Charles Michel në Tiranë: Qasje e re e BE ndaj Ballkanit Perëndimor

Michel RamaCharles Michel përfundon vizitën zyrtare në Tiranë. Ai theksoi, se ka një qasje të re të BE ndaj Ballkanit Perëndimor dhe se metodologjjia e re e zgjerimit do të jetë vendimtare për zhbllokimin e negociatave.

Presidenti i ri i Këshillit Europian, Charles Michel, i drejtoi shpresat e Shqipërisë për hapjen e negociatave të pranimit këtë pranverë tek metodologjia e re zgjerimit, vijimi i reformave dhe një qëndrimi pro të Francës, pas miratimit të kësaj metodologjie.

Në vizitën e tij të parë zyrtare në Tiranë, të premten, (24.01) Charles Michel zbuloi se përqasja e re në metodologjinë e zgjerimit bazohet në tri shtylla kryesore. “Shtylla e parë është domosdoshmëria që kryetarët e qeverive të vendeve anëtare të bien dakord mbi mënyrën e kryerjes së procesit të zgjerimit, të reformave që duan vendet e BE, që procesi i zgjerimit të jetë i besueshëm dhe të ketë lidership politik. Komisioni Europian, (KE) do të formulojë së shpejti propozimin për modernizimin e parimeve dhe të procesit të zgjerimit, në përgjithësi.”, tha Michel në Tiranë, në konferencën e përbashkët për shtyp me kryeministrin shqiptar Edi Rama.

Por Presidenti Charles Michel, paralajmëroi se propozimi pro i Komisionit të BE në Këshillin Europian për Shqipërinë dhe Maqedoninë e Veriut, (MV) do të jetë objekt debatesh mes vendeve anëtare dhe ky debat përbën edhe shtyllën e dytë të metodologjisë e re të zgjerimit. “Përsëri do ta kemi këtë debat në Këshillin Europian mbi bazën e propozimit që do të bëhet përsëri nga Komisioni Europian. Si President i Këshillit Europian do të inkurajoj afrimin e pikëpamjeve dhe do të inkurajoj Komisionin Europian që të vendosë”, tha në Tiranë Charles Michel.

Charles Michel solli në Tiranë një lajm të mirë: shtylla e tretë e metodologjisë së re të zgjerimit ka të bëjë me arritjen e një pakti mes vendeve anëtare për të përshpejtuar zhvillimin ekonomik dhe social të BP.

“Është arritja e një pakti investimesh dhe rritjeje për Ballkanin Perëndimor, që do të mobilizojë të gjitha sferat e mundshme, që të inkurajohet zhvillimi ekonomik, që është një kusht kyç për avancimin e progresit social dhe ekonomik dhe avancimin e bashkëpunimit rajonal, e i cili mund të ndihmojë në 3 shtyllat”,  theksoi Charles Michel në Tiranë.

Kryeministri Rama këtë përqasje e konsideroi “jo vetëm në funksion të procesit të integrimit të mëtejshëm individualisht të vendeve, por edhe në funksion të fuqizimit të bashkëpunimit rajonal dhe të një qasjeje të re të Brukselit në raport me zhvillimin ekonomik dhe social të rajonit

BE ende pa unanimitet për zgjerimin

Presidenti i Këshillit Europian tha në Tiranë se “fati i Ballkanit Perëndimor duhet të jetë krejtësisht i kthyer drejt Europës”. Që Shqipëria t#i afrohet më tej këtij fati duhet “angazhim për të vazhduar reformat, modernizimin, mobilizimin për shtetin e së drejtës, për luftën kundër krimit të organizuar”, fusha ku Michel premtoi mbështetjen dhe bashkëpunimin me BE sidomos “për të bërë hapa përpara në javët e ardhshme dhe muajt e ardhshëm,” duke lënë të kuptohet pranverën, ku janë përqëndruar shpresat e Shqipërisë për hapjen e negociatave. Por ai pranoi se Franca, që bllokoi hapjen e negociatave vitin e kaluar, ende nuk ka ndryshuar qëndrim.

“Si President i Këshillit Europian, them që sot nuk kemi unanimitet. Do të organizojmë mbledhje javët dhe muajt e ardhshëm, për të parë se si mund të punojmë bashkë, se si mund të kemi një pozicion unanim”, tha Michel në Tiranë.

Shpresa për të arritur një qëndrim unanim të 28 vendeve pro hapjes së negociatave me Shqipërinë dhe Maqedoninë e Veriut këtë pranverë qendron në ”ambicien e përbashkët të 28 vendeve të  BE-së, që konsiderojnë, se e ardhmja e Ballkanit duhet të jetë drejt BE-së, për të vazhduar, zgjeruar punën e bashkëpunimit të ngushtë, për të inkurajuar reformat”, tha Michel në Tiranë

dw

Turqia i jep fund operacionit të gjerë për kërkimin e të mbijetuarve

termeti TurqiAutoritetet në Turqi i dhanë fund të dielën një operacioni të gjerë për gjetjen e të mbijetuarve nën rrënojat e shkaktuara nga një tërmet i fuqishëm që goditi vendin të premten në mbrëmje.

Ekipet punuan gjatë gjithë natës duke shpëtuar 45 persona njoftoi Autoriteti për Fatkeqsitë dhe Emergjencat.

Tërmeti me magnitudë 6.8 goditi goditi tre zona në provincën Elazig duke shkaktuar vdekjen e 32 personave atje si dhe katër të tjerëve në provincën fqinje atë të Malatya-s.

