Studentët shqiptar në Maqedoni në protesta,ja kërkesat

Njoftim!

Njoftojmë opinionin studentor, arsimdashësh dhe atë publik,se ngjarjet e fundit nëpër të gjitha universitetet e Repubilkës së Shqipërisë,duke patur si kryeqendër Tiranën dhe me të cilët solidarizohemi pa asnjë rezervë, kanë ndikuar pozitivisht në të gjitha qendrat Universitare Shqiptare – me probleme të natyrave afërsisht të njëjta. Prandaj, Ne, një grup studentësh sot më datën:13. 12. 2018, pas shumë takimeve dhe bisedave intensive që patëm ditët e fundit, kryesisht me studentë, por edhe me qytetarë të shumtë, themeluan Grupi Nismëtar për Organizimin e Protestave
Studentore, të cilat kanë për qëllim realizimin pa asnjë kusht të kërkesave të parashtruara në listën në vijim:
Kërkesat e studentëve drejtuar Ministrisë së Arsimit,Udhëheqësisë së universiteteve dhe Pushtetit.
1.Ndalimi i kushtëzimit me blerje të librave për nënshkrim nga ana e profesorëve, të tërhiqet.
2. Subvencionimi ose largimi i pagesës së praktikës 8 javore nga Universiteti (50 euro).
3. Subvencionimi i pagesës së ekskurzionit profesional ose largimi i saj si lëndë obligative.
4.Zvogëlimi i tarifës për studentët e huaj(50%).
5.Publikimi i statuti të universitetit dhe raportevlerësimi i evaluimit të studentëve që bëjnë për profesorët të jetë në faqen e universitetit.
6. Përmirësimi i kushteve elementare në laboratore dhe salla mësimore.
7. Rishikimi i titujve akademik dhe verifikimi i plagjiaturave.
8. Revizion për marrjen e titujve akademik të çdo profesori në pozitë udhëheqësie. A është respektuar ligji, koha për kalim prej një titull në tjetër dhe punimet shkencore në Universitetet private dhe publike.
9. Departizimi i universitetit (heqja dorë e partive politike nga universitetet).
10. Cili është statusi i Parlamentit Studentor. A funksionon si organizatë e pamvarur apo eshte nën ingerencat e universitetet.
11. Pagesat vjetore nga studentët për Unionin e Studentëve ,sa nga ato mjete brenda vitit u kthehen studentëve?!
12. Sjellje të barabartë nga ana e profesorëve për të gjithë studentët pavarësisht lidhjeve farefisnore (miqësore, familjare).
13. Largimin e profesorëve të dënuar me vendim gjykate për kryerje të ndonjë vepre penale.
14.Ndalimi i diskriminimit të femrave dhe kushtezimi I tyre me akte të paturpshme në këmbim note. (strugalajm)

Kosova bëhet me Ushtri, forcohet sovraniteti

Ushtria-e-kosovesKosova do të ketë një ushtri të re profesioniste nën emrin “Forca e Sigurisë së Kosovës”. Me mbi 100 vota të të gjitha partive politike, përveç atyre të Listës Serbe, deputetët e Kuvendit votuan të premten tri projektligje që lejojnë transformimin e forcave të mëparshme në një ushtri me kapacitete ushtarake me të njëjtën sigël

Seanca e së premtes nisi me një minutë heshtje në nderim të ushtarëve dhe patriotëve që u sakrifikuan ndër vite për kauzën e pavarësisë së vendit. Në seancën e Kuvendit morën pjesë presidenti i Kosovës, Hashim Thaçi, kryeministri Ramush Haradinaj si dhe komandanti i Forcës së Sigurisë së Kosovës, Rrahman Rama. Kreu i Kuvendit e konsideroi votimin një moment historik. Kadri Veseli tha se: “Me këtë votim sot fillon një epokë e re për shtetin tonë. Nga ky moment e kemi zyrtarisht ushtrinë e Kosovës. Urime ushtarë, prej sot, gatitu”! Ushtria e re profesioniste e Kosovës do të përbëhet nga të paktën 5 mijë trupa, dhe 3 mijë rezervistë, ose dyfishi i forcës ekzistuese që u themelua në vitin 2009. Autoritetet vendase prej kohësh janë shprehur se forca e sigurisë do të merret me reagimin ndaj krizave dhe operacionet e mbrojtjes civile, në koordinim me aleancën e Atlantikut të Veriut dhe aleatët e tjerë. Transformimi i plotë i ushtrisë profesionistë pritet të zgjatë deri në 10 vite, dhe përgjatë kësaj kohë Kosova do të vazhdojë të ruhet nga forcat paqeruajtëse shumëkombëshe të KFOR-it.

Thaçi: Me themelimin e Ushtrisë, përmbyllet shtet ndërtimi

Presidenti i Kosovës, Hashim Thaçi tha se, me miratimin e pakos ligjore për themelimin e Ushtrisë së Kosovës, është përmbyllur procesi i shtet ndërtimit. Sipas presidentit Thaçi, shoqëria dhe shteti i Kosovës ka dëshmuar se di të qëndrojë i bashkuar “për të mbrojtur interesat e popullit dhe shtetit tonë”. “Krijimi i Ushtrisë së Kosovës dhe Ministrisë së Mbrojtjes është dhurata më e mirë për festat e sivjetme të fund vitit”, thotë Thaçi. Kuvendi miratoi tri ligje për FSK-në, të cilat vlerësohet se do t’i japin kapacitete ushtarake kësaj Force, gjatë një procesi të transformimit brenda disa viteve.

