Kategoritë: Shëndeti

CDC: Varianti Delta, mes sëmundjeve më ngjitëse që shkenca njeh

Zyrtarët amerikanë të shëndetësisë po vazhdojnë paralajmërimet për rrezikshmërinë e variantit Delta të koronavirusit, për të cilin thonë se është ndër viruset më ngjitëse që njeh shkenca. Ata gjithashtu u bëjnë thirrje të gjithë të pavaksinuarve që të imunizohen për të mbrojtur veten dhe të tjerët.

Drejtoresha e Qendrës për Kontrollin dhe Parandalimin e Sëmundjeve, Rochelle Walensky, tha se varianti Delta i koronavirusit është një nga viruset më ngjitëse që ajo ka hasur në karrierën e saj 20 vjeçare.

Këto komente ajo i bëri gjatë një konference virtuale shtypi ku tha se infektimet me variantin Delta të COVID-19 po vazhdojnë të përhapen gjithandej në Shtetet e Bashkuara.

“Varianti Delta po përhapet me shpejtësi të madhe dhe tani përbën mbi 83 për qind të infektimeve në Shtetet e Bashkuara. Krahasuar me virusin që qarkullonte në ShBA në fillim të pandemisë, varianti Delta është shumë më i ashpër dhe më ngjitës”, tha ajo.

Zonja Walensky u bëri thirrje njerëzve të vaksinohen për të mbrojtur veten nga varianti dhe të frenojnë përhapjen e mëtejme të koronavirusit.

“Udhëzimi ynë është i qartë që kur e publikuam para disa muajsh. Nëse nuk jeni vaksinuar vazhdoni mbajtjen e maskës për të mbrojtur veten dhe të tjerët rreth jush. Dhe më e rëndësishmja, duhet të vaksinoheni për të mbrojtur më mirë veten”, tha ajo.

Në këtë takim nuk u bë e ditur nëse Qendra për Kontrollin dhe Parandalimin e Sëmundjeve po shqyrton mundësinë e ndryshimit të udhëzimit për maskat. Në maj ata thanë se personat e vaksinuar plotësisht nuk kanë nevojë të përdorin maskat kur ndodhen në hapësira publike.

Sipas të dhënave të përpunuara nga Universiteti Johns Hopkins, nga fillimi i pandemisë Shtetet e Bashkuara regjistruan mbi 34 milionë raste me COVID-19 dhe mbi 610 mijë vdekje.

voa

Zyrtari amerikan: Pandemia nuk ka përfunduar

Këshilltari kryesor i Shtëpisë së Bardhë për Çështjet e Shëndetit Publik Dr. Vivek Murthy tha të dielën se ai është i shqetësuar rreth numrit në rritje të rasteve të reja të koronavirusit në vend. Sipas tij, një pjesë të fajit lidhur me situatën e kanë kompanitë e medias sociale, që nuk kanë bërë sa duhet, siç tha ai, për të hequr informacionet e rreme mbi nevojën për t’u vaksinuar.

Jam i shqetësuar rreth asaj që po shohim“, tha zoti Murthy për një program televiziv të rrjetit “Fox News”, ndërsa në vend po diagnostikohen rreth 29,000 raste të reja çdo ditë, afërsisht në të njëjtin nivel si në prillin e vitit 2020, kur pandemia po përhapej për herë të parë në të gjithë vendit. Shqetësim përbën kryesisht varianti shumë ngjitës i koronavirusit, ai Delta.

Pandemia nuk ka mbaruar. Lajm i mirë është se të vaksinuarit vazhdojnë të jenë ende shumë të mbrojtur“, tha zoti Murthy.

Por ai vuri në dukje se 95% e rasteve të vdekjeve që ndodhin aktualish në SHBA (më shumë se 250 në ditë), ndodhin në mesin e njerëzve që nuk janë vaksinuar.

Duke i bërë jehonë komenteve të fundit të Presidentit Joe Biden, zoti Murthy tha se njerëzit po “përmbyten me keqinformim” lidhur me vaksinat, ku thuhet se ato janë të pasigurta ose të panevojshme.

