Kompensimi i dëmeve, Qeveria mund të detyrohet të ndryshojë buxhetin

Dëmet e mëdha materiale të shkaktuara nga vërshimi i lumenjve në jug të vendit mund të detyrojnë Qeverinë të ndërhyjë në buxhet. Burime nga Ministria e Financave thanë për Top Channel se deri më tani shpenzimet për të asistuar familjet e prekura nga përmbytjet po përballohen nga fondi rezerve prej 50 milionë lekësh i Ministrisë së Brendshme.

Por këto janë vetëm shpenzimet për nevojat emergjente si akomodimi i banorëve të evakuar dhe furnizimi i tyre me ushqime apo veshmbathje. Fatura më e madhe vjen më pas, kur uji të tërhiqet dhe të nis vlerësimi i dëmeve në terren.

Qeveria ka një fond rezervë në buxhet prej 1.5 miliardë lekësh. Burime nga financat thonë se ky do të jetë fondi bazë për kompensimin e dëmeve. Por fatura e saktë e tyre do të mësohet vetëm pasi të ketë përfunduar vlerësimi në terren, dhe pasi Qeveria të ketë vendosur se deri në ç’masë do i kompensojë dëmet. Një ditë më parë, Kryeministri deklaroi se banorët e prekur do të dëmshpërblehen.

Nëse masa e kompensimit do të dalë më e lartë se fondi rezervë i Këshillit të Ministrave, Qeverisë do t’i duhet të gjejë burime të tjera për dëmshpërblimin. Por edhe nëse fatura do të jetë më e vogël se 1.5 miliardë, sërish prekja fondit rezervë që në muajt e parë të vitit, do e linte buxhetin zbuluar përballë ngjarjeve të tjera të papritura deri në fund të vitit.

Ndaj në të dy rastet, gjendja e jashtëzakoshme në jug të vendit mund të çoje në rishikimin e detyruar të buxhetit, i cili mund të shmanget vetëm nëse Qeveria do të sigurojë grant nga ndërkombëtarët. / Top Channel

Qeveria, marrëveshje me BERZH për 18 milionë euro

Ministria e Financave dhe Banka Europiane për Rindërtim dhe Zhvillim nënshkruan marrëveshjen e grantit 18 milionë euro që kjo bankë ka akorduar për ndërtimin e bypass-it të Vlorës. Eshte pjesa e fundit qe kompleton te gjithe paketen 53 milione euro per ndertimin e 29 kilometrave rruge të kesaj nyje te rendesishme, tha ministri i Financave, Shkëlqim Cani.

“Brenda marsit fillon ndertimi ne terren dhe punimet do te zgjasin 30 muaj”, tha ministri i Transporteve, Emond Haxhinasto.

Përfaqësuesi i BERZH deklaroi se ndërtimi i kësaj nyje është një projekt i rëndësishëm me përfitime të mëdha për ekonominë

“Ky seksion ne shqiperi eshte shume i rendesishem pasi do te lidhi edhe rruge te tjera te financuara nga Banka Europiane per Ndertim dhe Zhvillim. Rendesia e ketij projekti nuk eshte vetem permiresimi i cilesise dhe i sigurisë së rrugëve në këtë zonë, por edhe në përfitimet e gjera ekonomike që ka ndertimi i nje rrjeti transporti modern dhe eficent’, thotë Holger Muent.

Bypass-i i Vlores ka nje gjatesi prej 29 kilometer dhe kushton ne total rreth 50 milione euro. / Top Channel

Kurti: Jablanoviçi dhe Trepça- pika neuralgjike për Kosovën

Kryetari i lëvizjes Vetëvendosje, Albin Kurti i tha Zërit të Amerikës se ministri Aleksandër Jablanoviç paraqet një koncept serbomadh ndërsa Trepça një shans për zhvillim të KosovësNë Kosovë, qeveria dhe opozita po këmbejnë kritika pas protestave të së martës që u përfshinë nga dhuna, e cila la pas vetes dhjetëra të lënduar dhe shumë dëme materiale. Qeveria thotë se ato ishin përpjekje për të marrë pushtetin me dhunë, ndërsa opozita mohon një gjë të tillë duke theksuar se synimi i tyre ishte në fakt forcimi i shtetit. Autoritetet ndërkombëtare po bëjnë thirrje për dialog politik dhe shmangie të veprimeve të dhunshme në protestat e paralajmëruara për javën që vjen me kërkesat për shkarkimin e një ministri serb në qeverinë e Kosovës dhe sqarimin e fatit të kompleksit të minierave Trepça.

Kryetari i lëvizjes Vetëvendosje, Albin Kurti tha në një intervistë për Zërin e Amerikës se këto dy çështje këto janë dy pika neuralgjike: ministri Aleksandër Jablanoviç si koncept serbomadh dhe në anën tjetër Trepça, si shans për zhvillim të Kosovës. Në intervistën dhënë korrespondentit tonë në Prishtinë, Besim Abazi, ai thotë se synim i Serbisë nuk është okupimi i Kosovës, por bosnjëzimi i saj.

Zëri i Amerikës: Zoti Kurti, protestat e organizuara prej jush dhe rrjedha e tyre kanë rritur tensionet në Kosovë. Si mund të shtendoset kjo gjendje?

Albin Kurti: Ka tri javë që kanë filluar protestat në Kosovë. Fillimisht me kërkesën për shkarkimin e Jablanoviçit nga qeveria e Kosovës dhe më pas edhe me mbrojtjen e Trepçës, nëpërmjet një ligji të veçantë që e bën Trepçën ndërmarrje publike të veçantë. Dhe këto protesta kulmuan në ato dy të fundit në Prishtinë, e para më 24 janar, të shtunën që shkoi, ndërkaq tjetra të martën më 27 janar. Në protestën e fundit kishte një intervenim brutal e mizor të policisë, me ç’rast ata na trajtuan neve ashtu siç ishte deklarata e Jablanoviçit, pra si egërsira. Fillimisht na i vendosën barrierat metalike në sheshin Skënderbeu, duke mos na lejuar që të kemi lirinë e qarkullimit dhe grumbullimit paqësor dhe më pas në rrugët e Prishtinës kanë gjuajtur me pushkë të gjata, me plumba gome, me ç’rast ka pasoja prej kalimtarëve të rastit me këmbë të thyer e deri te një protestues 29 vjeçar, të cilit nuk dihet nëse do t’i shpëtojë syri, për shkak se është goditur me plumb gome në sy. Kjo ka qenë për neve e papritur, sepse nuk kemi menduar që kaq gjatë dhe kaq shumë do ta mbrojnë Jablanoviçin i cili na e mohon historinë dhe na e nëpërkëmbë dinjitetin nga pozicioni i ministrit të qeverisë së Republikës.

