• Në Maqedoni me dekada është zhdukur qetësisht prania e shqiptarëve katolik, si një komunitet prestigjioz dhe me vlera të larta kombëtare.

  vazhdon

  Vite me radhë u zhvillua qetë sllavosja e shqiptarisë katolike në Shkup. Në Argjipeshkvinë e dikurshme Shkup - Ohër, më vonë Shkup – Prizren (gjer më 1989), ku kanë meshuar shqip dhe kanë qenë në krye të grigjës katolike Andrea Bogdani, Pjetër Bogdani, Gjon Nikollë Kazazi, Lazër Mjeda, kur ka shërbyer si motër nderi në Letnicë (të Karadakut) edhe Nënë Tereza dhe Gaspër Gjini (shqiptar i mbramë), në Kishën Katolike të Shkupit. “Pas zhbërjes së Argjipeshkvisë Shkup-Prizren ma 1991 nga ana e Vatikanit, ulet shesh “me bekimin e Vatikanit”(!) një prifti i rremë katolik maqedonas, Pero Stojanov, që hoqi meshimin shqip dhe përdhosi ritet katolike të meshimit me rite sllavoorthodokse dhe fati i shqiptarisë katolike në Shkup, pas asaj që ndodhej gjithandej në Montenegro di Scupia (Karadak të Shkupit) dhe si e gjejmë nëpër enciklopedi mbi krishterimin shqiptar ndër këto vise, mori fund, ca shekuj pas thirrjes “Salva nos, perimus” (shpëtona o zot, po zhdukemi!) të Pjetër Bogdanit drejtuar Romës asokohe”, thekson analisti Nijazi Muhamedi. Sipas tij, Vatikani tashi,me lobim masonësh maqedonas, bën përpjekje që qendrën metropolike katolike nga Shkupi (si qendër e dikurshme dhe e tashme e katolicizmit shqiptar) ta spostojë diku në Strumicë. “Dhe kjo po ndodh në krye të shënimit të 100 vjetorit të Nënë Terezës, shenjtores botërore që e dha krishterimi shqiptar”, vlerëson Muhamedi, si njohës i evoluimit dhe zhdukjes së shqiptarisë katolike. Gjendja e Kishës Katolike Vatikani deri në vitin 1999 ka njohur Ipeshkvinë Shkup-Prizren, e cila ka funksionuar nga periudha e ish-Jugosllavisë. Në maj të vitit 2000 u bë ndarja e kësaj kishe, me ç`rast u themelua Ipeshkvia e Shkupit. Në Maqedoni, sipas statistikave aktuale janë të regjistruar vetëm rreth 4 mijë besimtarë katolik me dy famulli katolike: Shkup dhe Manastir, si dhe janë të njohur edhe katolikët e ritit bizantin që përbëjnë një pakicë të përhapur me pesë famulli: Bogdanci, Gjevgejli, Radovë dhe Strumicë. Të dy ritet përbëjnë 1,2 për qind të besimtarëve katolike nga numri i përgjithshëm i popullatës. Së fundi janë nxitur disa iniciativa për të zhdukur kishën katolike me selinë e saj në Shkup, me në krye ipeshkvin Kiro Stojanov. Së fundi pikërisht nga kjo kishë po bëhen planifikime që selia e kishës katolike në Maqedoni të vendoset në qytetin e Strumicës. Ideja buron nga tendencat historike, duke e bazuar në të dhënat se në periudhën e mesjetës po funksiononte Ipeshkvia e Strumicës, së bashku me ate të Manastirit, Ohrit, Lipjanit dhe Prizrenit. Si jeton komuniteti i vogël katolik Komuniteti katolik përbëhet kryesisht nga shqiptarët. Nënkryetari i Komisionit për marrëdhënie ndërfetare Anton Sereçi me keqardhje konstaton se numri i besimtarëve katolikë në Maqedoni është vazhdimisht në rënie. Ai kujton me nostalgji familjet Jaku, Gulia, Sereqi, Mirdita, Seba, Prenku e Gjini. Sipas Sereçit, komuniteti katolik shqiptar në Maqedoni po përjeton periudhën më të vështirë dhe kanë mbetur vetëm 250 familje katolike. “Mirëpo problemi më i madh i katolikëve shqiptare në Shkup ka të bëjë me mungesën e priftërinjve dhe me mosmbajtjen e meshës në gjuhën shqipe. Para plot 20 viteve është mbajtur mesha e fundit në gjuhën shqipe. Prej atëherë mbetëm disi anash, pa predikues, pa një bari të vërtetë, na merr malli kur shkojmë në Ferizaj, Prizren e Letnicë”, ka theksuar Sereçi. Ipeshkvia e Shkupit njihet si selia kryeipeshkvore e Pjetër Bogdanit (1677-1689), Gjon Nikollë Kazazit (1743-1752), Ndre Logorecit (1888-1892), Lazër Mjedës (1909-1921), por edhe vendlindja e nobelistes shqiptare Nënë Terezës (1910-1997). Kush e udhëheq Kishën Katolike në Shkup Ipeshkv i Kishës Katolike në Shkup është monsinjor dr. Kiro Stojanov, një maqedonas nga komuna e Bosilovës. Ai njëherit është edhe administrator apostolik dhe eksark i Kishës maqedonaso-greke. Kiro Stojanov është peshkopi i parë katolik i nacionalitetit maqedonas, pas 104 viteve. Ai u shugurua si një prift në vitin 1986, dhe 1999-2005 ai ishte ndihmëse dhe titullar Peshkopi në Dioqezën e Shkupit e cila ishte e udhëhequr atëherë nga Imzot Joakim Herbut. (INA)/V.I./Liria