Javën e kaluar Presidenti Biden tha se keqinformimi i publikuar në faqet e mediave sociale “po vret njerëz”, duke shtuar “se e vetmja pandemi që kemi në vend është ajo mes të pavaksinuarve”.

Facebook-u një media sociale që përdoret nga miliona amerikanë thotë se ka hequr 18 milionë postime me informacion të gabuar rreth vaksinimit. Por doktor Murthy tha se: “pavarësisht nga ajo që ata kanë bërë, nuk është e mjaftueshme. Synimi është i mirë, por po u kërkoj atyre të bëjnë më shumë”.

Në një intervistë tjetër për rrjetin televiziv ABC, zoti Murthy u bëri thirrje amerikanë që përdorin mediat sociale t’i “verifikojnë burimet para se të postojnë” komente mbi efikasitetin e vaksinave.

Të dhënat kanë treguar se shkalla e vaksinimit në SHBA është dukshëm më e ulët në ato shtete që në zgjedhjet e nëntorit të kaluar votuan për ish-Presidentin Donald Trump, i cili herë pas here e minimizonte ashpërsinë e pandemisë. Shpesh, numri i rasteve të reja me koronavirus është më i lartë në këto shtete të cilat kanë votuar zotin Trump.

Disa muaj më parë zoti Biden vendosi si objektiv vaksimin me të paktën një dozë të 70% të të rriturve deri më 4 korrik, Ditën e Pavarësisë së SHBA-së. Por objektivi nuk u arrit dhe aktualisht numri i të vaksinuarve sipas statistikave të qeverisë qëndron në 68.1%.

Të shtunën përfaqësues të Facebook-ut thanë se Presidenti Biden dhe ndihmësit e tij duhet të ndalojnë duke drejtuar gishtin nga ata që mendojnë se janë fajtorë dhe të detajojnë se çfarë kishte bërë për të inkurajuar vaksinimet.

Administrata e Presidentit Biden ka zgjedhur të fajësojë një grusht kompanish amerikane të medias sociale“, tha Guy Rosen, përfaqësues i lartë i Facebook-ut. “Fakt është se në SHBA pranimi i vaksinave në mesin e përdoruesve të Facebook-ut është rritur“.

Zoti Rosen tha se të dhënat e kompanisë tregojnë se 85% e përdoruesve të saj në vend janë ose të vaksinuar ose kanë shprehur dëshirën të vaksinohen kundër koronavirusit.

Facebook nuk është arsyeja që nuk u arrit objektivi prej 70%“, tha zoti Rosen.

Për disa muaj, kompania Facebook ka vepruar kundër keqinformimit, duke ndaluar publikimin e reklamave kundër vaksinave dhe më vonë duke hequr postime me pretendime të rreme në lidhje me to.

voa

A do të na duhet një dozë e tretë përforcuese ndaj COVID-19?

Gjatë inspektimit të flakonëve me dozat e vaksinave në kompaninë PfizerFakti që kompania Pfizer dëshiron të ofrojë një dozë të tretë të vaksinës, nuk do të thotë domosdoshmërisht se njerëzit do të presin me padurim ta bëjnë atë. Autoritetet e shëndetësisë në Shtetet e Bashkuara dhe ato ndërkombëtare thonë se tani për tani, ata që janë të vaksinuar plotësisht duket se janë të mbrojtur mirë.

Në rang global, ekspertët po vëzhgojnë nga afër për të përcaktuar nëse njerëzve do t’u duhet një dozë tjetër. Në të njëjtën kohë, shumë sugjerojnë se prioriteti për momentin duhet të jenë vaksinimet, duke vënë në dukje se disa mutacione shqetësuese të koronavirusit nuk do të shfaqeshin me kaq shpejtësi nëse një pjesë më e madhe e Shteteve të Bashkuara, si dhe pjesa tjetër e botës do të kishin përmbushur raundin e parë të vaksinimit.