Zëri i Amerikës: Por, zoti Kurti në dhunën që shpërtheu posaçërisht të martën, numri më i madh i të lënduarve ishte nga radhët e policisë?

Albin Kurti: Policia rregullisht e rritë numrin e të lënduarve të saj dhe nuk ka mundësi të bëjmë kurrfarë barazimi këtu, meqenëse policia kishte pajisje të shumta dhe ishte e armatosur deri në dhëmbë, ndërkohë që përballë saj ndodheshin rinia kosovare përgjithësisht, kishte edhe të moshuar, por kryesisht ishin rini që ishin tërësisht të paarmatosur. Madje edhe gurët që u hodhën mbi policinë pas intervenimit të policisë me gaz lotsjellës dhe me shufra gome e me autoblinda, edhe ata gurë, ishin gurë që gjendeshin aty. D.m.th. merrnin gurët që tashmë ishin në rrugë. Nuk kishte askush që kishte ardhur atë ditë në protestë më gurë. Por, unë nuk mendoj që duhet ta problematizojmë reagimin qytetar të 27 janarit, por duhet ta problematizojmë faktin që prania e ministrit të Listës serbe, Jablanoviç në qeverinë e Kosovës, është dhunë e përditshme, edhe më 27 janar edhe secilën ditë para 27 janarit dhe secilën ditë pas 27 janarit. Është dhunë mbi nënat gjakovare, është dhunë mbi historinë tonë kombëtare dhe është dhunë mbi institucionet e Republikës.

Zëri i Amerikës: Për shumë kë ministri Jablanovic dhe Trepça ishin vetëm njëfarë “casus belli”, njëfarë preteksti për protestat. Pse është kaq me rëndësi ministri Jablanoviç?

Albin Kurti: Ne kemi pasur ministra serb edhe në qeveritë e mëhershme. E kemi pasur Nenad Rashiçin, ministër të punës dhe mirëqenies sociale, mirëpo ai asnjëherë nuk ka thënë që në Kosovë Serbia nuk ka bërë krime, nuk ka kryer masakra. Ai asnjëherë nuk i ka quajtur shqiptarët egërsira. Përkundrazi, e ka pranuar pavarësinë e Kosovës dhe ka dashur gjithmonë dhe me gjithë mend të kontribuojë në integrimin e serbëve në institucionet kosovare edhe në shoqërinë kosovare. Jablanoviçi është diçka tjetër. Ne nuk kemi problem me Jablanoviçin pse është serb. Ne nuk kemi fare problem me serbët civil. Problemi me Jablanoviçin është sepse deklarata e tij, përveç se është e palejueshme, në të njëjtën kohë, ajo është shprehje e Serbisë brenda Kosovës. Pra misioni i kreut të Listës serbe, qartazi është që me deklarata të llojit të Milosheviçit e Sheshelit, ta dobësojë edhe Kosovën për nga funksionimi përbrenda edhe karshi Serbisë. Prandaj, unë besoj që tash është momenti që Jablanoviçit t’i tregohet vendi. E vendi i tij duhet të jetë jashtë qeverisë së Republikës. Pra, nuk duhet shtyrë kjo punë më vonë. Jablanovici është mbiemri i përveçëm i një ministri, por në të njëjtën kohë edhe emri i një koncepti të përgjithshëm serbomadh në Kosovë. Pra, nuk është Jablanoviçi vetëm një person i veçantë, një person i posaçëm, por në të njëjtën kohë ai është shumë më tepër se kaq. Është vet Serbia brenda Kosovës e cila po tenton të na bosnjëzojë.

Zëri i Amerikës: Në kohën kur ju ishit pjesë e bllokut politik bashkë me LDK-në AAK-në dhe Nismën për Kosovën, e dinit që nëse krijoni qeverinë këtë do ta bëni edhe me Listën serbe, Ku është problemi tani me këtë listë?

Albin Kurti: Në muajin korrik të vitit 2014, Jablanoviçi pat deklaruar qe ai nuk ka problem me Vetëvendosjen, por Vetëvendosja ka me Serbinë. Pak ditë pas kësaj deklarate e thirrën në Beograd komplet Listën serbe dhe që prej atëherë ata filluan të thonë që ata nuk hyjnë në qeverinë e Republikës nëse është Vetëvendosje aty. Dhe filluan ta luftojnë Vetëvendosjen sikurse dikur UÇK-në. Me të njëjtin fjalor dhe me të njëjtin diskurs në përgjithësi. Tash Jablanoviçi e tha këtë deklaratë nga pozita e ministrit të qeverisë së Republikës së Kosovës. Nuk e tha nga pozita e deputetit. Kur u bë ministër e tha kësisoj, prandaj kjo është e patolerueshme. Dhe Lista serbe është formuar nga marrëveshja (Hashim) Thaçi – (Ivica) Daçiç e Brukselit, me ç’rast, Daçiçi na e pat caktuar edhe datën e zgjedhjeve lokale të fundit, 3 nëntorin e vitit 2013. Pra, Lista serbe është njëlloj formacioni që doli nga marrëveshja Thaçi – Daçiç, e cila në njërën anë e sajoi këtë formacion dhe në anën tjetër do të orvaten që ta sajojnë edhe asociacionin e komunave me shumicë serbe si një lloj entiteti i veçantë brenda Kosovës. Çështja është se nuk kishim iluzione për listën serbe. Mirëpo, ne në të njëjtën kohë kemi mundur që ta kemi sërish Nenad Rashiçin sërish ministër e jo Jablanoviçin. Sidomos, jo një ministër serb i cili na quan egërsira dhe të njëjtën kohë mohon masakrat e Serbisë. Unë kurrë nuk e kam takuar Jablanoviçin. Sa kemi bashkëpunuar me bllokun opozitar, unë nuk e kam takuar asnjëherë Jablanoviçin. Nuk e di të tjerët kush sa herë e ka takuar, por e di që e kanë takuar. Unë nuk e kam takuar asnjëherë. Unë e kam takuar në një takim të përbashkët me Mustafën edhe Haradinajn dhe Nenad Rashiçin, i cili e mbaj mend shumë mirë, pat thënë që mua më pëlqen ideja e Vetëvendosjes, dialog me serbët e Kosovës për zhvillim. Pra ai vet pat thënë kësisoj. Pra, nuk i fus unë të gjithë serbët në një thes, ashtu qysh nuk i fus as të gjithë shqiptarët në një thes. Ju po e shihni që disa prej kundërshtarëve të Vetëvendosjes dhe njerëzit që më së shumti hedhin gurë e dru ndaj meje, janë pikërisht shqiptarë.