Qeveria e Kosovës: Ushtria nuk e vë në dyshim partneritetin me NATO-n

Qeveria e Kosovë, përmes një deklarate rithekson qëndrimin për bashkëpunim me NATO-n në rrugëtimin e formimit të Ushtrisë. “Duke kujtuar dhe nderuar të gjithë burrat dhe gratë që bën sakrifica të mëdha për lirinë dhe shtetin tonë dhe duke shprehur mirënjohje për misionin e NATO-s, KFOR-it, të gjithë trupave ushtarake të vendeve aleate: SHBA-së, Gjermanisë, Britanisë së Madhe, Francës, Italisë, e të gjitha atyre vendeve që i shërbyen paqes në Kosovë, Qeveria e Republikës së Kosovës thekson se sot po kurorëzohet rrugëtimi për konsolidimin e plotë e të brendshëm shtetëror të Republikës së Kosovës”, thuhet në deklaratë. “Qeveria e Republikës së Kosovës konsideron se me miratimin e Ligjit për Forcën e Sigurisë së Kosovës – ne përcaktojmë kompetencat, organizimin dhe funksionimin e FSK-së, si forcë multietnike, profesionale, e armatosur dhe e autorizuar për të shërbyer në vend dhe jashtë vendit, në pajtim me mandatin e dhënë kushtetues dhe ligjor në mbrojtje të integritetit territorial, qytetarëve, pronës dhe interesave të Republikës së Kosovës, dhe e cila i nënshtrohet kontrollit civil demokratik”, theksohet në qëndrimin e Qeverisë së Kosovës. Qeveria e Kosovës vlerëson se e drejta e Kosovës për ushtri, një forcë multietnike e profesionale të ndërtuar sipas standardeve më të larta të NATO-s buron nga sakrifica dhe liria, nga e drejta e shtetit, nga sovrani, vullnetit qytetar për të mbrojtur dhe promovuar vlerat pro-perëndimore në Kosovë dhe më gjerë. “Kosova është NATO dhe NATO është Kosovë. Për këtë askush mos të ketë asnjë dyshim. Së bashku me aleatët, NATO-n do të jemi vetëm në shërbim të demokracisë, sigurisë, paqes dhe zhvillimit në Kosovë, rajon e kudo që kërkohet”, thuhet në deklaratën e Qeverisë.

Mustafa: Ushtria ishte nevojë dhe e drejtë e Kosovës

Kryetari i Lidhjes Demokratike të Kosovës, Isa Mustafa ka uruar qytetarët e Kosovës për themelimin e Ushtrisë së Kosovës. Sipas Mustafës, Ushtria ishte nevojë dhe e drejtë e shtetit të Kosovës. “Themelimi i Ushtrisë së Kosovës, ishte nevojë dhe e drejtë e shtetit, prandaj më lejoni që në emrin tim personal dhe të Lidhjes Demokratike të Kosovës të ua uroj këtë ditë kaq të rëndësishme për vendin tonë”, thuhet në telegramin e urimit të Mustafës. Mustafa thotë se LDK-ja, në vazhdimësi ka përkrahur ngritjen dhe aftësimin e Forcës së Sigurisë së Kosovës në Ushtri, për shkak se ,siç thotë ai, kjo ishte në “interes të mbrojtjes së vendit, pra, në interes të çdo qytetari të saj”. “Ushtria e Kosovës do të shërbejë për paqe, siguri dhe stabilitet në vend dhe në gjithë Ballkanin”, thotë Mustafa. Kuvendi miratoi tri ligje për FSK-në, të cilat vlerësohet se do t’i japin kapacitete ushtarake kësaj Force, gjatë një procesi të transformimit brenda disa viteve.

Stoltenberg: Nuk ishte kohe e përshtatshme për ushtrinë

Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Jens Stoltenberg sërish ka shprehur kundërshtimin e tij për transformimin e Forcës së Sigurisë së Kosovës në Ushtri. Stoltenberg, përmes një deklarate ka thënë se vendimi i Kuvendit të Kosovës, për të miratuar tri ligje për Ushtrinë, vjen “në kohë të papërshtatshme”. “Më vjen keq që ky vendim është marrë pavarësisht shqetësimeve të shprehura nga NATO. Megjithëse transformimi i Forcës së Sigurisë së Kosovës në parim është çështje për të cilën duhet të vendosë Kosova, ne e kemi bërë të qartë se kjo lëvizje vjen në kohën të papërshtatshme”, ka thënë Stoltenberg. “NATO mbështet zhvillimin e FSK-së në mandatin aktual, dhe me ndryshimin e mandatit, Këshilli i Atlantikut të Veriut tani duhet të rishqyrtojë nivelin e përfshirjes së NATO-s me FSK-në”, ka thënë shefi i NATO-s. Stoltenberg i ka bërë thirrje Prishtinës dhe Beogradit që të shmangin deklaratat të cilat, siç ka thënë ai, mund të çojnë në përshkallëzim të situatës. “Të gjitha palët duhet të sigurojnë se vendimi i sotëm nuk do të rrisë më tej tensionet në rajon. Të gjithë aktoret politikë në rajon duhet të fokusohen në arritjen e përparimit në reforma dhe dialog. E ri përsëris thirrjen time drejtuar Prishtinës dhe Beogradit të që vazhdojnë të jenë të qetë dhe të përmbahen nga çdo deklaratë ose veprim që mund të çojë në përshkallëzim. NATO vazhdon të mbështesë dialogun e ndërmjetësuar nga Bashkimi Evropian, në mes të Prishtinës dhe Beogradit si zgjidhje e qëndrueshme politike për rajonin”, ka thënë Stoltenberg. Shefi i NATO-s ka thënë se Aleanca do të vazhdojë që përmes trupave të KFOR-it të ofrojë ambient të sigurt të Kosovë dhe të sigurojë stabilitet në mbarë rajonin e Ballkanit Perëndimor.