• sot – 2 shtator

  vazhdon

  Gazeta “Express” sot titull kryesor ka: “Konsulli i Kosovës”. Begjet Pacolli nuk do t’i ndërpresë përpjekjet për të siguruar njohje të reja. Kryetari i AKR-së thotë se do të jetë në Nju Jork gjatë punimeve të Asamblesë së Përgjithshme. Ai do të lobojë për Kosovën në OKB si Konsull Nderi i Liberisë. Titull tjerr në është ai: “Për monopol dhe jo cilësi”. Kompanitë për vendosjen e arkave fiskale, Gekos dhe Dukagjini, janë dënuar me nga 100 mijë euro nga Komisioni për Konkurrencë, për shkak të monopolit në treg dhe cilësisë së dobët të arkave fiskale. Kryetari i këtij komisioni, Osman Ejupi thotë se ato kanë blerë arka të cilësisë së dobët me 100 euro, duke ua shitur bizneseve kosovare për 800 euro. Kompanitë thonë se do të ankohen në gjykatë. Tituj të tjerë të Express janë: “Njohje nga Karaibet”, “Njohje nga Karaibet”, “S’i mbron askush”, “ ‘Një Udhëtim’ i Tony Blair”. Sot me kolumne në Express paraqiten: Armand Shkullaku dhe Hosni Mubarak. Gazeta “Koha ditore” shkrim kryesor ka atë me titull “Nga e diela Kosova nis lobimin në Nju Jork”. Presidenti, kryeministri dhe ministri i jashtëm do të mbërrijnë të dielën në Nju Jork, në prag të sesionit të radhës së Asamblesë së Përgjithshme. Aktiviteti i tyre do të jetë lobues. Vijojnë disa nga titujt tjerë të kësaj gazete: “Serbisë i paralajmërohet dështimi në OKB” “Njohje nga shtetet e Karaibeve së shpejti”. Gazeta “Zëri” titull kryesor ka “Rezoluta do të dështojë”. Zyrtarë të lartë vendës dhe përfaqësues të Kuintit besojnë se Serbia do të humb edhe një betejë me Kosovën. Vijojnë disa nga titujt tjerë të kësaj gazete: “Kryesia dirigjon kryetarët e degëve” dhe “Laboratorët në QKUK rrinë kot”. Gazeta “Bota sot” sot shkruan: “Nënshtrimi ndaj ndërkombëtarëve shkatërron shtetin”. Dilemat e nxitjeve për bisedime Prishtinë-Beograd. Vijojnë disa nga titujt tjerë të kësaj gazete: “Arresti shtëpiak, liri e kufizuar apo burg shtëpiak” dhe “Sparkes; Projektrezoluta serbe e papranueshme për Britaninë”. Gazeta “Epoka e re” titull kryesor ka: “Jam në LDK mund të kandidohem për kryetar”. Bujar Bukoshi më në fund ka folur. Ai nuk e ka përjashtuar mundësinë të kandidohet për kryetar të LDK-së. Megjithatë, ka paralajmëruar se, pasi të nisë procesi zgjedhor në parti, do të vendoset përfundimisht nëse do të sfidojë Fatmir