Zëri i Amerikës: A nuk po humbet shumë energji në çështjen Jablanoviç, që fundi i fundit me deklarata e tij do t’i kushtonte më shumë qeverisë sesa juve?

Albin Kurti: Veçse ka disa themele të popullit dhe të institucioneve që janë të padiskutueshme. Nuk mundet dikush të na thotë neve tash që këtu s’paska pasur masakra. Sepse ai po e përgatitë shtegun për ta kthyer Serbinë në Kosovë me këto deklarime. Ne e dimë që edhe në Gjykatën Ndërkombëtare të Drejtësisë, një ndër argumentet kryesore, në fakt kryesori që është përdorur prej të gjithë atyre që morën anën e Kosovës me rastin e shpalljes së pavarësisë, ishte pikërisht krimet e Serbisë. Dhe tash ky vjen edhe godet aty.

Zëri i Amerikës: Por, ky nuk mund ta ndryshojë historinë zoti Kurti. Mendoj që është deklaratë shumë e fortë që ai po e kthen Serbinë në Kosovë?

Albin Kurti: Jo, ai po e hap shtegun për një synim të Serbisë, e cila nuk do tash ta okupojë krejt Kosovën, por ta bosnjëzojë atë. Nuk po them që qëllimi është që Serbia ta okupojë krejt Kosovën. Serbia dëshiron që ta bosnjëzojë Kosovën me një entitet të veçantë, ku thuhet, krime ka pasur nga të dyja palët në fund të fundit. Por, para se të thuhet se krime ka pasur nga të dyja palët, së pari sulmohen krimet e Serbisë në Kosovë, duke tentuar së paku të minimizohen ato. Natyrisht që ne të gjithë e dimë që ka pasur krime të Serbisë në Kosovë dhe natyrisht që Jablanoviçi nuk ja ndryshon askujt mendjen me deklaratën e tij. Por, kjo është asfaltim për synimet hegjemoniste të Serbisë. Besoj që të gjithë qytetarët e kanë parë që mos shkarkimi i Jablanoviçit nga Mustafa, është papërgjegjësi e jashtëzakonshme e Mustafës, meqenëse kryeministri nuk është përgjegjës vetëm kur vepron, por edhe atëherë kur nuk vepron e do të duhej. Unë nuk e kuptoj bash tërësisht, si bëhet që Mustafa e merr ne mbrojtje Jablanoviçin, si bëhet që ai e minimizon deklaratën e Jablanoviçit dhe në të njëjtën kohë, si bëhet që Mustafa nuk e kupton që duke e mbrojtur Jablanoviçin, u jep leje Jablanoviçëve që ta përsërisin atë deklaratë. Me vet faktin që ti nuk reagon ndaj një deklarate të tillë, përmes shkarkimit si kryeministër, kjo shndërrohet në leje për deklarata të tilla në të ardhmen. Prandaj, ky është momenti kur duhet ndalur njerëzit e tillë.

Zëri i Amerikës: Hipotetikisht ta zëmë që qeveria shkarkon Jablanoviçin dhe kësisoj nxit reagimin e Listës serbe e cila mund të tërhiqet nga qeveria dhe ta çojë vendin në një situatë kur ai do të detyrohej të shkojë në zgjedhje të reja. Kush mendoni se do të fitonte zgjedhjet? Çfarë nëse do të kishte sërish një situatë të njëjtë politike?

Albin Kurti: Besoj që ka gjëra për popullin, shoqërinë, kombin, shtetin tonë më të rëndësishme sesa mundësia e zgjedhjeve të jashtëzakonshme. Nuk po të mbetet Republika as në letër nëse tolerohet deklarata e Jablanoviçit dhe vazhdon të sulmohet Trepça. Pra, këto janë dy pika neuralgjike: Jablanoviçi si koncept serbomadh dhe në anën tjetër, Trepça, jo vetëm si krenari e popullit tonë, por edhe si shans për zhvillim në të ardhmen. Këto janë tejet më të rëndësishme se çfarëdo zgjedhjesh për të cilat unë tash as nuk dua të flas as të mendoj.

Zëri i Amerikës: A po synoni në njëfarë mënyre, siç ka thënë edhe qeveria, që ta merrni pushtetin nëpërmjet rrugës që sigurisht do të nënkuptonte rrëzimin e qeverisë dhe shkuarjen në zgjedhje të reja?

Albin Kurti: Ata nuk janë në gjendje të mendojnë më shumë dhe përtej pushtetit të tyre, andaj edhe tash po e mbajnë pushtetin me dhunë dhe duke e mbajtur pushtetin me dhunë, dëshirojnë që të na fajësojnë neve se po duam t’ua marrim atë. Askush nuk po dëshiron t’ua marr pushtetin. Ne po duam që të mos lejojmë që ministër në qeverinë e Republikës së Kosovës edhe më tutje të jetë Jablanoviçi dhe që të na e kthejnë ligjin për Trepçën që e bën Trepçën ndërmarrje publike, sepse pa Trepçën ne nuk e kemi shansin për zhvillim industrial të ekonomisë dhe vendit tonë.