Kocijançiç: BE-ja ka qëndrim të njëjtë me NATO-n për FSK-në

Maja Kocijançiç, zëdhënëse e Bashkimit Evropian, përgjegjëse për Ballkanin Perëndimor ka deklaruar që BE-ja e ndanë mendimin e njëjtë me NATO-n, se mandati i Forcës së Sigurisë së Kosovës mund të ndërrohet vetëm përmes procesit gjithëpërfshirës dhe gradual, në përputhje me Kushtetutën e Kosovës. “Bashkimi Evropian pret që Kosova të vazhdojë që të mbajë obligimet e veta që dalin nga Marrëveshja e Parë, që është arritur në prill të vitit 2013 në Bruksel, si dhe aranzhimeve të saj të sigurisë”, ka theksuar Kocijançiç. Vendimi i Kuvendit të Kosovës që FSK-ja të ketë kapacitete ushtarake, nuk u mirëprit nga Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Jens Stoltenberg.

Ambasada Amerikane: Tranzicioni i FSK-së, e drejtë sovrane e Kosovës

Ambasada amerikane në Kosovë ka konfirmuar edhe një herë mbështetjen e Shteteve të Bashkuara për transformimin e Forcës së Sigurisë së Kosovës, siç ka thënë forcë me mandat për mbrojtje territoriale. Ambasada e ka konsideruar këtë hap si të drejtë sovrane për Kosovën. Përmes një deklarate, Ambasada ka thënë se, “këto ligje nuk sjellin asnjë ndryshim të menjëhershëm në strukturën, misionin apo operacionet e forcës, por ato përfaqësojnë fillimin e punës praktike e të vazhdueshme për ndërtimin e një force transparente, shumetnike dhe të ndërveprueshme me NATO-n, që iu shërben të gjitha komuniteteve të Kosovës, në pajtim me planin dhjetëvjeçar për tranzicion të Qeverisë së Kosovës”. “I bëjmë thirrje Qeverisë së Kosovës për të vazhduar bashkëpunimin me aleatët dhe partnerët e NATO-s dhe për t’u angazhuar në punën afruese në terren me komunitetet pakica tani dhe gjatë tërë procesit të gjatë shumëvjeçar. Presim që do të vazhdojnë aranzhimet ekzistuese me KFOR-in për lëvizjet dhe operacionet e forcave në Kosovë. Të gjitha palët brenda dhe jashtë Kosovës duhet t’i mbështesin dhe t’i nxisin qytetarët e komuniteteve pakica të Kosovës për të marrë pjesë në forcat e saj të sigurisë, për dobinë e komuniteteve të tyre dhe të vendit. Shtetet e Bashkuara të Amerikës janë të zotuara për të punuar me FSK-në për promovimin e zhvillimit profesional dhe evolucionit organizativ, i cili do t’i kontribuojë paqes dhe stabilitetit në Kosovë dhe në rajon”, thuhet në deklaratën e Ambasadës amerikane. Përveç tjerash, Ambasada ka kërkuar nga Kosova të bëjë përpjekje për normalizimin e marrëdhënieve me fqinjin e saj, Serbinë, për të zbutur tensionet dhe për të krijuar kushte për përparim të shpejtë në dialog.

Zgjidhja

Një ushtri e re në krah të SHBA-së dhe NATO-s. Me një votim historik të deputetëve të Kuvendit, Kosova e transformoi ne ushtri Forcën e Sigurisë së Kosovës. Pas shpalljes së pavarësisë, kjo është dita më e rëndësishme për popullin shqiptar të Kosovës, sepse forcohet më tej shteti i dyte i shqiptarëve në trojet e Dardanisë. Partia Zgjidhja uron krijimin e ushtrisë popullin e Kosovës, Komandantin e Përgjithshëm Hashim Thaçi, kryeministrin Haradinaj dhe kryetarin e Kuvendit, Veseli, veçanërisht familjet e dëshmorëve të UCK- së, të cilët derdhën gjakun për liri. Ky vendim i marrë në pajtim të plotë me aleatët, me bekimin e presidentit Trump dhe sekretarit te Mbrojtjes të SHBA, James Matis, erdhi pas përpjekjeve të gjata dhe të durueshme të shtetit të Kosovës për krijimin e ushtrisë, sipas Kushtetutës së vendit. Qeveria e Shqipërisë duhet të bëjë gati një plan diplomatik, politik dhe ushtarak për të ndihmuar në futjen e Kosovës-së në Partneritetin e Adriatikut, ku bën pjesë Kroacia, Shqipëria dhe Mali Zi dhe për të bërë hapat e nevojshmr drejt anëtarësimit të saj në NATO. Ta gëzojnë shqiptarët kudo që janë ditën e krijimit të ushtrisë së Kosovës!

shekulli

Kosovë: Reagime pas miratimit të ligjeve për ushtrinë

ushtria e KSMiratimi i ligjeve nga parlamenti i Kosovës që i hapin rrugë themelimit të ushtrisë, u prit me zemërim në veriun e vendit dhe kremtime në Prishtinë. Ekspertët e sigurisë thonë së pas votimit të sotëm fillon sfida e vërtetë e ngritjes së ushtrisë për të cilën është e domosdoshme mbështetja e aleatëve të Kosovës.

Përfundimi i votimit të ligjeve që i hapin rrugë procesit të themelimit të ushtrisë së Kosovës, shënoi fillimin e kremteve ne qendër të Prishtinës e cila që më parë ishte stolisur me flamujt e vendeve aleate të Kosovës, ku mbizotëronin flamujt amerikanë.

