pas këtij vendimi kumtoi se “qeveria dhe Parlamenti i ri në Kosovë duhet të plotësojnë edhe dy kërkesat e fundit për liberalizimin e vizave”. Qytetrarët e Kosovës janë të vetmit në Ballkanin Perëndimor, të cilit nuk gëzojnë të drejtën e lëvizjes së lirë pa viza. “Kjo krijon përshtypjen e një izolimi dhe trajtimi si qytetarë të rendit të dytë”, kumtoi Lunacek. Ajo theksoi se Kosova sa më parë duhet të ratifikojë në Parlament marrëveshjen për demarkacionin e kufirit me Malin e Zi. Dhe e dyta, gjykatat duhet të denojnë plotfuqishëm personat e nivelit të lartë politikë, të akuzuar për korrupsion dhe krim të organizuar. Gjithashtu duhet të forcohet edhe lufta kundër rrjeteve kriminale në vend.

“Raporti im këron përmirësimin e gjendjes në fushën e shtetit juridik dhe respektimit të të drejtave të mediave. Sulmet ndaj gazetarëve duhet të përfundojnë, ndërsa përgjegjësit duhet të nxirren para drejtësisë.”

Dialogu dhe njohjet

Në Raport kërkohet edhe vazhdimi i dialogut mes Prishtinës dhe Beogradit, në frymën e fqinjësisë së mirë dhe zbatimit të marrëveshjeve të arritura. Në këtë dokument kërkohet edhe nga pesë vendet tjera të BE që më në fund ta njohin shtetin e Kosovës. Mosnjohja e Kosovës pengon bashkëpunimin efikas ndërkombëtar, që nënkupton edhe bashkëpunimin në kuadër të Europolit dhe Interpolit. Por kjo pengon edhe autoritetin e BE në Kosovë. Njohja do të kishte efekte pozitive edhe për raportet mes Kosovës dhe Serbisë. Sidoqoftë, pjesëmarrja më masive e serbëve në zgjedhjet e Kosovës është një sinjal pozitiv i bashkëpunimit, ndonëse kërcënimet dhe frikësimet e kandidatëve që nuk janë në Listën Srpska, nuk mund të pranohen. (dw)

Albin Kurti thirrje koalicionit të LDK-së për qeverinë e re

Albin Kurti

Kandidati i Lëvizjes Vetëvendosje për postin e kryeministrit, Albin Kurti, u bëri thirrje partive politike të koalicionit ndërmjet Lidhjes Demokratike të Kosovës, Aleancës Kosova e Re dhe Alternativës, që t’i fillojnë bisedimet për formimin e qeverisë së re të Kosovës.

Ai i bëri këto thirrje gjatë një konference për gazetarë, dy ditë pas mbajtjes së zgjedhjeve të përgjithshme në Kosovë, ku partia e tij lëvizja Vetëvendosje doli në vendin e dytë, pas koalicionit të Partisë Demokratike të Kosovës, Aleancës për Ardhmërinë e Kosovës dhe Nismës për Kosovën.

Zoti Kurti tha se vota e 11 qershorit ka treguar se qytetarët duan ndryshime dhe se sipas tij qeveria e re duhet të jetë qeveri e ndryshimeve. Ai u bëri thirrje posaçërisht Lidhjes Demokratike të Kosovës, Aleancës Kosova e Re dhe Alternativës që të ulen dhe të bisedojnë me Vetëvendosjen për formimin e qeverisë së re.

“Ne ftojmë të gjitha subjektet politike të koalicionit LDK, AKR, Alternativa, si dhe të gjithë ata deputetë të koalicionit PDK, AAK dhe NISMA që janë kundër vazhdimit të regjimit të vjetër, pra kundër pushtetit të klanit ‘pronto’ që të na bashkohen në tryezë për të diskutuar për situatën e re politike në vend pas këtyre zgjedhjeve si dhe për programin politik të një qeverie të re, të drejtuar nga Lëvizja Vetëvendosje”, tha zoti Kurti.

Zoti Kurti tha se kësaj radhe qeveria duhet të udhëhiqet nga lëvizja Vetëvendosje duke përjashtuar çdo mundësi që kjo parti të heq dorë nga posti i kryeministrit. Ai tha se ndryshimet nuk mund të bëhen me emra e figura të kaluara politike.