Zëri i Amerikës: Por qeveria thotë se tashmë e shpëtoi Trepçën nga falimentimi me ligjin për ndërmarrjet dhe pasuritë e tyre dhe tash duhet ligj i veçantë por i cili kërkon kohë?

Albin Kurti: Këta e sollën ne seancën e 19 janarit një projektligj, mirëpo e tërhoqën për shkak të diktatit të (Aleksandër) Vuçiçit. Ishte Vuçiçi i cili menjëherë deklaroi kundër projektligjit të tillë i cili bëri që Mustafa në seancë të jashtëzakonshme, që e thirri vet si kryeministër, sepse ka të drejtë në bazë të rregullores së punës së kuvendit, ta tërheqë atë dhe ta sjellë një tjetër që sjell një lloj moratoriumi 18 muajsh, që nuk është zgjidhje, sepse asetet e Trepçës, vazhdojnë që të rrënohen…

Zëri i Amërikës: Por a nuk krijon hapësirë për zgjidhje zoti Kurti?

Albin Kurti: Po, pse jo ai ligji i parë menjëherë?. Trepça ka nevojë urgjente për t’u zhvilluar. Këta nuk shpëtojnë asgjë. Ne mendojmë që duhet t’i shpëtojmë qytetarët prej kësaj qeverie e cila nuk e shkarkon Jablanoviçin dhe vazhdon ta mbajë Trepçën të pazhvilluar. Tash, ju e dini që kryeministri Mustafa ka thirrur disa seanca të jashtëzakonshme të kuvendit. Mirëpo, në javën kur kemi pasur dy protesta shumë të fuqishme, me 24 janar dhe me 27 janar, nuk thirrën seancë kuvendi. Në njërën anë thonë që dialogu duhet të jetë në kuvend, e në anën tjetër ata komunikojnë me neve përmes dhunës policore.

Zëri i Amerikës: Por, ju e nxorët debatin në rrugë, sipas qeverisë, zoti Kurti?

Albin Kurti: Po, kryeministri Mustafa ka mundur të thërras seancë të jashtëzakonshme pas protestës masive të 24 janarit. Të hënën më 26 janar, para protestës së 27 janarit, kemi mundur të kemi seancë kuvendi. Pse nuk e thirri? Jo, sepse ai po dëshiron që me neve të komunikojë përmes dhunës policore.

Zëri i Amerikës: Ju thoni se dëshironi ta shpëtoni qytetarin nga kjo qeveri. Si?

Albin Kurti: Shikoni. Me këto protesta paqësore, ne rrugët e Prishtinës po i shndërrojmë në sheshe, për shkak se sheshi është bërë rruga në të cilën e mbrojmë edhe Republikën, edhe historinë edhe dinjitetin edhe Trepçën edhe qytetarin e republikës i cili është në shesh tashmë. Pra, kur institucionet e mbajnë dhe e mbrojnë deklaratën fashiste, raciste të përfaqësuesit të Serbisë kundër shqiptarëve, natyrisht që ato institucione bëhen të pamjaftueshme. Dhe po e them edhe njëherë, në javën që shkoi nuk thirrën seancë të jashtëzakonshme, ndërkohë që kryeministri ka mundur ta bëjë këtë. Ndërkaq ne si opozitë nuk i mbledhim dot 40 nënshkrime, meqenëse Vetëvendosje edhe kur t’i bashkohen deputetët e AAK-së dhe Nismës, i ka 33 deputetë.

Zëri i Amerikës: Moratoriumi që u vendos mbi Trepçën nuk e ndryshon gjendjen e saj që është tash e 16 vjet e njëjta. Pra Trepça nuk doli sot. Pse pikërisht tash është shndërruar në pretekst?

Albin Kurti: Besoj se kjo vjen për shkak se Serbia dëshiron ta hapë si temë në bisedimet e Brukselit. Dhe ky është momenti që në aspektin legal juridik, ta vulosim Trepçën si ndërmarrje publike të Republikës së Kosovës dhe ta lidhim me Kuvendin e Republikës me një shumicë prej 80 votash për çfarëdo ndryshimi të saj. Trepça ka nevojë që t’i shtohet vlera përmes investimeve. Në bazë të ekspertëve të Vetëvendosjes, nëse investohen në Trepçë, është një kalkulim i gjatë, 177 milion euro, atëherë nga eksporti i metaleve të përpunuara dhe gjysmë të përpunuara qysh në vitin e parë do të mund të merrnim 450 milion euro, sipas çmimeve të tregut botëror që janë sot. Është absurde që ne të flasim për borxhet e Trepçës në kohën kur nuk kemi marrë pjesë në sukcesionin e ish Jugosllavisë, kur plani i (Martti) Ahtisaarit na ven pjesë të borxhit të jashtëm të Serbisë, që është e padrejtë dhe kur Serbia nuk na i ka paguar dëmet e luftës. Ndërkohë që janë këto tri padrejtësi, të flitet për borxhet e Trepçës, është e padrejtë. Dhe mos harroni që vlera e Trepçës është shumëfish më e lartë se çfarëdo borxhi i pretenduar, me ç’rast shumica e atyre pretendimeve në fakt janë false. Siç e ka thënë edhe eksperti i Vetëvendosjes, Nazmi Mikullovci, ne nuk kemi pse t’i frikohemi gjykatave dhe ligjit, sepse me to do të fitojmë duke dëshmuar që Trepça është e jona.

Zëri i Amerikës: Çështja e dëmeve të luftës, e trashëgimisë së ish Jugosllavisë janë çështje që duhet të diskutohen në një tryezë bisedimesh dhe kjo pritet të ndodhë pikërisht në bisedimet që aktualisht zhvillohen me ndërmjetësimin e BE-së, që ju vazhdoni t’i kundërshtoni. Përse zoti Kurti?