Miratimi i ligjeve shënon vetëm fillimin e një procesi të gjatë të ngritjes së ushtrisë dhe sipas Plator Avdiut nga Qendra e Kosovës për Studime të Sigurisë, nga nesër fillon faza e vërtetë e trajtimit të Forcës së Sigurisë si institucion shtetëror.

“Ajo çka mendoj se do të ndodhë në një plan pesë deri dhjetë vjeçar është që ministria e re e mbrojtjes tash duhet të tentoj që sa më shumë të shtoj bashkëpunimin bilateral me shtetet e NATO-s por edhe me shtetet e tjera që nuk janë në NATO, por që e njohin Kosovën, të nënshkruhen marrëveshje bashkëpunimi për t’i ndihmuar Kosovës në ndërtimin e kapaciteteve defansive ose të mbrojtjes, për t’i bërë funksionale në njëfarë forme vet këto ligje që sot u kaluan”, thotë ai.

Sipas tij Kosova duhet të shfrytëzojë ndihmën e aleatëve për t’i bindur shtetet që janë në mëdyshje brenda NATO-s për nevojën e nisjes së një bashkëpunimit të ri me këtë organizatë.

“Me ndryshimin e mandatit të Forcës së Sigurisë, Kosovës duhet patjetër t’i hapen dyert për një bashkëpunim të ri politik me NATO-n, por që në këtë rast duhet të ketë një aktivitet të madh të diplomacisë së Kosovës për të amortizuar rezistencën që ekziston brenda NATO-s sidomos te vendet mos njohëse, ku shquhet Spanja, pra të tentohet t’u tregohet se formimi i ushtrisë nuk drejtohet kundër askujt”, thotë ai.

Gjenerallejtënant Kadri Kastrati, ish komandant i Forcës së Sigurisë, i tha Zërit të Amerikës se sfidë për konsolidimin e ushtrisë së Kosovës do të jetë mungesa e përvojës, meqë vendi nuk ka pasur më herët ushtri.

“Presim që NATO-ja dhe partneri jonë kryesor strategjik, Shtetet e Bashkuara të Amerikës, të na ndihmojnë, të na këshillojnë dhe të na mbështesin në rrugëtimin tonë drejt arritjes së standardeve, qëllimeve, drejt arritjes së misionit tonë që do të jetë për ta mbrojtur territorin e Kosovës, për ta mbështetur NATO-n nëse ka nevojë në të ardhmen, për t’i mbështetur autoritetet civile dhe lokale dhe për të mbrojtur pronën dhe qytetarët e Republikës së Kosovës”, thotë ai.

Zoti Avdiu mendon se Forca e Sigurisë ka nevojë për reforma të brendshme.

“Ne e dimë që tash pas kalimit të këtyre ligjeve do të ketë procese të reja të rekrutimit brenda FSK-së, aty duhet të ketë kujdes të madh, duhet të ketë mbikëqyrje mendoj edhe nga akterë të jashtëm, ndoshta do të duhej të përfshihej edhe vet ambasada britanike e cila po i mbikëqyr proceset e konkurseve për pozita të larta në polici, mendoj që duhet të përfshihet edhe këtu”, thotë ai.

Forca e Sigurisë së Kosovës u themelua në janar të vitit 2009 në bazë të planit të kryenegociatorit të Kombeve të Bashkuara, Martti Ahtisaari, në bazë të të cilit edhe është shpallur pavarësia e Kosovës.

Shndërrimi i saj në ushtri ishte paraparë të bëhej me ndryshime kushtetuese, që u pamundësuan për shkak të të qëndrimit kundërshtues të Beogradit dhe përfaqësuesve të serbëve të Kosovës, të cilët sot paralajmëruan se do të kërkojnë mendimin e Gjykatës Kushtetuese për këtë vendim të parlamentit.

Verifikimi i politikanëve, Venecia kundër propozimeve të PD

Komisioni i veneciasKomisioni i Venecias rrëzoi sot ndryshimet kushtetuese të propozuara nga Partia Demokratike për proçesin e verifikimit të politikanëve dhe lidhjeve të tyre me krimin. Në opinionin e miratuar sot Komisioni konstaton se propozimet “nuk kanë arritur të ofrojnë udhëzime dhe masa mbrojtëse të përshtatshme për një proçes të tillë të ndjeshëm dhe mund të çojnë lehtësisht në shpërdorim të pushtetit”, shpjegon deklarata zyrtare e lëshuar pas miratimit të opinionit.

“Duke pranuar synimin e përligjur për të larguar ata që bien ndesh me ligjin dhe ndikimin e tyre nga qeverisja dhe jeta politike, Komisioni i Venecias shpreh shqetësimin se mungesa e qartësisë ligjore dhe sigurisë lidhur me fushëveprimin dhe zbatimin e procedurës së propozuar të verifikimit mund të çojë në implikime të rënda për të drejtat e atyre që janë subjekt i saj”, shpjegohet në deklaratë, duke shtuar se “opinioni vë në dukje se nuk është e qartë se kush do të jetë përgjegjës për verifikimin dhe nëse kjo do të bëhet nga një organ gjyqësor ose i pavarur. Nuk ka qartësi ligjore nëse skualifikimi duhet të jetë i përhershëm ose i kufizuar dhe nuk ka garanci për të siguruar se procesi mund të mos përdoret në mënyrë të njëanshme politike ose arbitrare. Sipas ekspertëve kushtetues të Këshillit të Evropës, propozimi në shumë mënyra ngre gjithashtu çështje të proporcionalitetit. Projektligji – vijon deklarata – nuk arrin gjithashtu të përcaktojë disa elementë kryesorë, si: çfarë nënkuptohet me kontakt me persona të caktuar; çfarë nënkuptohet me të qenurit i përfshirë në krimin e organizuar; dhe çfarë nënkuptohet me të qenurit i përfshirë në rrethin e subjekteve që kanë kontakte me personat”.