“Nëse nuk doni të shihni çdo javë një variant të ri “, tha Jennifer Nuzzo, specialiste e shëndetit publik në Universitetin Johns Hopkins, “duhet të bëjmë më shumë punë për t’u siguruar që të gjitha vendet të kenë më shumë qasje tek vaksinat”.

Në vazhdim janë disa pyetje dhe përgjigje në lidhje me imunitetin dhe dozat shtesë të vaksinës.

ÇFARË PO E NXIT DEBATIN PËR DOZËN SHTESË TË VAKSINËS?

Zyrtarët amerikanë të shëndetësisë kanë thënë prej kohësh se njerëzit një ditë mund të kenë nevojë për një dozë përforcuese, ashtu siç është praktika për shumë vaksina të tjera. Për këtë arsye po bëhen studime për të testuar përqasje të ndryshme: doza të thjeshta të treta, teste të dozave të përziera me vaksinën e një marke tjetër për një dozë të tretë, ose një dozë përforcuese eksperimentale të modifikuar për t’iu përgjigjur më mirë varianteve të ndryshme.

Por javën e kaluar, kompania Pfizer dhe partnerja e saj gjermane BioNTech njoftuan se në gusht planifikojnë të kërkojnë autorizimin e Administratës së Ushqimit dhe Barnave për një dozë të tretë, pasi ajo mund të rrisë nivelet e antitrupave që luftojnë virusin, duke ndihmuar ndoshta për të shmangur disa mutacione shqetësuese.

Kompanitë nuk kanë bërë publike të dhënat dhe zyrtarët amerikanë të shëndetësisë thanë se dozat përforcuese nuk janë ende të nevojshme dhe se qeveria, jo prodhuesit e vaksinave, do të vendosin nëse dhe kur do të ndryshojë kjo gjë.

Organizata Botërore e Shëndetësisë tha të hënën se nuk ka prova të mjaftueshme për të treguar se nevojiten doza të treta. Ajo tha se dozat e pakta duhet të ndahen me vendet e varfëra, dhe jo të përdoren nga vendet e pasura si doza përforcuese.

ÇFARË PROVASH KA SE MBROJTJA E VAKSINAVE VAZHDON TË JETË E FORTË?

Një analizë muajin e kaluar e agjencisë së lajmeve Associated Press konstatoi se pothuajse të gjitha vdekjet nga COVID-19 në Shtetet e Bashkuara po ndodhin në radhët e të pavaksinuarve.

Në javët e fundit, infektimet dhe shtrimet në spital kanë filluar të rriten ndërsa përhapet varianti shumë ngjitës Delta. Por Qendrat për Kontrollin dhe Parandalimin e Sëmundjeve thonë se rritjet po nxiten nga pjesët më pak të vaksinuara, në një vend që disponon doza të mjaftueshme nëse njerëzit do të donin t’i merrnin.

Asnjë vaksinë nuk është perfekte. Pra, njerëzit e vaksinuar plotësisht herë pas here do të infektohen, por këto të ashtuquajturat raste depërtuese, zakonisht janë të lehta. Zyrtarët që monitorojnë nevojën për doza përforcuese janë duke vëzhguar nga afër për çdo rritje të madhe në infektimet serioze që depërtojnë mbrojtjen që ofrojnë vaksinat.

Deri tani lajmet janë të mira: Njerëzit që ishin të parët në radhë për vaksinat në dhjetor dhe janar nuk duket se janë në rrezik më të lartë për t’u infektuar sesa ata të vaksinuar kohët e fundit, tha të martën Dr. Jay Butler i CDC-së.

A KA TË BËJË DEBATI PËR DOZAT PËRFORCUESE VETËM ME VARIANTET E REJA?

Jo, shkencëtarët po vëzhgojnë gjithashtu për të parë se sa dobësohet imuniteti i përgjithshëm i njerëzve të vaksinuar ndaj koronavirusit. Edhe ky aspekt mund të kërkojë një dozë përforcuese.