Albin Kurti: Dialogu i deritashëm që është zhvilluar me Serbinë ka qenë pa kushte për Serbinë e për çështje të brendshme të Kosovës. Rrjedhimisht rezultati nuk ka mundur të jetë i drejtë. Ne nuk jemi kundër dialogut si të tillë, por jemi kundër këtij dialogu i cili e bën Kosovën temë e Serbinë përcaktuese të agjendës. Serbia duhet të plotësojë një mori kushtesh para se të kualifikohet për të dialoguar me neve. Dhe ne pa e konfirmuar kësisoj subjektivitetin politik dhe sovranitetin shtetëror, besoni Serbia do të bëhet gjithnjë e më e keqe dhe situata në Kosovë gjithnjë e më e rënduar.

Zëri i Amerikës: Për javën e ardhshme keni paralajmëruar sërish protestë. A jeni të gatshëm të punoni për të shmangur dhunën dhe të distancoheni prej saj, sepse jeni kritikuar që nuk po e bëni këtë?

Albin Kurti: Ne kërkojmë që policia të mos vendosë barriera metalike në sheshin Skënderbe. Ne e dimë që qeveria e ka ndarë veten nga Skënderbeu nëpërmjet grilave. Nuk ka nevojë që të na vendosë barriera metalike të na ndajë edhe neve nga Skënderbeu dhe ta gjymtojë sheshin. Sheshi është i qytetarëve. Tash, ka sheshe pa republikës, por nuk ka republike pa shesh. Dhe atë ditë më 4 shkurt, të mërkurën e ardhshme pra, në do të grumbullohemi tek përmendorja e Zahir Pajazitit në ora 12 dhe do të marshojmë drejt sheshit Skënderbe, me ç’rast do të kemi kujdestarët tanë që do të kujdesen që protesta të jetë tërësisht paqësore. Mirëpo, shpresojmë që policia nuk do t’i sjellë ato barriera metalike dhe nuk ta sjell atë armatim në shesh, të cilin qartazi më 27 janar nuk e solli për ta ekspozuar, por për ta përdorur.
(voa)

GJND: Kroacia dhe Serbia nuk kanë kryer gjenocid

Gjykata Ndërkombëtare e Drejtësisë mori sot vendimin se as Kroacia dhe as Serbia nuk kanë kryer gjenocid gjatë luftrave të viteve ’90 në Ballkan, kur Kroacia fitoi pavarësinë nga ish-Jugosllavia.Anëtari i gjykatës së Kombeve të Bashkuara Peter Tomka, duke shpallur vendimin tha se forcat e të dy vendeve kryen shumë krime, por asnjera prej tyre nuk arriti të provojë se pala kundërshtare kreu gjenocid gjatë konfliktit, që shkaktoi 20 mijë viktima.

Kroacia ngriti aktpadi ndaj Serbisë në vitin 1999, duke thënë se një numër i madh kroatësh u vranë, u torturuan, u zhvendosën, ose u ndaluan në qendra izolimi, pasi forcat serbe dhe trupat e ushtrisë jugosllave morën kontrollin e qytetit të Vukovarit dhe zonat përreth.

Në vitin 2010, Serbia u kundërpërgjigj, duke ngritur edhe ajo padi ndaj Kroacisë, duke thënë se mbi 200 mijë serbë u dëbuan gjatë kundërofensivës kroate në një prej betejave përfundimtare të konfliktit në vitin 1995.

Të dy vendet kanë thënë se do ta pranojnë vendimin e gjykatës, që synon të qetësojë mosmarrëveshjet mes tyre. Ka patur shqetësime se vendimi mund të shkaktojë tensione politike. (voa)

Përmbytjet, Qeveria: Situata është kritike

Shqipëri, autoritetet kërkojnë ndihmë dhe nga Brukseli pas gjendjes dhe dëmeve të shkaktuara në Jug. Pritet rikthimi i shirave të rrëmbyeshëm ditën e mërkurë. Në Veri, hidrocentralet e kaskadës së Drinit vihen në punë me të gjithë kapacitetin.Në Shqipëri qeveria deklaroi mbrëmë se situata e krijuar për shkak të kushteve të këqija të motit, me rreshje të dendura që cuan në përmbytje massive vecanërisht në jugun e vendit, është kritike. Pas një mbledhjeje të thirrur jashtë radhe, për të vlerësuar gjendjen, zëvendëskryeministri Niko Peleshi, së bashku me ministrin e Brendshëm Saimir Tahiri dhe ministrin e Bujqësisë Edmond Panariti folën për kushte të jashtëzakonshme “me daljen e lumenjve nga shtrati, siç është rasti i lumit të Vjosës, i cili ka pasur prurje që nuk janë riregjistruar që nga viti 1964, si rezultat i reshjeve të jashtëzakonshme brenda një harku kohor të shkurtër”, u shpreh zoti Panariti.

“Janë me mijëra hektarë tokë nën ujë. Janë me qindra familje që janë me prezencë uji në oborre dhe në shtëpi. Nga forcat e emergjencave civile, Policia e Shtetit, Forcat e Armatosura janë evakuuar mbi 300 familje”, deklaroi ministri i Brendshëm Tahiri.

Përfaqësuesit e qeverisë thanë se të gjitha strukturat shtetërore vazhdojnë të jenë në gatishmëri, ndërsa paralajmëruan se sipas parashikimeve, gjatë ditës së mërkurë pritet të rikthehen reshjet e dendura, të cilat mund të vazhdojnë deri në fundjavë. Ata i bënë thirrje banorëve në zonat e rrezikuara që t’i përgjigjen thirrjeve të autoriteteve për evakuim, ndërsa kërkuan që ata të cilët janë larguar tashmë të mos rikthehen në banesa në zonat që janë potencialisht të rrezikuara për përmbytje.

Zëvendëskryeministri Peleshi shpjegoi se kanë nisur kontaktet dhe me Brukselin për të kërkuar ndihmë nga Bashkimi europian. “Kemi pasur një kontakt që në orët e para të mëngjesit, përmes Ministrisë së Punëve të Jashtme dhe Ministrisë së Integrimit, me partnerët tanë, Bashkimin Europian, me komisionerin për Ndihmat Humanitare dhe Menaxhimin e Krizave, si dhe me komisionerin për Fqinjësinë e Mirë dhe Zgjerimin. I kemi njohur me situatën e përmbytjeve të fundit, kemi kërkuar gjithashtu mbështetje. I kemi informuar paraprakisht për situatën në të cilën ndodhemi dhe do të shfrytëzojmë edhe këtë mundësi, edhe këtë kanal mbështetjeje, i cili mbështet emergjencat në dy faza, në fazën e parë me një ndihmë të shpejtë dhe pastaj, në varësi edhe të dëmeve të shkaktuara dhe të raporteve që do të gjenerohen nga strukturat e emergjencave civile, planifikohen edhe mbështetje të tjera”, nënvizoi zoti Peleshi.