Propozimi i opozitës shtrihej si ndaj zyrtarëve të zgjedhur dhe ndaj funksionarëve të lartë që emërohen në poste kyçe. “Lidhur me zyrtarët e zgjedhur, Komisioni i Venecias e gjen propozimin në kundërshtim me Konventën Evropiane për të Drejtat e Njeriut (KEDNJ) dhe Kodin e Praktikës së Mirë në Çështjet Zgjedhore, sepse shqyrtimi bazuar në faktin se dikush ka patur kontakte me personat e përfshirë në krimin e organizuar mund të përdoret lehtësisht për kufizimin e të drejtës për zgjedhje të lira, pavarësisht nga natyra e kontakteve”. Ndërsa për zyrtarët e emëruar “opinioni thekson se paqartësitë rreth fushëveprimit dhe zbatimit të saj e bëjnë të vështirë garantimin e të drejtave sipas nenit 6 të Konventës Evropiane për të Drejtat e Njeriut”.

Si përfundim, Komisioni i Venecias vlerëson se “duke pasur parasysh dispozitat ekzistuese kushtetuese, legjislacionin përkatës dhe mekanizmat e tjerë demokratikë në dispozicion, Komisioni i Venecias beson se vlera e shtuar ligjore e amendamenteve të propozuara është e diskutueshme”.

Komisioni shprehet se “hapat e ardhshëm në lidhje me amendamentet e propozuara kushtetuese duhet të merren në Parlament, nëpërmjet dialogut midis të gjitha forcave politike dhe shoqërisë në përgjithësi, në interes të demokracisë shqiptare”, ndërsa shton se është “i gatshëm të sigurojë ndihmë të mëtejshme”.

(voa)

Virgin Galactic arrin kufirin e hapësirës

Virgin GalacticVirgin Galactic reaches space for the first time during its 4th powered flight from Mojave, Calif.

Një anije kozmike turistike mbërriti në buzë të hapësirës së enjten, fluturimi i parë komercial amerikan drejt suksesit, që nga koha e përfundimit të programit hapësinor amerikan në vitin 2011.Anija “Virgin Galactic”, e prodhuar nga miliarderi britanik Richard Branson, u ngjit më shumë se 80 kilometra mbi Tokë, lartësi që kompania e konsideron si kufirin e hapësirës.

Fluturimi provë njofton nisjen e një epokë të re të udhëtimit hapësinor civil, me “Virgin Galactic” që konkuron me sipërmarrje të tjera si ajo e themeluesit të kompanisë Amazon Jeff Bezos “Blue Origin” dhe SpaceX e Elon Musk-ut.

Fluturimi ndodh katër vjet pas rrëzimit të anijes hapësinore komerciale origjinale “Virgin Galactic” aksident që shkaktoi vdekjen e bashkëpilotit dhe plagosjen rëndë të pilotit të anijes.

“Kemi patur sfidat tona dhe më në fund kemi arritur në pikën ku jemi të paktën brenda lartësisë hapësinore. Kjo është një gjë e madhe për ekipin tonë”, tha drejtori Ekzekutiv i “Virgin Galactic” George Whiteside.

“Virgin Galactic” është një kompani hapësinorë e grupit “Virgin”, me qendër në Londër. (voa)

Projekt për ndriçimin e zonës së Çernobilit

panel ChernobilVisitors examine solar panels during the official opening ceremony of the new one-megawatt power plant next to the now sealed Chernobyl nuclear plant in Chernobyl, Ukraine, Oct. 5, 2018.

Tridhjetë e dy vjet pas fatkeqësisë më të rëndë bërthamore të të gjitha kohërave, zona rreth centralit bërthamor të Çernobilit në Ukrainë po tregon shenja jete dhe zhvillimi industrial. Faith Lapidus sjell hollësi rreth projekteve që po ndriçojnë zonën rreth Çernobilit.

Netët janë të errëta në Pripyat, 49 mijë banorët e të cilit u evakuuan kur centrali bërthamor i Çernobilit shpërtheu në vitin 1986, duke shkaktuar radioaktivitet në këtë zonë dhe pjesën më të madhe të Evropës veriore.

Por një ekip ndërkombëtar artistësh ka sjellë dritë, muzikë dhe zërin e tyre në qytetin e braktisur, me një skulpturë digjitale interaktive të quajtur ARTEFACT.

Përveç eksperiencës shqisore, ekipi krijues thotë se ngjarja është duke u përdorur si një platformë për të nxjerrë në pah çështjet si lajmet e rreme dhe manipulimi i opinionit publik.

“Publiku duhet të mendojë kur të shikojë shfaqjen ARTEFACT se cili informacion është i vërtetë. Kur një person lëshon një informacion,

audienca duhet të mendojë se ku është burimi i informacionit, çfarë mesazhi ka dhe çfarë lloj rezultati synon të arrijë”, thotë Svitlana Korshunova nga Projekti “ARTEFACT”.

Tingujt e ndryshëm të Çernobilit u regjistruan nga ekipi i projektit në zonën e ndotur dhe më pas u përdorën në fonogram.

Antarët e ftuar të audiencës që morën pjesë në këtë shfaqje ishin të impresionuar.