Sejdiun. Vijojnë disa nga titujt tjerë të kësaj gazete: “Ia shuan ëndrrat Serbisë” dhe “Sejdiu premton mbështetje në luftën kundër korrupsionit”. Gazeta “Kosova Sot” në ballinë ka shkrimin “GEKOS” e “Dukagjini” gjobiten me 200 mijë euro”. “Këto dy kompani i kemi investiguar për tre muaj përafërsisht, dhe kjo është tamam një praktikë e bashkërenduar në mes tyre. Këta janë marrë vesh që njeri me shit arkat fiskale, tjetri mos me ba shpenzime, por me nda fitimin bashkë...”, ka thënë kryetari i KKK-së, Osman Ejupi, për “Kosova sot”. Vijojnë disa nga titujt tjerë të kësaj gazete: “Në 2011, ligj për profesionet” dhe “Kryesia e LDK-së ‘filtron’ kryetarët e degëve”. Gazeta “Lajm” në titull ka shkrimin “A do të përsëritet “Kuvendi i Karrigëve”. Paralajmërimi i birit të ish-liderit, ish presidentit të Kosovës, Ibrahim Rugova, se do të hyjë në garën zgjedhore të LDK-së, i ka ngritur tensionet e fushatës parazgjedhore në LDK...Vijojnë disa nga titujt tjerë të kësaj gazete: “Dështon greva e Gashit” dhe “Gjermani Buhler merr komandën nga gjermani Bentler”. (Express)/V.I./Liria

• Kryeministri Berisha deklaron se qeveria është e vendosur për dhënien e autonomisë arsimit të lartë.
  

  vazhdon

  “Lirinë akademike duhet ta vlerësojmë dhe të bëjmë çdo gjë për t'i dhënë asaj hapësirë.”- nënvizoi sot kreu i qeverisë gjatë punimeve në konferencën “Reforma financiare në arsimin e lartë” “Është cështja për të vendosur një model që bën të mundur, që arsimi i lartë, të përmbushë qëllimin e tij në të ardhmën e këtij vendi. Reformat janë guxim" nënvizoi sot kreu i qeverisë. Zoti Berisha vlerësoi se progresi në sistemin arsimor ka qenë i prekshëm por cilësia nuk është në nivelin e duhur. Ai tha se sot 70 % e maturantëve futen në Universitete. (s.g/BalkanWeb) /V.I./Liria

Botuar: 02 Sep 2010

Presidenti Obama thirrje Izraelit dhe palestinezëve të shfrytëzojnë mundësitë për paqe

• Presidenti Barack Obama thotë se izraelitët dhe palestinezët duhet ta shfrytëzojnë mundësinë për të arritur paqe të qëndrueshme që u ofrohet me rifillimin e bisedimeve të drejtpërdrejta. Zoti Obama u takua me kryeministrin izraelit, Benjamin Netanyahu; presidentin palestinez, Mahmoud Abbas, dhe me udhëheqës të tjerë nga Lindja e Mesme para hapjes zyrtare sot të bisedimeve të drejtpërdrejta në Departamentin e Shtetit.