Sipas të dhënave zyrtare rreth 1.600 persona rezultojnë të plagosur. Tërmeti i fuqishëm u shoqërua me 700 pas-goditje, disa prej tyre me magnitudë 4.

voa

Miliona vetë izolohen në Kinë – Virusi mban në ankth botën

Corona visrusTë paktën 41 të vdekur në Kinë pas infektimit me virusin corona. Mijëra të infektuar. Kina ka ashpërsuar masat e kontrollit në fundjavën e festimeve të Vitit të Ri kinez, duke përdorur edhe ushtrinë.Autoritetet kineze për shkak të përhapjes gjithnjë e më të madhe të virusit corona kanë marrë masa në të gjithë vendin për udhëtimet me tren, avionë apo autobusë. Sipas njoftimit të autoritetit kombëtar kinez janë instaluar në të gjithë trafikun publik aparate të matjes së temperaturës. Një nga simptomat e para të sëmundjes së mushkërive është rritja e temperaturës së trupit. Pasagjerët me dyshim për infeksion duhet të dërgohen „menjëherë“ në spital, thuhet në urdhëresat e Këshillit Shtetëror, ku kërkohet që të merren masa si ajrosja dhe dezinfektimi.

Kryetarja e qeverisë së Hongkongut, Carrie Lam shpalli gjendjen e jashtëzakonshme. Për të ulur mundësinë e shpërndarjes së virusit, Lam anuloi të gjitha festimet zyrtare të Vitit të Ri kinez. Në festimet e Vitit të Ri që zhvillohen në fundjavë, miliona vetë vizitojnë familjet apo festojnë në ambiente publike. Por si reagim ndaj shpërthimit të sëmundjes së mushkërive janë anuluar festimet në shumë qytete kineze për të mënjanuar grumbullimet e njerëzve.

Rritje e papritur

Televizioni shtetëror kinez raportoi për ndërkohë 41 viktima dhe afër 1.300 të infektuar në Republikën Popullore të Kinës, rreth një e treta më shumë se një ditë më parë. Ndër viktimat ndodhet edhe një mjek spitali, 62-vjeçar, i cili ishte infektuar në një spital të Vuhanit.

Ndërkohë janë izoluar edhe pesë qytete të tjera nga provincën Hubei. Sipas të dhënave të autoriteteve aty është ndaluar transporti publik dhe futja në autostrada. Me këtë shkon në 18 numri i qyteteve të izoluara në Kinë. Faktikisht janë në izolim afër 56 milionë vetë. Në Vuhan, metropolin 11 milionësh, prej nga doli edhe virusi, i pari qytet i izoluar, deri të dielën janë ndaluar udhëtimet në qendër. Siç bëjnë të ditura mediat kineze, afër 400 mjekë ushtarakë kanë ardhur me avion në qytet në luftë kundër virusit corona. Përveç kësaj në ndihmë ka ardhur edhe personel mjekësor nga Shangai dhe qytete të tjera. Në Vuhan qeveria ndërkohë ka filluar me ndërtimin e një spitali special me 1000 shtretër, që pritet të jetë gati brenda 10 ditësh.

Virusi mbërriti në Europë

ranca ishte vendi i parë në BE, që bëri të ditur të premten se tre pacientë me virusin corona ndodhen në izolim. Sipas Ministrisë së Shëndetësisë të gjithë pacientët më parë kishin qenë në Kinë. Ministrja e Shëndetësisë, Agnes Buzyn bëri të ditur, se qeveria do të bëjë gjithçka për mospërhapjen e virusit. „Ne duhet ta trajtojmë një epidemi si rënien e zjarrit“, tha ajo. Edhe autoritetet australiane kanë konfirmar katër rastet e para me virusin. Edhe aty pacientët kanë qenë më parë në Kinë. Deri më tani janë konfirmuar raste me virusin corona në Japoni, Korenë e Jugut, Tajlandë, Vietnam Tajvan, Malajzi, Singapor, Arabi-Saudite, dhe SHBA. Në Nepal një person pas shërimit u lirua nga izolimi.

Ndërkohë disa koncerne ndërkombëtare kanë reaguar pas përhapjes së virusit. Rrjeti amerikan i kafesë, Starbucks i ka mbyllur një sërë filialesh në provincën Hubei për festimet e Vitit të Ri. Edhe furnizimi është ndërprerë. Më parë ishte rrjeti McDonald’ që kishte mbyllur filialet në 5 qytete.

Jo arsye për panik?

Kundër virusit nuk ka vaksinë apo terapi të posaçme për trajtimin e tij, simptomat mund të zbuten me ilaçe. Sipas vlerësimit të ekspertëve, kjo sëmundje e re zhvillohet në shumicën e rasteve butë, nganjëherë edhe pa asnjë simptomë. Në shumicën e rasteve të vdekjeve të regjistruara në Kinë, sipas stadit të deritanishëm, shumica kanë qenë pacientë të moshuar me sëmundje të rënda paraprake. Virusi ri është shumë i afërt me virusin që shkaktoi epideminë sars në vitet 2002-2003.

la/ust/mak (afp, dpa, rtr, ap)

Maqedoni e Veriut: Pagë e mjerueshme për “Made in Europe”

textil“Made in Europe”- Sigla e veshjeve lë të kuptohet prodhimin në kushte korrekte pune. Por kjo shpesh është vetëm fasadë: Në Maqedoninë e Veriut rrobaqepëset punojnë për një pagë të mjerueshme.

“Made in Europe” – kjo tingëllon për blerësit e veshjeve të tekstilit si një sigël për kushte korrekte pune në prodhimin e tyre. Por në të vërtetë rrobaqepëset rropaten për një pagë qesharake. Matur në raportin e kostove të jetesës, kjo pagë është nën nivelin e pagave në Azinë Juglindore.

Në Makedonka, ku dikur ka qenë qendra e industrisë jugosllave të tekstileve, punonin rreth 9000 vetë dikur dhe fabrika u përkiste të punësuarve, shefi nuk fitonte gjë më shumë se punëtorët. Ndërmarrjet funksiononin sipas sistemit të vetadministrimit jugosllav. Po ashtu edhe kushtet e punës ishin mjaft të mira e madje pranë fabrikave kompleksi kishte edhe kopështe fëmijësh për fëmijët e të punësuarve. Kjo ishte pra një zonë e zhvilluar me socializmin e fillimit të viteve 90-të.