“Dua të them se është një nga vendet më të jashtëzakonshme që unë kam vizituar. Shndërrimi i zonës në një shfaqje artistike kaq të mahnitshme është shumë mbresëlënës, Ukraina është duke shndërruar këtë hapësirë të një fatkeqësie të shkaktuar nga njeriu në diçka të re dhe emocionuese”, thotë Tom Seymour, gazetar i pavarur.

Ndërsa projekti ARTEFACT po ndriçon natën në këtë zonë të Çernobilit, një kompani ka instaluar panele pranë uzinës bërthamore për të prodhuar energji diellore.

Që nga hapja në tetor, Solar Chernobyl ka prodhuar një megavat energji të ripërtëritshme, të mjaftueshme për të furnizuar 2,000 familje. Pasi zona është ende shumë radioaktive për ndërtimin e qendrave të banimit, qeveria ukrainase dëshiron të përdorë zonat e ndotura më shumë për prodhimin e energjisë së ripërtëritshme.

“Ideja është të propozojmë vendosjen e burimeve të ripërtëritshme në këtë territor të ish-centralit bërthamor që do të përdoret si pjesë e projekteve të investimeve për prodhimin e energjisë së ripërtëritshme”,

thotë Ostap Semerak, ministër ukrainas i Ekologjisë dhe Burimeve Natyrore.

Drejtuesi i kompanisë Solar Chernobyl thotë se ky është një përdorim i përshtatshëm i kësaj hapësire.

“Ne mendojmë se ky është vendi më i mirë për projektet e energjisë diellore, sepse kjo zonë ka vuajtur kaq shumë për shkak të katastrofës që ndodhi 32 vjet më parë dhe ne mendojmë se me një projekt të tillë mund ta kthejmë prapë tek njerëzimi”, thotë Yevgen Variagin, drejtues i kompanisë Solar Chernobyl.

Një kthim përmes energjisë dhe art.

(voa)

Prokuroria s’ka para të mjaftueshme, lufta kundër korrupsionit në “staus quo”

Antikorrupsioni-MaqedoniTashmë 9 muaj Maqedonia është pa komision shtetëror për parandalim të korrupsionit. Ligji i ri për parandalim të korrupsionit tani është në procedurë kuvendore ndërsa Ministrja e Drejtësisë, Renata Deskoska pret që shumë shpejt të caktohet seanca për debat për ligjin të cilin, siç thotë, e kanë lavdëruar ekspertë evropianë.

“Ka disa sugjerime që më shumë lidhen me precizimin e procedurës në Kuvend rreth zgjedhjes së anëtarëve të komisionit shtetëror për parandalim të korrupsionit, kështu që është e mundur që të ketë intervenime të imëta me amendamente gjatë procedurës kuvendore me qëllim që të marrim mendimin më pozitiv për këtë ligj”, tha Renata Deskoska, ministre e drejtësisë.

Maqedonia ka ligje të mira për ta luftuar korrupsionin, por puna efikase e institucioneve assesi të fillojë, konsideron drejtuesja e “Transparency International” Sllagjana Taseva. Raportet e huaja thonë fjalë të mira për ligjet dhe institucionet antikorrupsion, por ndryshimi i shpeshtë i tyre bën që vendi të vazhdimisht të jetë në vendnumëro.

“Vazhdimisht kur mendojnë se kemi arritur në ndonjë nivel, shohim që proceset kthehen prapa. Kështu që në luftën kundër korrupsionit proceset vazhdimisht janë reversibile, dhe vazhdimisht ekziston ndjenja se jemi në fillim, vazhdimisht bëjmë të njëjtin muhabet, ndërsa asnjëherë si tani Maqedonia nuk ka qenë aq poshtë në indeksin e perceptimit të korrupsionit dhe asnjëherë nuk ka marrë aq raporte të këqija se sa tani, nga GREKO dhe Komisioni Evropian, siç po bëjnë tani, pas 18 vitesh punë në luftën kundër korrupsionit”, u shpreh Sllagjana Taseva, Transapency International.

Komisioni shtetëror për antikorrupsion si dhe Prokuroria Publike janë pika kyçe që mund ta luftojnë korrupsionin, por ato duhet të kenë integritet profesional dhe punësime jopartiake thotë Taseva. Por pikërisht prokuroria që duhet ta luftojë korrupsionin dhe krimin e organizuar, nuk ka para të mjaftueshme, ankohet prokurorja Vilma Ruskoska.

“Na mungojnë të paktën 5 prokurorë, gjithsej tani jemi 10, ndërsa ka shumë punë, e shihni edhe vetë, kemi punë të vëllimshme, na mungojnë ekspertë, ndërsa para nuk ka”, tha Villma Ruskovska, Prokurore Publike.

Ruskoska shton se janë keq nga gjendja financiare, ndërsa patjetër u duhen para të mjaftueshme për ekspertiza dhe përkthime. Sipas saj Prokurori republikan ka kërkuar mbështetje financiare nga qeveria dhe tani janë në pritje të përgjigjes./Tv21/

Tiranë: Dita e tetë e protestës studentore në dy sheshe

studentet trSot është dita e tetë e protestave studentore në Tiranë për 8 kërkesat e tyre.

Ata kërkojnë uljen e tarifave dhe plotësimin e të drejtave dhe jetesës si studentë.

Kryeministri Edi Rama po këmbëngul në një dialog me ta, por studentët thonë se kërkesat janë minimale dhe se nuk do të dialogojnë me të.

Protesta po zhvillohet para ministrisë së arsimit dhe përpara kryeministrisë, por studentët thonë se fakti që gjenden në dy sheshe nuk do të thotë asgjë, ata janë po aq të vendosur, nuk janë të përçarë, nuk kanë kryesi, nuk kanë përfaqësi dhe se nuk ka bisedime me qeverinë.