Kjo është thirrja e parë publike nga një parti politike për krijimin e qeverisë së re të Kosovës pas zgjedhjeve të 11 qershorit, rezultatet e së cilës për shumë kënd ishin befasuese.

Rezultatet paraprake e nxorën fitues koalicionin PDK-AAK-Nisma, por pa shumicën e mjaftueshme për ta formuar qeverinë. Thirrjet e zotit Kurti duken si përpjekje për të parandaluar mundësinë që koalicioni që do të marrë i pari mandatin për formimin e qeverisë të kërkojë vota brenda koalicionit të mbledhur rreth Lidhjes Demokratike. (voa)

Berlin Plus – Ku konsiston iniciativa e re gjermane për Ballkanin

Vëmendje për autostradën Shqipëri-Kosovë-Serbi. Koordinatori për Ballkanin në Ministrinë e Jashtme gjermane, Christian Hellbach shpjegon për Deutsche Wellen iniciativën “Berlin Plus”.

Disa media në Ballkanin Perëndimor raportojnë për një plan të ri gjerman, “Planin Marshall” të Gjermanisë për Ballkanin. Çfarë fshihet pas tij?

Ministri i Jashtëm gjerman, Sigmar Gabriel paraqiti në Konferencën e fundit të Institutit Aspen për Ballkanin vlerësimin e tij për gjendjen në Ballkanin Perëndimor. Ai bëri të qartë: Gjermania i mbetet besnike perspektivës europiane të këtyre vendeve, edhe për vetë interesin e saj. Por nuk është sekret, që afrimi i këtyre vendeve me BE po ecën shumë ngadalë, sepse jo të gjithë aktorët kanë interes të vërtetë për reforma.

Ne e dimë po ashtu, se reformat nuk janë të lehta, dhe se rajoni ka nevojë për më shumë mbështetje në afrimin me BE. Kjo nënkupton mbështetje politike, por edhe ekonomike si edhe impulse për kooperimin rajonal. Këtu ka ende shumë potencial të pashfrytëzuar. Në fund të fundit bëhet fjalë që qytetarët t’i ndjejnë drejtpërdrejt avantazhet e afrimit me BE.

Ne duam të ndihmojmë me projekte konkrete. Por kjo nuk është një rrugë njëkalimshe. Ministri Gabriel e bëri të qartë se në çështjet kryesore si shteti ligjor, të drejtat e njeriut dhe luftën kundër krimit e korrupsionit nuk do të ketë zbritje.

Çfarë mund të presin këto vende nga Brukseli dhe Berlini?

Nuk ka asnjë partner në rajon, që bën më shumë për rajonin sesa BE dhe Gjermania në planin bilateral. Ne e mbështesim Ballkanin politikisht, financiarisht dhe me transferimin e dijes. Pa harruar investimet dhe tregtinë. Nga ana ekonomike, Ballkani Perëndimor është pjesë e Europës prej kohësh. Iniciativa “Berlin Plus” do të zgjerojë mbështetjen e deritanishme. Ne duam bashkëpunim rajonal, me qëllim që të lehtësohet anëtarësimi i mëvonshëm i rajonit: përmes intensifikimit të mbështetjes për reformat e transformimit në shtete ligjore demokratike. Në të njëjtën kohë do të forcohet edhe bashkëpunimi rajonal.

Po nga do të vijnë fondet për këtë?

Ajo që parashikojmë ne nuk është detyrë e një shteti të vetëm e nuk zgjidhet vetëm me para. Ajo është një detyrë e përbashkët, tek e cila duhet të bashkëveprojnë të gjithë. Ne europianët dhe vendet e Ballkanit. Për ne është e rëndësishme që Ballkani Perëndimor të marrë më shumë vëmendje nga Europa dhe që në rajon të forcohen forcat reformiste. Por ndryshimet e nevojshme shoqërore, politike, ekonomike duhet t’i kryejnë vetë këto vende. Ato duhet të kuptojnë që duhet të bëjnë reforma për të rezistuar në konkurrencën ndërkombëtare dhe për t’iu ofruar qytetarëve një perspektivë për të mos u larguar nga vendi. Pra edhe nëse nuk do të kishte një perspektivë integrimi këto vende duhet të ndryshojnë. Por ndryshe nga rajone të tjera, këto vende kanë fatin që BE u zgjat dorën dhe u merr një pjesë të kostos së transformimit.