  vazhdon

  Presidenti Obama mirëpriti një nga një në Zyrën Ovale udhëheqësit e Izraelit, të Autoritetit Palestinez, Jordanisë dhe Egjiptit, në këtë përpjekje të vrullshme për të çuar përpara çështje që kanë qenë të zorshme për presidentët e mëparshëm amerikanë. Në një nga tri paraqitjet para kamerave televizive me Sekretaren e Shtetit Hillary Clinton përkrah, Presidenti Obama foli për bisedat që ka pasur me Kryeministrin Netanyahu dhe Presidentin Abbas. “Siç u thashë të dyve sot, ky rast mund të mos përsëritet. Nuk mund të lejojnë që t’u ikë nga duart. Tani është koha për udhëheqës guximtarë dhe vizionarë që t’ua sjellin popujve të tyre paqen që meritojnë”. Presidenti Obama tha se qëllimi i bisedimeve është zgjidhja e të gjitha çështjeve për statusin përfundimtar dhe negocimi i një marrëveshjeje që çon në themelimin e një shteti palestinez të pavarur, demokratik dhe të qëndrueshëm, që ekziston në paqe dhe siguri bashkë me shtetin e Izraelit. Ndër çështjet kyçe në bisedimet e drejtpërdrejta është pezullimi i pjesëshëm dhjetëmujor i ndërtimeve në vendbanimet e reja në Bregun Perëndimor. Pezullimi skadon më 26 shtator dhe pala palestineze ka këmbëngulur që Izraeli të zgjasë moratoriumin për ndërtime. Kryeministri Netanyahu ka theksuar nevojën për njohjen e Izraelit nga pala palestineze, për zotimin e tyre për masa të efektshme dhe të qëndrueshme të sigurisë, si dhe për dhënien fund dhunës. Para një darke pune, të pesë udhëheqësit u paraqitën para medias në Dhomën Lindore të Shtëpisë së Bardhë për të folur rreth qëllimit kryesor – arritjes së një marrëveshje brenda vitit të ardhshëm për konfliktin izraelito-palestinez. Ndërsa kthehej shpesh nga Presidenti Abbas, Kryeministri Netanyahu tha se kishte ardhur për të gjetur një kompromis historik që do t’u mundësojë izraelitëve dhe palestinezëve të jetojnë në paqe, siguri dhe dinjitet. “Të mos na pengojnë dallimet mes nesh. Ta drejtojmë guximin, të menduarit dhe vendimet tona drejt atyre vendimeve historike që ndodhen para nesh”. Presidenti Abbas, duke folur me ndihmën e një përkthyesi, tha se ka ardhur koha për të bërë paqe, për t’i dhënë fund okupimit të Bregut Perëndimor nga Izraeli dhe që dy popujt të jetojnë pranë njëri-tjetrit. “Është koha që të themelohet një shtet sovran palestinez përkrah shtetit të Izraelit. Është koha që t’i jepet fund luftës në Lindjen e Mesme”. Duke thënë se paqja në Lindjen e Mesme ka qenë shpresë e pakapshme për dy dekada, zoti Mubarak i bëri thirrje Izraelit të pezullojë ndërtimin e vendbanimeve, ndërsa Mbreti i Jordanisë, Abdullah, foli për rrezikun e dështimit. Sot në Departamentin e Shtetit, Sekretarja Clinton do ta shpallë zyrtarisht rifillimin e bisedimeve të drejtpërdrejta dhe më pas Kryeministri Netanyahu dhe Presidenti Abbas do të bëjnë deklarata publike, para se të fillojnë bisedimet private. I dërguari në Lindjen e Mesme, George Mitchell, planifikon t’i njoftojë gazetarët më vonë gjatë ditës. (voa) /V.I./Liria