Rreshjet e dendura mund të krijojnë situata problematike edhe për hidrocentralet për shkak se basenet e tyre po mbushen me shpejtësi duke arritur kuotata kritike. Korporata energjitike shqiptare zhvilloi një mbledhje të Sekretariatit Teknik të Komisionit të Posaçëm të Trajtimit të Plotave në Kaskadën e Drinit, dhe deklaroi se “situata aktuale paraqitet nën kontroll dhe nuk ka probleme”. Sekretariati kërkoi arritjen e prodhimit maksimal në të gjithë kaskadën nëpërmjet shfytëzimit optimal të prurjeve, duke ngarkuar maksimalisht fuqinë disponibël gjeneruese për plotësimin e nevojave të konsumatorëve tariforë, ndërsa KESH-i, është në përfundim të një procedure shitjeje për sasitë mbi nevojat e tregut të brendshëm. (voa)

Tiranë: Platforma online kundër korrupsionit dhe reforma në drejtësi

Qeveria Rama çeli sot platformën online kundër korrupsionit, si një përpjekje të re ku çdo qytetar mund të denoncojë në mënyrë anonime kërkesat e administratës për rryshfet në çdo sektor ku i ndesh konkretisht.Platforma stopkorrupsionit.al garanton mbrojtje të plotë për denoncuesit e korrupsionit në administratën doganore, tatimore, hipotekore dhe arsimore, si dhe në çdo fushë tjetër, si policia, mjekësia, ndërsa 4 zyra shtetërore punojnë paralel që ta zgjidhin çështjen korruptive brenda 30 ditësh.

Kryeministri Rama deklaroi se qytetarët mund ta denoncojnë korrupsionin në çdo kohë me telefonat celularë që mbajnë në duar, dhe ta kthejnë perceptimin e tyre negativ në një veprim konkret kundër zyrtarëve që u kërkojnë rryshfet.

Shqipëria po kritikohet prej disa vitesh për mosndëshkimin e korrupsionit në administratën e lartë nga gjykatat. Një seri vëzhgimesh nxorrën në pah se edhe vetë gjykatat kanë një nivel të lartë korrupsioni, ndaj bien pre e rryshfeteve dhe presioneve politike.

Shumica socialiste u angazhua për një reformë në sistemin e drejtësisë. Kryetari i Gjykatës së Lartë, Xhezair Zaganjori tha sot se reforma në drejtësi është e domosdoshme.

Reforma në drejtësi dhe antikorrupsion është gjithashtu edhe një temë kryesore e marrëdhënieve të Shqipërisë me Bashkimin Europian, i cili i paraqiti Tiranës 68 rekomandime për të përmirësuar ligjet dhe masat kundër korrupsionit.

Rekomandimet kërkuan ndryshimin e ligjeve mbi konfliktin e interesit, deklarimin e pasurive, si dhe dënimin gjyqësor të korrupsionit. Zbatimi i tyre kërkon sidomos bashkëpunimin e gjithë institucioneve për të dënuar vërtet ata që vjedhin financat publike apo që kërkojnë rryshfete për shërbime publike. (voa)

Armë nga SHBA dhe NATO për Ukrainën?

Për të përligjur furnizimet me armë të forcave qeveritare të Ukrainës duhet SHBA të paraqesë prova se Rusia furnizon me armë separatistët.Sipas një raporti të “New York Times” politika e SHBA-së dhe e NATO-s ndaj Ukrainës gjendet ndoshta para një ndryshimi kursi. Sipas kësaj gazete po shqyrtohet mundësia për t’i mbështetur trupat e qeverisë ukrainase me armë në luftën kundër separatistëve rusë në Ukrainë lindore. Sipas një nëpunësi të Departamentit Amerikan të Mbrojtjes këto furnizime janë pjesë e një qasje gjithëpërfshirëse për zgjidhjen e konfliktit. Deri tani ndihmat amerikane kanë qenë të kufizuara në “asistencën jo vdekjeprurëse”, pra kryesisht në ushqime dhe ilaçe.
Miratim nga Këshilli i Sigurimit
Sipas politologut Daniel Warner furnizimet me armë vështirë se mund të justifikohen në bazë të së Drejtës Ndërkombëtare. “Në një konflikt të brendshëm, fuqitë e huaja mund të ndërhyjë vetëm kur ky përbën një kërcënim për sigurinë dhe paqen ndërkombëtare” – tha ai për DW-në.
Sipas të drejtës ndërkombëtare furnizimet me armë nga SHBA dhe NATO mund të jenë të ligjshme vetëm nëse para Këshillit të Sigurimit të Kombeve të Bashkuara mund të vërtetohet se kemi të bëjmë me një rast emergjence akute ose që qeveria e një vendi ka kërkuar në mënyrë specifike një ndërhyrje.