Sot në Stip në Maqedoninë e Veriut, pikërisht në të njëjtin vend, ende vazhdojnë të punojnë 9000 vetë në industrinë e tekstilit, shumica janë gra, pothuajse asnjëra prej tyre nuk fiton më shumë se pagën minimale ligjore në Maqedoninë e Veriut: 200 Euro në muaj. Kjo pagë është më e ulët se në Bangladesh apo në Kinë – në raport me kostot e jetesës. Në Maqedoninë e Veriut kostot e jetesës janë katër herë më të larta se paga minimale. Për  një familje me katër pjesëtarë duhen 750 Euro.

Lufta për një pagë të drejtë: Këtë qëllim i ka vënë vetes Kristina Ampeva. Ajo ka punuar vite të tëra si rrobaqepëse. Meqënëse ngriti krye kundër pagës për mëshirë, atë e pushuan nga puna. Tani Kristina  lufton në një mënyrë tjetër për rrobaqepëset. Ajo ka krijuar rrjetin e saj „Glasen Tekstilek” (Zëri i punëtorëve të tekstilit), që e financon nga donacionet.

„Unë nuk mundesha të krijoj një këshill profesional, punëtoret as nuk e dinë se çfarë është kjo dhe se si funksionon përfaqësimi i të drejtave të punëtorëve. E vetmja mundësi ishte të themeloja një organizate për t’u vetëndihmuar, që më në fund të luftojë kundër shfrytëzimit të punëtoreve.”

Kushte katastrofale pune

Rrobaqepëset jo vetëm që paguhen keq, por edhe trajtohen keq. Puna monotone me trupin vazhdimisht të kërrusur, pluhuri i copave, fabrikat pa ngrohje në dimër dhe të nxehta në vapën e verës. Orë shtesë pune të papaguar, punë me detyrim edhe në fundjavë.

Rrobaqepësja Katarina bën pjesë në rrjetin e Kristinas dhe tregon për gjendjen në fabrika: „Pati një problem me një kolege që punon direkt pranë meje. Shefi i bërtiti asaj, sepse kishte qepur vetëm tre copë, ndërkohë që unë pata bërë dhjetë. Ai i ulërinte asaj duke i thënë, bëj më shumë, bëj më shumë.”

Katarina nuk del dot nga puna. Ajo është e shkolluar si infermiere, por duke mos pasur miq nuk arrij të gjej një punë në shëndetësi, na thotë. Vetëm nëse i jap ryshfet ndokujt. Katarinas do t’i duhet të vazhdojë të qepë për 200 Euro në muaj. „Në dhjetë vjet, qëkurse unë punoj, nuk kam pasur asnjë fundjavë të lirë dhe as nuk kam mundur të pagujë një herë pushime për vajzën time. Vajza është e mbarë, asnjëherë nuk më kërkon para për veshje të kushtueshme. Ajo blen vetëm gjëra të lira dhe mëson mirë. Eshtë e vështirë, o Zot, shumë e vështirë.”

Edhe në Maqedoninë e Veriut ka ndërmarrje, që paguajnë më shumë se paga minimale, që paguajnë orët shtesë dhe i përmirësojnë kushtet e punës. Moda është një sipërmarrje e tillë. Por klientët, e markave të njohura ndërkombëtare duan t’i blejnë ato për sa më pak para. Për qepjen e një këmishe që shitet 60 Euro, firma Moda paguan vetëm 3 Euro për prerjen, qepjen dhe ambalazhimin. Pas siglës „prodhuar në Europë”, me të cilën bëjnë reklamë koncernet, fshihet rëndom paga e ulët dhe shfrytëzimi.

Angel Dimitrov nga firma Moda Stip na thotë:„Markat e mëdha të huaja përpiqen të realizojnë standarde më të larta sociale. Por këto standarde kushtojnë para. Këto duhet t’i paguajmë ne, sepse koncerni nuk paguan. Ata duan standarde, por nuk duan të paguajnë vet.”

Gjendja edhe në vendet tjera të Ballkanit e ngjashme

Kristina Ampeva, aktivistja e tekstileve, përpiqet të bashkojë grupime të ndryshme që të luftojnë për kushte më të mira pune. Autoritetet shtetërore të mbikqyrjes, sipërmarrësit, organizatat joqeveritare nga vendet fqinjë. Situata në të gjithë Ballkanin është e njëjtë, shfrytëzim në kurriz të dinjitetit njerëzor, thotë Aleksandra Vidanovic nga Olof Palme International Center Serbi: „Disa punëtore në Serbi i kanë detyruar të mbajnë pelena, sepse nuk lejoheshin të bënin pushim për të shkuar në tualet. Kjo është shkelje e të çdo të drejte të njeriut.”

Por jo vetëm aktivistja, edhe markat ndërkombëtare nuk duan më t’i pranojnë kushtet jo normale të punës. Një sipërmarrjeje subkontraktuese në Maqedoninë e Veriut iu hoq e drejta e ekskluzivitetit nga i vetmi porositës, prodhuesi gjerman i këmishëve Olymp.  Mark Bezner nga Olymp Bietigheim: „Ne vendosëm disa kërkesa që t’u përgjigjeshin standardeve tona duke rregulluar konform edhe pagat e punëtoreve. Në fund kjo sipërmarrje nuk iu përgjigj më kërkesave tona.”

Vazhdimisht ai kishte kërkuar, na thotë Mark Bezner, që të përmirësoheshin kushtet. Olymp për këtë i paguante më shumë kontraktuesit Stobi. Por ky nuk bënte asgjë. Kjo bëri që Stobi të falimentojë dhe 250 punëtore janë të prekura tani. Presioni i koncerneve të mëdha është në rritje, sepse duan të ruajnë imazhin. Konsumatorët janë sensibilizuar dhe ka gjithnjë e më pak syresh që pranojnë të blejnë tekstile të prodhuara në kushte jo njerëzore.

dw

Kryeministri shqiptar i përgjigjet ZDF: Padyshim, një shprehje e turpshme!