Cilat fusha do të mbështeten?

Duhet që njerëzve në rajon t’u krijohen avantazhe konkrete. Për shembull me projekte që përmirësojnë marrëdhëniet dhe bashkëpunimin me njëri-tjetrin, por sidomos situatën ekonomike dhe krijojnë vende pune. Këtu bëjnë pjesë projekte infrastrukturore ndërrajonale -si autostrada mes Serbisë-Kosovës dhe Shqipërisë. Është çmenduri të shohësh se sa e vështirë është të udhëtosh nga Beogradi në Prishtinë dhe Tiranë, megjithëse këto vende janë vetëm një hop larg njëri-tjetrit. Nëse ne i mbështesim këto projekte, njerëzit e kuptojnë se po ndryshon diçka.

Por edhe vetë rajoni duhet të bëjë diçka për të përdorur shanset e digjitalizimit për ekonominë. Falë mundësisë së industrisë 4.0. shumë industri po e rikthejnë prodhimin sërish në Europë, kjo edhe për shkak të efektit të pasigurive politike në vende të tjera të botës.

Urgjentisht Ballkani duhet të zërë shpejt pozicionin e një rajoni atraktiv për të përfituar nga ky zhvillim. Kusht për këtë janë infrastruktura e IT-së dhe standartet e përbashkëta në rajon. Bëhet fjalë për ndërlidhjen e IT rajonale, që të mos gatuajë secili supën e vet, dhe në fund askush të mos ngopet.

Po ashtu duhet të bëjmë patjetër diçka që rinia të shohë perspektiva, sepse emigrimi masiv i rinisë, është një bombë me sahat që ne duhet ta çaktivizojmë. Investimet në arsim zënë një rol të rëndësishëm këtu.

Kush i koordinon këto?

Ministri Gabriel ka paraqitur ide, të cilat ne do t’i diskutojmë më tej me parnerët tanë. Nëse gjithçka zhvillohet, siç e dëshirojmë, atëherë do të ketë disa “zbatues”. Koordinimi do të bëhet në Bruksel. Gjermania si motore e iniciativës së re për Ballkanin, (Berlin Plus shën red.) do ta shoqërojë intensivisht procesin e idedhënies dhe zbatimit. Kemi reagime pozitive për këtë, si nga Brukseli ashtu edhe nga vendet e angazhuara, Italia, që është mikpritëse e Procesit të Berlinit më 12 korrik në Trieste.

Mbështetja e Ballkanit sigurisht është e rëndësishme, por nganjëherë krijohet përshtypja që Berlini dhe Brukseli në emër të stabilitetit dhe orientimit perëndimor neglizhojnë vlerat bazë të lirisë së medias apo tolerojnë qëndrime manipulative dhe korruptive në rajon. A nuk e dëmton kjo zhvillimin demokratik, nëse shpresat vihen tek politikanë të Ballkanit që veprojnë në mënyrë autoritare? Si mund të zgjidhet kjo kundërshti?

Sigurisht në vendet e Ballkanit Perëndimor ka deficite në fushën e medisa dhe lirisë së shtypit, por sidomos në atë të shtetit ligjor dhe drejtësisë. Edhe korrupsioni i përhapur është një problem kardinal. Ne nuk i mbyllim sytë para kësaj, përkundrazi. Temat si shteti ligjor, reforma në drejtësi, luftimi i korrupsionit dhe liria e shprehjes tematizohen rregullisht me qeveritë në rajon. Këto janë temat themeltare në afrimin me BE. Sa më shumë që afrohet integrimi, aq më shumë këto tema vendosen në qendër. Ajo që dihet është, se asnjë nga këto vende nuk do të jetë pjesë e BE, nëse nuk përmbush standardet në këtë pikë. Këtë e dinë mirë edhe vendimmarrësit në rajon.

 

 

Dr. Christian Hellbach është koordinator i posaçëm për Ballkanin Perëndimor, Turqinë dhe shtetet e EFTA-s në Ministrinë e Jashtme të Gjermanisë.

(dw)