Studentja e Inxhinierisë së ndërtimit, Rosela Marku, iu bashkua protestës qysh ditën e parë, sepse beson te kauza dhe uniteti studentor.

Ajo thotë se “mungesat në universitet janë të shumta sapo hyn në derë, por këmbëngulin që qeveria të plotësojë fillimisht kërkesat e tyre bazike, sepse nuk kanë besim te kryeministri Rama”.

Studentët janë të shqetësuar edhe për ndërprerjen e studimeve, sepse kanë 8 ditë që janë larguar nga auditoret.

Studentja Rajmonda Peposhi tha se “ata kërkojnë që sa më parë t’u plotësohen ato kërkesa minimale dhe të kthehen në mësim, por kanë frikë, që autoritetet do t’i lënë në baltë”.

Protesta e studentëve është krejt paqësore, nuk është regjistruar asnjë akt dhune dhe asnjë dëmtim në mjedis, ndaj ka gjetur mbështetje edhe nga qytetarët edhe nga pedagogët.

Qeveria miratoi sot një projekt për rikonstruksion konviktesh në vlerë 3 milionë euro, i mbështetur nga qeveria gjermane, dhe ngriti grupe pune për të shqyrtuar kërkesat e studentëve.

Gjatë gjithë ditës së sotme, kryeministri Edi Rama ka publikuar mesazhe të ndryshme në rrjetet sociale, ku i fton studentët në dialog për ndryshime të mëdha në universitetet shqiptare, por edhe ka shprehur dyshimet e tij se prapa refuzimit të tyre për dialog mund të qëndrojnë partitë e opozitës.

Por studentët janë distancuar nga të gjitha partitë, sepse thonë janë zhgënjyer prej tyre, dhe komentet nëse ata i nxit ndonjë parti politike i quajnë spekullime, që synojnë të ulin rëndësinë e protestës së tyre. (voa)

Kosova do një ushtri të vetën

ushtria e KSTë premten (14.12.) Kosova do të hapë rrugën për krijimin e ushtrisë së vet. Serbia kërcënon me reagim ushtarak. Kjo është një pikë kulmore e një spiraleje të përshkallëzimit verbal dhe faktit mes Serbisë dhe Kosovës.

Kosova që nga nëntori ka rritur me 100 përqind tarifat doganore për importet nga Serbia. Një reagim ky ndaj pengimit që i bëri Serbia antarësimit të Kosovës në Interpol pak më parë. Këto imponime recirpoke krijojnë uverturën e një ashpërsimi kërcënues të krizës mes serbëve dhe kosovarëve. Ndërsa BE-ja shtyn sërish liberalizimin e dëshiruar prej kohësh të vizave për qytetarët e Kosovës, që gjë e ushqen edhe më shumë zhgënjimin prej BE-së. Etapa pasuese e përshkallëzimit kërcënon tani më 14 dhjetor. Parlamenti në Kosovë do të vendosë hapjen e procesit të themelimit të një ushtrie të vetën. Më keq nuk bëhet. Aktualisht, politikanët janë duke bërë fakt të kryer një zgjidhje afatgjatë të çështjes së Kosovës, po kjo është e ndryshme nga ajo që mendojnë ndërmjetësuesit europianë.

Çfarë ka ndodhur?

Pas vitesh të tëra bllokimi në një „konflikt të ngrirë,” për herë të parë më 2018 në arenën ndërkombëtare u diskutua dhe u bisedua hapur për këmbim territoresh dhe zhvendosje kufijsh midis Serbisë dhe Kosovës, – një thyerje e madhe tabushë në sistemin europian të vlerave! Vetë presidenti serb Aleksandar Vuçiq dhe kolegu i tij kosovar Hashim Thaçi, e hapën këtë temë dhe biseduan për të. Ideja kryesore është, që territoret me shumicë popullsie serbe në Veri t’i (ri)jepen Serbisë, kurse territoret me shumicë shqiptare në Jug të Serbisë t’i jepen Kosovës.

Askush nuk flet më zyrtarisht për këtë lloj zgjidhjeje, pas një grindjeje të ndodhur gjatë një takimi të zhvilluar në Bruksel në verë, nga i cili presidenti serb u largua me zemërim, për të dalë disa ditë më vonë përpara popullsisë serbe në Veri të Kosovës, e për ta përbetuar atë ndaj kursi të njohur prej kohësh: Kosova është Serbi. Asnjë gjurmë për kompromis nuk duket. Ndërsa në Kosovë presidenti Thaçi, u kritikua ashpër nga qeveria për planet e tij të ndarjes. Kryeministri Ramush Haradinaj, me të cilin Thaçi ka qenë bashkëluftëtar në luftën e Kosovës, mobilizoi politikën dhe publikun kundër këmbimit të territoreve.
Por, megjithë paralajmërimet e shumta nga politika europiane, kryesisht nga Gjermania, për të mos vendosur kufij etnik, tema nuk është hequr nga tavolina. Herë pas here thuhet se Vuçiq dhe Thaçi, vazhdojnë bisedimet. Ndërkohë ndikimi i BE-së, që drejtoi për vite me radhë dialogun midis vendeve, është duke rënë dukshëm: Për shtetet e Ballkanit nuk ekzistojnë më stimujt tërheqës dhe sigurisht as shumë potencial kërcënues: Perspektiva e pranimit të Serbisë, që në fillim të vitit u tha jo fort e qartë për vitin 2025, nuk përmendet sot prej askujt në Bruksel me ndonjë datë konkrete. Edhe në Kosovë, e cila nuk është njohur ende si shtet i pavarur nga pesë vende anëtare të BE-së, nuk ndihet më euforia e dikurshme për BE-në, pas shtyrjes për të disatën herë të liberalizimit të vizave, megjithëse vendi i ka plotësuar kushtet. Kështu popullsia kosovare mbetet e vetmja në rajon, që vazhdon të mos lejohet të udhëtojë e lirë “për në Europë”.
Zhgënjimi i kosovarëve