Një mundësi e dytë do të ishte sipas Warner-it që krizë në Ukrainë të klasifikohet si një konflikt ndërkombëtar. Por edhe në këtë rast SHBA dhe NATO do të ketë nevojë për miratimin e Këshillit të Sigurimit të OKB-së. “Dhe Rusia do ta pengojë atë natyrisht me veton e saj.”
Perëndimi në barrën e provës
Për të përligjur furnizimet me armë të forcave qeveritare të Ukrainës duhet SHBA të paraqesë prova se Rusia furnizon me armë separatistët. “Pastaj mund të argumentohet me të proporcionalitetit të mjeteve”, thotë Warner. Por kjo dëshmi nuk ekziston sikurse edhe ajo që vendet perëndimore kanë ndërhyrë në mënyrë aktive në politikën e brendshme të Ukrainës, siç pretendon Moska. Të dy këto akuza ekzistojnë që nga fillimi i krizës në Ukrainë.
Mbështetja supozuar e separatistëve nga Moska është një arsye për sanksionet ekonomike nga ana e BE-së, SHBA-së dhe vendeve të tjera të NATO-s kundër Rusisë.
Për shkak të gjendjes së pandryshuar BE i ka zgjatur sanksionet edhe me gjashtë muaj. Në kombinim me çmimin e ulët të naftës, ekonomia ruse po vuan prej kufizimeve të rënda tregtare.
Merkel i përjashton furnizimet me armë gjermane
Kancelarja gjermane Angela Merkel tha të hënën (02.02.2014) se ajo e përjashton mundësinë e furnizimeve me armë gjermane për Ukrainën dhe përsëriti thirrjen e saj për rivendosjen e armëpushimit, siç është rënë dakord në planin e paqes në Minsk. Konflikti nuk mund të zgjidhet ushtarakisht, tha kancelarja.
Por as zgjidhjet diplomatike nuk po duket se janë të afërta. Në Minsk u ndërprenë sërish bisedimet për paqen, pasi në Ukrainën Lindore kishin shpërthyer sërish luftimet.
Që nga shpërthimi i tij në prill 2014 konflikti i armatosur në Ukrainën lindore u ka kushtuar jetën më shumë se 5.000 vetëve. Rreth 900.000 vetë janë larguar sipas OKB-së nga shtëpitë e tyre. (dw)

Themelet e BE-së po thërrmohen

Asnjë vend i BE-së nuk mund t’i mbrojë më interesat e tij i vetëm në botë, por vetëm në bashkëpunim me anëtarët e tjerë, mendon Christoph Hasselbach.Në Athinë fituesi i majtë të zgjedhjeve mendon se mund të bëjë shantazh ndaj pjesës tjetër të Evropës me kërkesat e tij financiare. Në Budapest, një kryeministër i djathtë nacionalist shpreh admirimin e tij për presidentin rus Putin. Dhe një kryeministër konservator britanik po e zgjeron sa më tepër Kanalin e La Manshës. Tre vetë – Aleksis Tsipras, Viktor Orban dhe David Cameron – janë përfaqësues të anulimit të pjesëve më të rëndësishme të një konsensusi evropian. Se ku do të çojë ky zhvillim, nuk është ende e qartë. Por e qartë është se ai është dramatik.
Ndihmë kundër reformave
Sipas radhës: në politikën ekonomike ka qenë deri tani konsensus se BE-ja e ndihmon një vend me shumë borxhe në qoftë se ky konsolidon buxhetin dhe e bën përmes reformave ekonominë e tij konkurruese. Vendet që i kanë pranuar këto kushte, kanë paguar një çmim të lartë në formën e papunësisë dhe shkurtimeve në fushën sociale. Megjithatë, ata i kanë bërë këto – vullnetarisht madje. Askush nuk i ka detyruar. Ata i kanë bërë duke e ditur se kjo është e vetmja mënyrë për të dalë nga mizerja dhe për të rifituar pavarësinë. Dhe donatorë qënë të gatshëm për ndihmë vetëm nëse plotësoheshin kërkesat për sakrifica.
Kjo politikë është shoqëruar me shumë ankesa, demonstrata, greva dhe debate të forta. Por në thelb konsensusi ekonomik mbeti, ndryshe uniteti i BE-së do të thyhej gjatë krizës së euros. Kur Alexis Tsipras mendon se mund të ketë gjithçka, pra mbështetjen e evropianëve të tjerë pa sakrifica nga Greqia, ai largohet nga baza e përbashkët. Eurozona mund ta përballojë tani ekonomikisht një largim të Greqisë. Por politikisht kjo do të ishte një katastrofë. Kjo do të thotë se evropianët do të lejojnë kalbjen e tyre. Por që tani imitues të ndryshëm në vende të tjera besojnë gjithashtu se mund t’i bëjë për vete votuesit e tyre me shpresa jorealiste për një shkurtim të rrugës së vështirë. Në rast se ndonjë qeveri ia arrin kësaj, solidariteti menjëherë do të merrte fund.
Gëzim në Kremlin
Edhe konsensusi për qëndrimin ndaj Rusisë është në rrezik akut. Sipas tij edhe nëse sanksionet nuk mund ta prapësojnë presidenti Putin nga politika e tij imperialiste dhe madje mund të dëmtojnë ekonomikisht vendet e BE-së, sanksionet janë të rëndësishme si një shenjë se Evropa nuk e pranon një zhvendosje të dhunshme të kufijve. Interesante është se si i majti Tsipras në Greqi dhe i djathti nacionalist Orban në Hungari, mendojnë se BE duhet të tregojë më shumë mirëkuptim ndaj Moskës.
Të paktën Orbani, por jo vetëm ai, shpreh madje edhe simpati të hapur për Putinin dhe stilin e tij politik, pra se si sillet Putini me opozitën, me 35t, me homoseksualët apo refugjatët. Dhe kjo nga ana e vet e stimulon Putinin, i cili përpiqet në mënyrë aktive për përçarjen e BE-së. Sepse një BE e përçarë ka pak mundësi për ta kundërshtuar Putinin.
Nëse çahen të gjitha digat
Së fundi, veçantitë e britanikëve. Ata e vënë në përgjithësi në pikëpyetje gatishmërinë Evropian për kompromis. Sado të justifikuara të jenë disa pretendime nga Londra për një ndarje të re të pushteteve në BE ose një politikë ekonomike më liberale – David Cameron dhe partia e tij i shtrojnë ato shpesh në mënyrë aq të ashpër dhe ultimative sa që të tjerët vetëm se mund mund t’i refuzojnë, nëse duan të ruajnë respektin për veten e tyre.
Fronte janë ngurtësuar plotësisht. Ndërkohë, nuk duket e pamundur që Britania do të dalë nga BE-ja pas një referendumi. Kjo në vetvete do të ishte një katastrofë. Sepse pas kësaj pritet që dhe në pjesën tjetër të BE-së të çahen të gjitha pengesat dhe digat. Vende të tjera mund të ndjekin menjëherë shembullin britanik apo të vendosin si kusht për anëtarësimin rritjen e kërkesave për përjashtime deri sa në fund vështirë se do të gjehet dot më një bazë e përbashkët.
Konsensusi nuk është vlerë në vetvete
Konsensusi nuk është vlerë në vetvete. Ka konsens të detyruar, të rehatshëm ose pa interes dhe për këtë arsye vetëm konsensus sa për sy e faqe. Por nëse evropianët luftojnë për të, e gjejnë më në fund dhe pastaj e përdorin atë për një qëllim të përbashkët, ajo është shumë e vlefshme. Asnjë vend i BE-së nuk mund t’i mbrojë më interesat e tij i vetëm në botë, por vetëm në bashkëpunim me anëtarët e tjerë. Kjo vlen si për vendet e mëdha si Gjermania dhe Britania e Madhe dhe për vendet e vogla si Greqia dhe Hungaria. Por për këtë është e nevojshme një bazë e përbashkët. Kushdo që e vë në pikëpyetje atë duhet të thotë, se cila mund të ishte alternativa. (dw)