EDI-ramaKryeministri i Shqipërisë, Edi Rama kritikoi ashpër moderatorin e ZDF, Marcus Lanz, për komentin e tij në lidhje me shqiptarët, të cilët i konsideroi si mashtrues.

Rama, i cili pritet të vizitojë Berlinin të dielën, i tha Bild-it se “jam shumë i habitur që mund të dëgjosh një gjuhë të tillë në një kanal televiziv aq të njohur siç është ZDF! Nuk e di nëse ky është ndonjë gabim i pafajshëm apo ndonjë keq emërtim racist për shqiptarët si popull, por padyshim që është një shprehje e turpshme”.

Çfarë ka ndodhur gjatë emisionit të Lanz-it?

“Ka patur një debat të nxehtë mes ministrit gjerman të Transporteve, Andreas Scheuer, (CSU) dhe moderatorit, në lidhje me bilancin e gabimeve të Scheuer si ministër”.

“Për të gjithë”, pyeti Lanz, “apo për të huajt? Pikërisht kjo është çështja!”

“Sigurisht që për të gjithë”, iu përgjigj Scheuer.

“Tani, le të mos i tregojmë njëri-tjetrit përralla”, e paralajmëroi Lanz.

Por, Scheuer e “çoi deri te burimi dhe nuk i dha ujë”.

“Unë kam një mendim ligjor ndryshe nga ai i ECJ”, shpjegoi ai.

“Unë i bashkohem Prokurorit të Përgjithshëm të CJEU”.

Krejt papritur, Lanz u ndje keq: “Tani ti je duke rënë në nivelin e lojës mashtruese të shqiptarëve”, thumboi ai, gjë për të cilën edhe u duartrokit.

Kryeministri i Shqipërisë i tha Bild-it se “nuk është hera e parë dhe nuk ka për të qenë e fundit që shqiptarët bëhen shënjestra e gazetarëve përtacë, por kur vjen nga një kompani mediatike kaq shumë e respektuar si ZDF, nëpërmjet dikujt me reputacionin e veçantë të Lanz, padyshim që të lëndon shumë. Një ndjesë në emision do ta paraqiste si një gabim të pafajshëm, ndërkohë që e kundërta do të ishte shumë më lënduese edhe se vetë shprehja e turpshme”.
Pavarësisht devijimit nga ana e Lanz, Edi Rama do të vazhdojë me vizitën e tij në Berlin.

“Kancelarja Merkel është pionierja e Europës dhe një figurë frymëzuese për të gjithë ne që po luftojmë fort që një ditë t’i bashkohemi Europës duke reformuar vendet tona kandidate në Ballkanin Perëndimor dhe duke i ndryshuar ato për mire. Kështu që takimi me të është një gëzim dhe një nder special, por këtë here është edhe shumë i rëndësishëm për mua si kryeministri i një vendi që i godit rëndë nga një tërmet shkatërrues nëntorin e kaluar”.

Dhe më tej: “Shqipëria është në pritje të një rezultati pozitiv nga konferenca e donatorëve për rindërtimin pas tërmetit, që do të drejtohet nga Ursula von der Leyen në Bruksel, më 17 shkurt. Kancelarja Merkel është treguar shumë dashamirëse me popullin shqiptar që nga momentet e para pas tragjedisë dhe unë do të kërkoj ndihmën e tyre që ta bëj konferencën e donatorëve një dritë shprese për të paktën 15 000 persona që kanë humbur shtëpitë e tyre”

Top Channel

Rama në „Bild“ kritikon ashpër shprehjen e gazetarit të ZDF

RamaKryeministri i Shqipërisë në „Bild Zeitung“ kritikon ashpër shprehjen e moderatorit të njohur gjerman të ZDF-së Markus Lanz, i cili ka thënë në emisionin e tij gjatë një interviste „lojëra mashtruese alla shqiptare“.

Kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama, i cili të djelën (26.01) do të zhvillojë një vizitë në Berlin, i tha Bild Zeitung, se: „Jam i befasuar, që në një emision kaq të njohur televiziv të ZDF-së mund të dëgjosh një gjuhë të tillë! Unë  nuk e di, nëse është ky një gabim i rëndomtë apo një etiketim racist ndaj shqiptarëve si popull, por sido që të jetë kjo është një shprehje e dëmshme.”

Gjatë një interviste me ministrin e Komunikacionit kristiandemokratin Andreas Scheuer moderatori Markus Lanz duke replikuar ndaj përgjigjeve devijuese të ministrit lidhur me gabimet e këtij të fundit sa i përket taksës së propozuar prej tij për të huajt në autostradrat gjermane, iu kundërvu ministrit me fjalët: „Eshtë kjo një lojë mashtruese alla shqiptare!”

Por pavarësisht këtij devijimi të moderatorit Lanz, kryeministri shqiptar i tha Bild, se gëzohet për vizitën në Berlin. „Kancelarja Merkel është një paraprijëse e Europës dhe një figurë frymëzuese për të gjithë ne, që luftojmë për t’u antarësuar një ditë në Europë, duke i reformuar dhe ndryshuar për të mirë vendet tona kandidate nga Ballkani Perëndimor. Takimi me të është për mua gjithmonë një nder dhe gëzim i veçantë, por kësaj here për mua si kryeministër i një vendi, që nëntorin e kaluar u godit rëndë nga një tërmet i tmerrshëm, ky takim do të ketë një rëndësi vendimtare”, ka theksuar Rama për Bild.

dw

Nathalie Loiseau: Procesi i pranimit në BE duhet korrigjuar

Nathalie LoiseauEuroparlamentarja franceze, Nathalie Loiseau thotë se në BE ka më shumë burokraci se politikë. Para zgjerimit BE duhet të rishohë procesin e pranimit, thotë ajo. Sepse “Serbia nuk është ndarë asnjë sekondë nga Rusia”.