Zhgënjimi i kosovarëve është shumë i madh. Të gjithë kosovarët kanë familjarë në Gjermani, ose në ndonjë vend tjetër të BE-së. Kosova jeton prej lëvizjeve midis këtyre dy botëve. Rrugëzgjidhja e vetme është një pasaportë, që siguron lirinë e udhëtimit. Këtë pasaportë e ka fqinji jugor, Shqipëria. Kryeministri shqiptar Edi Rama, u pati premtuar hapur kosovarëve se do t’u japë pasaportën shqiptare, nëse BE refuzon sërish liberalizimin e sistemit të vizave. Koha për këtë ka ardhur.
Edhe diçka tjetër i ofron Shqipëria fqinjit verior: lidhjet ekonomike. Me këtë Shqipëria bëhet një alternativë e fortë ndaj Serbisë, prej së cilës Kosova ka qenë deri tani e varur ekonomikisht. Por, kur Serbia pengoi Kosovën të bëhet anëtare e Interpolit, Kosova menjëherë rriti tarifat doganore mbi mallrat serbe, duke paralizuar thuajse krejtësisht importet. Pavarësisht nga thirrjet dhe paralajmërimet e ndërmjetësuesve dhe ekspertëve ndërkombëtarë, qeveria kosovare vazhdon të këmbëngulë në vendimin e saj, duke prerë kështu linjat më të rëndësishme të tregtisë nga Serbia. Boshllëkun e krijuar e plotëson tani Shqipëria.

Pak ditë pas fillimit të konfliktit doganor, në qytetin kosovar të Pejës u zhvillua një takim që tërhoqi vëmendjen: Më 26 nëntor qeveria e Kosovës dhe e Shqipërisë u takuan nën moton: një popull, një gjuhë, një ëndërr. Të dy kabinetet qeveritare ranë dakord për synimet e përbashkëta dhe me ndikim të gjerë në fushën politike, ekonomike dhe kulturore: Së bashku në rajon dhe drejt Europës, me dy koka por me një zë, ishte mesazhi i qartë dhe patetik i takimit, që politikanët e manifestuan me një fotografi në grup, duke bërë simbolin e shqiponjës dykrenare shqiptare. Një simbol i urryer ky në Serbi.

Ky solidaritet me Shqipërinë do të thotë një dinamikë e re në rajon: Kosova tani do të bëhet e pavarur nga Serbia jo vetëm politikisht por edhe ekonomikisht. Ata që vuajnë janë serbët e Kosovës veriore, që janë shkëputur nga Serbia, por refuzojnë edhe futjen në strukturat kosovare. Kufijtë etnikë brenda Kosovës janë thelluar.

Interesat e rusëve dhe të amerikanëve

Nuk përjashtohet mundësia që zhvillimet e javëve të fundit të çojnë në ndarjen faktike të Kosovës, dhe në afat të gjatë krijimin e një federate të pjesës së mbetur të Kosovës, me Shqipërinë. Analistët dhe politikanët e rajonit janë duke luajtur tashmë me këtë skenar.

Një përfytyrim traumatik ky për serbët.  “Shtëpia e varfër Kosovë” ndonëse ekonomikisht nuk ka ndonjë domethënie të madhe për Serbinë, rëndësia e saj është e argumetnuar më shumë në mënyrë emotive se sa racionale, duke e ankoruar fort Fushë Kosovën në memorjen kolektive të serbëve si bërthamën historike të Serbisë.

Edhe vringëllimat e shpatave i përshtaten kësaj perspektive: Serbia kërcënon me luftë, nëse Kosova do të vendosë të premten krijimin e një ushtrie të vetën dhe do të dërgojë trupa në veri. Edhe nëse në Kosovë janë dislokuar katër mijë ushtarë ndërkombëtarë të KFOR-it, që duhet të sigurojnë kufijtë dhe paqen, nuk përjashtohet mundësia e një aksioni të Serbisë për mbrojtjen e popullsisë serbe në veri.  Kështu të paktën kërcënon kryeministrja serbe, Ana Brnabic: “Unë shpresoj, që ne asnjëherë të mos na duhet të mobilizojmë ushtrinë”, formulon ajo me vetëdije në mënyrë evazive. Kështu do të realizohej faktikisht spostimi i kufijve, sikurse janë duke diskutuar politikisht Vuçiq dhe Thaçi.

Ndonjë përshkallëzim tjetër ushtarak i situatës ka pak gjasa që të ndodhë, sepse Kosova ndodhet nën mbrojtjen direkte të Amerikës, duke pasur me Bondsteel-in një nga bazat më të mëdha amerikane jashtë SHBA-së. Ambasadori i SHBA-së, ndryshe nga përfaqësuesit e tjerë të NATO-s, është shprehur tashmë pozitivisht për krijimin e ushtrisë. Një qendrim disi më të rezervuar ka shprehur Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s Jens Stoltenberg. Themelimin e ushtrisë ai do ta marrë si shkas për të rishqyrtuar angazhimin e NATO-s në këtë vend. Më alarmuese tingëllojnë tonet nga Moska, sipas së cilës: Krijimi i një ushtrie kosovare mund “të kishte pasoja të rënda jo vetëm për popullsinë serbe në rajon, por edhe për sigurinë në mbarë Ballkanin.” (dw/Adelheid Feilcke)

Qendra Informative Shqiptare "Liria"