Strauss-Kahn para gjyqit

Personi që dikur shihej rival i mundshëm ndaj ish Presidentit francez Nicolas Sarkozy del sot në gjyq, nën akuzat për “qëndrime tepër të ulëta”.Dominique Strauss-Kahn, ishte Drejtor Ekzekutivi i FMN_së, por karriera e tij mori fund katër vjet më parë, kur një punonjëse shërbimi në një hotel të Nju Jorkut e akuzoi atë për sulm seksual në dhomën e hotelit ku ai qëndronte.

Strauss-Kahn u detyrua të jepte dorëheqjen nga FMN-ja, pas akuzave të punonjëses së hotelit, edhe pse prokurorët e Nju Jorkut hoqën dorë nga ndjekja penale ndaj tij në Shtetet e Bashkuara.

Gjyqi ndaj tij filloi sot në Lille në veri të Francës, nën akuzat për organizimin e mbrëmjeve të shfrenuara seksuale.

Në Francë, ligji nuk ndalon të paguash para për seks, por është kundër përdorimit të prositucionit si biznes.

Strauss-Kahn pranon se i pëlqejnë orgjitë, por ai thotë se nuk e dinte që gratë në mbrëmje të tilla ku ai kishte marrë pjesë në Lille, Bruksel, Paris dhe Uashington ishin prostituta dhe se ai nuk ka qenë organizatori i tyre.

Strauss-Kahn mund të dënohet me deri 10 vjet burg dhe me një gjobë deri në 1.7 milionë dollarë. (voa)

Kosova kushti i parë për Serbinë

Serbia duhet të fillojë negociatat me Bashkimin Evropian për temat sfiduese si Kosova. Por Serbia duhet të përqendrohet në realizimin e kushteve dhe jo në afate.Komisioneri i BE-së për Politikë Fqinjësore dhe Negociatat për Zgjerimin, Johannes Hahn pohon se cilësia e negociatave për anëtarësim në BE është më i rëndësishëm se shpejtësia. Me rëndësi është që të zgjidhen problemet, mendon ai. “Me sfidat duhet të përballemi menjëherë dhe jo t’i shtyjmë ato. Kjo vlen edhe për negociatat për anëtarësim në BE”, pohon Rahn, në një intervistë me revistën CorD.
Ndër kapitujt e parë që do të hapen në negociata me Serbinë janë ai 23 dhe 24. Hahn shpreson se këta kapituj do të hapen nga mesi i këtij viti. Por para tyre duhet të hapet kapitulli 35, i cili ka të bëjë me raportet me Kosovën. Sipas Hahn, autoritetet e Serbisë “e kanë shumë të qartë se cila është përbërja e këtij kapitulli.”
“Kapitulli nënkupton normalizimin e raporteve mes Kosovës dhe Serbisë dhe zgjidhjen e shumë çështjeve konstestuese, si anëtarësimi në Fondin Evropian për Zhvillim, Bankën Evropiane për Investime etj. Kapitulli 35 do të përcjellë se në ç’masë Serbia është duke plotësuar kushtet që ka marrë mbi vete në procesin e dialogut.”
Vendimi merret së shpejti
Johannes Hahn pohon se vlerësimet e para të ecurisë së procesit që është bërë vitin e kaluar, kanë qenë pozitive. Së shpejti pritet një vlerësim tjetër dhe mbi bazën e tij do të vendoset për hapjen e negociatave me Serbinë. “Për hapjen e negociatave është e domosdoshme që të realizohen të gjitha obligimet e marra me marrëveshjen e Brukselit. Një përparim është bërë, por ka mbetur ende për t’u bërë.” Sa i përket dialogut Prishtinë-Beograd, Hahn tha se nga palët pret një përkushtim të plotë. Palët duhet të ndihmojnë dhe jo të bllokojnë njëra-tjetrën. Serbia, Kosova dhe BE kanë rënë dakord që përparimi në procesin e negociatave varet nga normalizimi i raporteve mes Kosovës dhe Serbisë. “Normalizimi i plotë duhet të arrihet gradualisht. Në fund Kosova dhe Serbia duhet t’i realizojnë në tërësi të drejtat dhe obligimet e tyre”, thotë ai.
Hahn nënvizoi se nuk ekziston ndonjë afat kohor për anëtarësimin e Serbisë në BE. “Kohëzgjatja e negociatave do të varet në radhë të parë nga Serbia dhe realizimi i reformave të domosdoshme. Cilësia është më i rëndësishëm se shpejtësia. Kjo vlenë edhe për Serbinë”, pohon ai.
Sa i përket raporteve me Rusinë, diplomati austriak tha se “Serbia si vend që pretendon anëtarësimin në BE, duhet të koordinojë gradualisht politikën e saj me atë të BE.” BE-ja ka marrë një qëndrim parimor për aktivitetet e Rusisë në Ukrainë, por është e hapur për dialog me Moskën. Sa i përket ndihmave në kohën e negociatave, Hahn bëri të ditur se në vitet e ardhshme Serbisë do t’i ndahen 200 milionë euro për reforma. (dw)

Qendra Informative Shqiptare "Liria"