Franca është prekur shumë nga grevat dhe protestat që zhvillohen kundër qeverisë në mbarë vendin, megjithatë ish-ministrja franceze për çështjet europiane, Nathalie Loiseau, mbron presidentin Emmanuel Macron duke thënë. se ai është duke reformuar vendin në “mënyrë të vazhdueshme”.

Duke folur në Bruksel për emisionin e Deutsche Welles, Conflict Zone, të Tim Sebastianit, Loiseau nuk i pranoi vlerësimet se vendi i saj është në kaos dhe tha se reformat në Francë janë duke funksionuar. “Nuk ka më greva të hekurudhave apo transportit publik dhe reforma e pensioneve do të jetë reforma me synimet më të mëdha të arritura për dekada me radhë,” tha Loiseau, e cila është tani anëtare e Parlamentit Europian, në grupin liberal Renew Europe.

“Ne jemi vendi i dytë i BE për tërheqjen e investorëve të huaj, kemi nivelin më të lartë të rritjes ekonomike në BE, kemi shifra papunësie që janë duke u ulur vazhdimisht,” shtoi ajo. Loiseau refuzoi të pranonte çfarë thuhet në raportin e organizatës së pavarur franceze për të drejtat e njeriut, Defenseur des Droits de l’ Homme, ku flitet për nevojën e ndryshimit të asaj që e quan politikë e “sigurisë së përforcuar dhe e represionit” në vend.

Tim Sebastian përmendi se OKB dhe Këshilli i Europës kritikojnë Francën për “përdorim joproporcional të forcës kundër demostruesve në rrugë”. Sipas Loiseau, “ka pasur dhunë joproporcionale në vendin tim dhe ka pasur raste të shkaktuara nga (… ) bllokadat e jelekverdhëve.” Ajo thekson se liritë “janë respektuar dhe mbrojtur.” “Liria për të dale në grevë mbrohet madje nga kushtetuta në vendin tim. Por edhe liria për të mos shkuar në grevë duhet mbrojtur. Po ashtu duhet mbrojtur edhe liria e lëvizjes,” shtoi Nathalie Loiseau, e cila ka qenë ministre për Çështjet Europiane në Francë nga 2017 deri 2019.

Multilateralizëm apo diplomaci solo?

Tim Sebastian i thotë Loiseau, se perceptimi tek njerëzit është se Macroni është duke favorizuar më shumë diplomacinë “i vetëm në rrugë” se sa bashkëpunimet multilaterale, për të cilat thotë se i vlerëson shumë. “Sa i përket Rusisë për shembull, ka pasur raporte që thonë se Macroni nuk e ka informuar më parë qeverinë gjermane, një nga aleatët më të ngushtë, se do të bëjë thirrje për një trajtim të ri të Moskës nga ana e BE. Macron dërgoi shtatorin e kaluar ministrin e Jashtëm dhe atë të Mbrojtjes në Moskë. Kjo shihet si politikë unilateraliste,” thotë Tim Sebastian.

Loiseau kundërshton duke thënë se Franca është krejtësisht “në linjë me qëndrimin europian për Ukrainën, Krimenë, Donbasin dhe pjesën tjetër.” “Ne jemi të përgjegjshëm, ne mbrojmë vlerat europiane, ne flasim me zërin europian dhe mbajmë qëndrim europian,” theksoi ajo, duke shtuar. “Ne jemi në linjë me Josep Borrellin, të ngarkuarin e BE për politikën e Jashtme. Nuk ka aspak ndryshim midis politikës së Josep Borrellit dhe asaj që jemi duke kërkuar ne në nivel bilateral.”

Tim Sebastian kujton se gushtin e kaluar, presidenti Macron kërkoi “një arkitekturë të re europiane, të bazuar tek besimi dhe siguria, sepse kontinenti nuk do të jetë kurrë i sigurt pa çtensionuar dhe sqaruar marrëdhëniet që Europa ka me Rusinë.” Dhe ai pyet, si mund të bazohen marrëdhëniet tek besimi tek Rusia, “kur një gjë e tillë nuk ekziston”.

“Ne jemi vigjilentë,” thotë Loiseau, duke treguar për aktivitetet e hakerave ruse kundër partisë së saj, gjatë fushatës presidenciale. “Ne jemi të vetëdijshëm për rreziqet që vijnë nga nostalgjia që Rusia ka për të kaluarën e saj”, thotë Loiseau. “Ne nuk mund të ndryshojmë gjeografinë. Çfarë të bëjmë? Të lemë Rusinë të kthehet përfundimisht me Kinën? Apo të kemi Rusinë të angazhuar në dialog me Bashkimin Europian,” argumenton Loiseau.

Tim Sebastian pyet çfarë lëshimesh përshihen në këtë lloj qëndrimi? Por Loiseau përgjigjet: “Emmanuel Macron e ka thënë troç: nuk është çështje lëshimesh. Është çështje e dëgjimit të zërit tonë,” shton ajo. Për shembull thotë ish-ministrja, “unë nuk do të doja të shija Gjermaninë që të mbështesë kaq shumë projektin e Nord Strem 2, “sepse kjo rrit varësinë tonë ndaj gazit rus”. „Por a është ky zë që duhet dëgjuar i njëjti vazhdimisht,” pyet Tim Sebastian duke kaluar në çështjen e zgjerimit të BE.

Kontradiktë në çështjen e zgjerimit të BE

Tek çështja e zgjerimit Tim Sebastian kalon duke cituar presidentin Macron, i cili i kërkoi Europës në muajin gusht në Paris që të “riinvestojë gjeografikisht në Ballkanin Perëndimor”, duke paralajmëruar se nëse Europa nuk e bën këtë atëherë „fati i rajonit mund të vendoset nga SHBA, Rusia dhe Turqia”. Por dy muaj më vonë, thotë Tim Sebastian, Macroni i bllokoi këto vende, duke vonuar futjen e tyre në BE. „Kjo është kontradiktore. Ju nuk mundeni që, nga njëra anë ta mbroni Ballkanin Perëndimor nga fuqitë e tjera që janë duke u interesuar për të nga dhe nga ana tjetër, të mos e lini që të pranohet.”

Loiseau fillon të përgjigjet duke u nisur me Serbinë: „Shihni Serbinë. Serbia dukej të ishte në proces të suksesshëm. Por, a u distancua Serbia nga Rusia? Asnjë sekondë.” Ajo shtron në vazhdim pyetjen: “A mendoni se bisedimet e pranimit në BE janë receta e duhur për t’i bërë vendet që të distancohen nga Rusia? Shihni Hungarinë. Nuk funksionoi. Ne duhet të korrigjojmë të gjithë procesin e bisedimeve të hyrjes, sepse nuk është duke funksionuar. Të mbyllim sytë dhe të bëjmë sikur kemi politika, kur kemi vetëm burokracira?”, pyet ish-ministrja duke theksuar, se çështja e zgjerimit të BE me Ballkanin Perëndimor është çështje shumë serioze dhe nuk duhet lënë në duart e burokratëve. „Ajo ç’ka i kërkojmë ne vendeve është përgjegjësia që duhet të kenë në vendosjen e ligjit, luftën kundër korrupsionit, luftë kundër krimit të organizuar,” thotë Loiseau.

Tim Sebastian këmbëngul duke përmendur raportin e Këshillit të Europës për marrëdhëniet me jashtë, anëtare e së cilës është edhe Nathalie Loiseau, publikuar në janar 2020. Sipas tij, “Vetoja e Francës kundër fillimit të bisedimeve të pranimit me Shqipërinë dhe Maqedoninë e Veriut, ka ndryshuar shumë përmbajtjen e zgjidhjes së problemeve bilaterale në Ballkanin Perëndimor”.

Loiseau përsërit edhe një herë: “Shihni Serbinë. Ajo është në proces, është duke zhvilluar negociata. Janë duke hapur e mbyllur kapituj. Duke qenë afër me Rusinë, më shumë kurrë më parë. Diçka nuk është duke funksionuar. Disa njerëz kanë vendosur mos ta shohin një gjë të tillë. Ne kemi vendosur t’i vemë pikat mbi “i””.

Ish-ministrja franceze, anëtare e partisë “La République En Marche”, partia “Për një republikë funksionuese”, këmbëngul se pranimi në BE: “..nNuk është çështje slloganesh. Nuk është se duam të jemi të mirë dhe shkojmë të bëjmë biznese me disa vende. Puna është se ne duam që vendet të përgatiten për tu futur në BE. Të mos dështojnë dhe të venë në rrezik projektin BE”.

Në vazhdim, pjesa e mbetur e intervistës, një e treta e saj, merret me çështjet e brendshme të BE, zgjedhjet europiane, Francën dhe rolin e saj në BE, Brexitin dhe partinë ku Loiseau bën pjesë në Francë, si dhe diferencat e partisë së saj me krahët e majtë dhe të djathtë të politikës në Francë dhe Europë.

Partneriteti Putin-Erdogan, a është i qëndrueshëm?

Putin ErdoganPartneriteti midis Vladimir Putinit të Rusisë dhe Rexhep Tajip Erdoganit të Turqisë e ka kapur në befasi Perëndimin. Të dy udhëheqësit u takuan jo më pak se gjashtë herë në vitin 2019, duke nënvizuar marrëdhënien e ngushtë që ata kanë krijuar, e cila duket se ngrihet mbi një interes të ndërsjellë, gjë që i ka shqetësuar thellë partnerët e Turqisë në NATO.

Këtë vit ata janë takuar dy herë, së fundmi në Berlin, në një konferencë ndërkombëtare që synonte zgjidhjen e konfliktit të vështirë në Libi, e cila për shekuj me radhë ka qenë pjesë e Perandorisë Osmane, ka qenë gjithashtu e rrënuar nga lufta dhe paqëndrueshmëria që nga rrëzimi i udhëheqësit të saj autokrat Moammar Gadhafi në vitin 2011.

Ata kanë bashkëpunuar gjithashtu në Siri, pavarësisht se kanë mbështetur palë kundërshtare në konflikt.

Por a është kjo thjesht një martesë me interes, një partneritet i cili një ditë do të prishet për shkak të ambicjeve të kundërta gjeopolitike dhe vështirësive për të kontrolluar klientët e tyre të vështirë?

Konferenca e Berlinit e kësaj jave për Libinë, e cila është shndërruar pjesërisht në një luftë mes palësh të treta, ku janë përdorur dronë të huaj, trupa turke dhe mercenarë rusë, nxorri në pah sfidat me të cilat përballen dy udhëheqësit për të frenuar klientët e tyre. Sipas analistëve, Turqia dhe Rusia po përpiqen në të njëjtën kohë të balancojnë ambiciet e tyre kontradiktore rajonale për të ruajtur partneritetin.

Konferenca e Berlinit, ku morën pjesë edhe vendet perëndimore, doli me një marrëveshje për të respektuar embargon amerikane të armëve, për të ndaluar ndërhyrjen e huaj ushtarake dhe për të nxitur palët ndërluftuese të Libisë t’i përmbahen armëpushimit.

Por situata komplekse në terrenin libian është përkeqësuar pas konferencës.

Deri tani, Rusia dhe Turqia kanë qenë në gjendje t’i mbajnë mënjanë pikat e nxehta dhe mosmarrëveshjet që kërcënojnë partneritetin mes tyre. Ato kanë arritur t’i ruajnë hapat e afrimit mes tyre që filluan kur një avion i Forcave Ajrore turke rrëzoi një aeroplan luftarak rus afër kufirit Siri-Turqi në vitin 2015. Blerja nga Turqia e një sistemi raketash anti-ajrore S-400 të prodhuar nga Rusia dhe bashkëpunimi në projekte energjetike është dëshmi e partneritetit mes tyre.

Por disa analistë thonë se marrëdhënia Turqi-Rusi është e mbarsur me konflikte gjeopolitike që rrezikojnë ta minojnë atë. “Turqit u janë afruar rusëve, edhe pse vizioni i tyre për Sirinë bie ndesh drejtpërdrejt me atë të Putinit,” thotë Jonathan Schanzer i Fondacionit për Mbrojtjen e Demokracive me qendër në Uashington.

Në përgjithësi, thotë ai, partneriteti rrezikon të shembet për shkak të ambicieve të mëdha gjeopolitike të dy lojtarëve kryesorë, Putin dhe Erdogan, synimet afatgjata të të cilëve për vendet e tyre bien ndesh me njëri-tjetrin.

Schanzer jep si shembull vizionin otoman të përshkruar nga njëri prej këshilltarëve më të lartë të Erdoganit, gjeneralit në pension Adnan Tanrıverdi, i cili thotë se Turqia mund të dalë si një superfuqi islamike, me autoritet mbi 61 vende myslimane me Stambollin si kryeqytetin e një kalifati të ri. “Unë shoh një kurs përplasjeje këtu,” thotë Schanzer.

voa

Udhëtimi i Merkelit tek një partner i vështirë

Merkel ErdoganKonflikti në Siri, të drejtat e njeriut, pakti i refugjatëve: Ka shumë për të biseduar mes kancelares Merkel e presidentit Erdogan të premten. Politikanët gjermanë e shohin vendimtar vazhdimin e dialogut gjermano-turk

Nuk ndodh shpesh që Gjermania dhe Turqia të jenë të një mendimi. Por shqetësimi për mungesën e stabilitetit në Lindjen e Afërt dhe Afrikën Veriore i bashkon dy vendet. Veçanërisht shqetësuese për qeverinë gjermane është rreziku i një vale të re refugjatësh. Kjo e bën Turqinë një aktor të rëndësishëm në rajon, një aktor, të cilin kancelarja Merkel duhet ta pranojë ashtu siç është. Në korrik Gjermania merr përsipër kryesimin e presidencës së Bashkimit Europian. Në këtë kontekst takimi i Merkelit me presidentin Erdogan të premten (24.02) merr rëndësi të veçantë.

Të japësh e të marrësh

Politikani i CDU-së, Andreas Nick është anëtar i Komisionit të Jashtëm Parlamentar. Në bisedë me Deutsche Wellen, ai thekson, se çdo zgjidhje e qëndrueshme në rajon duhet të “marrë parasysh interesat legjitime të Turqisë”. Kjo prek Sirinë dhe fluksin e migracionit nga vendet fqinje. Për Turqinë, milicia kurde YPG është krah i organizatës PKK, që si Turqia edhe BE e kanë kategorizuar si organizatë terroriste. Ankaraja kërkon që të njihet zyrtarisht edhe lidhja mes YPG-së dhe PKK-së. Përveç kësaj Ankaraja kërkon që të ngrihet një zonë sigurie, në të cilën të kthehen refugjatët sirianë. Sipas Nick të paktën një pjesë e refugjatëve do të kthehen në vendin e tyre. Por Gjermania nuk do ta pranojë një zhvendosje të detyruar të tyre.

Mbetet të pritet si do të bindë Merkel Turqinë për mosarmatosjen e krahëve të caktuar në rajon apo të mos ndërhyjë ushtarakisht në mënyrë të njëanshme në rajonin e Afrikës Veriore, Libi. Pohimi i Turqisë në kuadër të Konferencës së Berlinit, se do të respektojë embargon e armëve është përshëndetur nga pala gjermane.

Sipas ekspertit Edal Yalcin nga Universitetit i Konstancës, Turqia ka mjete presioni tani në dorë. “Turqia ka hequr dorë nga diçka dhe tani mund të kërkojë diçka tjetër si shpërblim.” Marrëdhëniet gjermano-turke janë të përcaktuara më shumë nga marrë e dhënie se sa nga bashkëpunimi.

Lufta kundër migracionit ilegal

Vëmendja e Ankarasë drejtohet tek marrëveshja e Turqisë me BE për refugjatët, livrimet e fondeve të ardhshme për këtë në drejtim të Turqisë, por edhe modernizimin e unionit doganor gjermano-turk. Luftimi i migracionit ilegal është një nga temat më përcaktuese si për Gjermaninë edhe për Turqinë. E ardhmja e paktit për refugjatët BE-Turqi është e pasigurtë në një kohë, kur Turqia fajësohet nga vendet e BE, se nuk po i përmbush detyrimet e saj.

Deputeti i Bundestagut, Nils Schmidt, thotë në bisedë me Deutsche Wellen, se pagesat brenda marrëveshjes zgjasin edhe dy vjet. Pastaj të dyja palët duhet të bisedojnë sërish, se si do të veprohet në të ardhmen. “Në këtë kohë do të bëhet fjalë më shumë  ndoshta për të ndërtuar një inrastrukturë sociale për të gjithë ata që jetojnë në Turqi, jo vetëm për refugjatët, por edhe turqit”, thotë Schmid.

Kurse eksperti i migracionit, Murat Erdogan është i mendimit, se  marrëveshja ishte e përcaktuar vetëm për refugjatët sirianë dhe se “e nevojshme është një marrëveshje e re.” Merkel nuk duhet të flasë vetëm për refugjatët sirianë, që marrin arratinë nga bombardimet në Idlib, thotë Murat Erdogan. “Do të bëhet fjalë edhe për numrin në rritje të njerëzve që vitin e kaluar kanë ardhur edhe nga Afganistani, Pakistani, Irani apo Iraku.” Shumica e njerëzve që mbërrijnë ndërkohë në Greqi nuk vijnë nga Siria.

Ekonomia me lëkundje

Numri në rritje i migrantëve ka efekt edhe në ekonominë turke. Tensionet e kohëve të fundit e kanë ndikuar negativisht marrëdhënien ekonomike të Turqisë me Gjermaninë. Gjigandi automobilistik Volkswagen e shtyu vendimin për hapjen e një fabrike të re automjetesh për shkak të ndërhyrjes së Turqisë në Sirinë veriore. Po ashtu shtyrje pati edhe në takimet e një Forumi të Energjisë dhe Komisionit Ekonomik e Tregtar, JETCO të planifikuar në tetor. Të dyja janë shtyrë nga qeveria gjermane si reagim ndaj operacionit turk, “operation peace spring” në tetor 2019. Turqia bëri presion që takimet të zhvilloheshin, por qeveria e Merkelit nuk u tund. Në vend të kësaj Merkel do të marrë pjesë tani në një takim të Dhomës së Tregtisë Turqi-Gjermani.

Problem për Gjermaninë janë edhe hapat mbrapa të Turqisë në drejtim të demokracisë. Deputeti liberal, Bijan Djir-Saraj kërkoi nga Merkel që në vizitën e saj t’ia bëjë të qartë Erdoganit, se “nga një vend partner i NATO-s pritet një sjellje tjetër, se ajo që presidenti Erdogan ndjek prej kohësh.” Në marrëdhëniet gjermano-turke nuk ka pasur progres në vitet e fundit. Përkundrazi demokracia dhe shteti ligjor kanë pësuar një erozion të ndjeëshëm në Turqi në vitet e fundit. Kancelarja Merkel gjatë vizitës së saj do të takohet edhe me përfaqësues nga shoqëria civile dhe avokatë, për t’u informuar drejtpërdrejt për situatën në vend.

 

 

Seda Serdar/Akal Deger

Grenell në Beograd – ndaleni fushatën kundër pavarësisë së Kosovës

Genell VucicAmbasadori Richard Grenell, i dërguar i presidentit Donald Trump për bisedimet e paqes ndërmjet Kosovës dhe Serbisë, tha të premten në Beograd që nëse palët vendosin se nuk kanë për çfarë të bisedojnë, atëherë Shtetet e Bashkuara do të tërhiqen.

Ai i bëri këto komente pas takimit me presidentin serb. Aleksandër Vuçiç, duke ritheksuar qëndrimin e shprehur edhe gjatë vizitës në Prishtinë se Kosova duhet te heqë tarifat ndaj mallrave serbe, ndërsa Serbia duhet t’i jap fund fushatës për tërheqjen e njohjeve të pavarësisë së Kosovës.

“Kur isha në Kosovë dje e bëra shumë të qartë para çdo udhëheqësi që takova, si edhe para medieve e komunitetit të biznesit se tarifat duhet të hiqen. Tarifat janë të papranueshme, dhe e bëj të njëjtën kërkesë këtu, që fushata për tërheqjen e njohjeve të Kosovës duhet të ndalet. Prandaj mendoj se ajo çka do të bëjmë është të vazhdojmë të lëvizim në këtë drejtim të përqendrimit në ekonomi”, tha ambasadori Grenell.

“E ndjej që ka energji meqë po bisedojmë për të arritur përparime të caktuara. Nëse palët vendosin që nuk duan të bisedojnë, atëherë do të tërhiqemi”, tha ambasadori Grenell.

Presidenti serb Aleksandër Vuçiç, tha se nuk mund të pranojë barazimin e heqjes së tarifave dhe ndërprerjes së fushatës për tërheqjen e njohjeve.

“Ne kemi qëndrim tjetër për njohjen e Kosovës nga Amerika dhe Prishtina. Ata duan që pavarësia e saj të njihet e në nuk duam. Sa u përket tarifave, ato janë vënë pas asnjë arsye”, tha presidenti serb sipas të cilit Serbia vetëm brenda një viti ka humbur 435 milionë euro për shkak të tarifave.

Bisedimet ndërmjet Kosovës dhe Serbisë janë pezulluar që nga nëntori i vitit 2018 kur Prishtina u vuri tarifa prej 100 për qind mallrave serbe në shenjë kundërshtimi ndaj fushatës së Beogradit kundër shtetësisë së Kosovës. Beogradi kushtëzon rifillimin e bisedimeve me heqjen e tarifave, ndërsa qeveria e deritashme e udhëhequr nga Ramush Haradinaj, i ka rezistuar trysnisë amerikane dhe evropiane për pezullimin apo heqjen e tyre.

Ambasadori Grenell tha se nuk i takon atij të vendosë nëse është apo nuk është e drejtë që këto gjëra të krahasohen, por ai përpiqet të përqendrohet në një të ardhme më të mirë për qytetarët e Kosovës dhe Serbisë.

“Unë jam këtu për të nxitur të dyja palët për bashkëpunim ekonomik, po ua lë politikën juve”, tha ambasadori Grenell.

Në këtë kuadër gjatë takimit është diskutuar edhe për vendosjen e trafikut hekurudhor ndërmjet Kosovës dhe Serbisë.

Ai po qëndron në rajon pak ditë pasi bashkë më këshilltarin e Sigurisë Kombëtare, Robert O’Brien, ndërmjetësoi një marrëveshje ndërmjet Kosovës dhe Serbisë për rihapjen e linjës ajrore Prishtinë – Beograd, në një përpjekje për përmirësimin e lidhjeve ekonomike midis dy vendeve.

voa

Qendra Informative Shqiptare "Liria"