Antitrupat që luftojnë viruset gradualisht zbehen. Kjo është normale pasi trupi nuk ka nevojë të jetë në gatishmëri të lartë përgjithmonë.

Por antitrupat nuk janë mbrojtja e tij e vetme. Në momentin që ato nivele bien, trupi ka formuar një gjendje rezervë. Ndër to janë qelizat B të kujtesës të cilat kur ekspozohemi sërish ndaj virusit, “shpërthejnë dhe fillojnë të ndahen si të çmendura” për të prodhuar antitrupa të rinj, tha imunologu i Universitetit të Pensilvanisë, Scott Hensley.

Një tjetër rezervë: Qelizat T që vrasin qelizat e infektuara nga virusi për të mos lejuar që situata të rëndohet.

Studimet laboratorike sugjerojnë se antitrupat nuk janë aq të fuqishëm kundër variantit Delta sa janë kundër disa versioneve të mëparshme të koronavirusit, por ende shërbejnë për t’u mbrojtur. Specialistët shqetësohen më shumë për perspektivën e mutacioneve të ardhshme që mund t’u shpëtojnë vaksinave të sotme, diçka e parandalueshme vetëm duke luftuar përhapjen virale kudo që ajo ndodh.

SI PO IA DALIN VENDET E TJERA ME VARIANTIN DELTA?

Të dhënat nga jeta reale në Angli, Skoci, Kanada dhe Izrael tregojnë se vaksinat e përdorura më gjerësisht në vendet perëndimore vazhdojnë të sigurojnë një mbrojtje të fortë. Studiuesit në Britani konstatuan se dy doza të vaksinës Pfizer, për shembull, janë 96% mbrojtëse nga shtrimi në spital me variantin delta, si dhe 88% efektive kundër infeksionit simptomatik.

Izraeli kohët e fundit raportoi të dhëna paraprake që sugjerojnë se mbrojtja ndaj infeksionit të butë me variantin Delta ka rënë më poshtë, në 64%. Por, mbrojtja ndaj sëmundjes së rëndë mbeti e lartë.

Ekzistojnë më pak informacione se si rezultojnë vaksinat e tjera përballë variantit delta. Tajlanda njoftoi këtë javë se punonjësve të shëndetësisë që kishin marrë dy doza të një vaksine kineze do t’u jepet një dozë përforcuese e prodhuar nga kompania AstraZeneca.

A MUND TË KENË NEVOJË DISA NJERËZ PËR NJË DOZË PËRFORCUESE PËRPARA PJESËS TJETËR TË POPULLSISË?

Kjo është e mundur. Izraeli sapo filloi shpërndarjen e dozave të treta të vaksinës Pfizer te personat që kanë bërë transplant dhe pacientët e tjerë me sistem të dobët imunitar. Arsyeja? Njerëzit që marrin ilaçe të caktuara që ulin imunitetin nuk reagojnë si njerëzit e shëndetshëm ndaj vaksinave, jo vetëm ndaj vaksinave për COVID-19.

Franca ka tashmë një politikë të ngjashme për dozën e tretë për personat me imunitet të dobët. Edhe pse nuk është autorizuar në Shtetet e Bashkuara, disa njerëz që kanë bërë transplant kërkojnë një dozë të tretë me shpresën për më shumë mbrojtje.

Ende nuk është provuar nëse ndihmon një dozë e tretë dhe, nëse po, kush ka nevojë për një të tillë dhe kur. Studimi i parë i madh i strategjisë për këtë çështje po fillon tek mijëra pacientë në Norvegji.

voa

Efektiviteti i vaksinave ndaj variantit Delta

FILE PHOTO: A medical worker administers a dose of the AstraZeneca vaccine to a man during a vaccination session for elderly people over 75 years old, at a stadium in New Taipei City, Taiwan June 25, 2021.Deri tani shtatë vaksina kundër COVID-19 janë miratuar për përdorim nga Organizata Botërore e Shëndetësisë. Dhe ndërsa koronavirusi po ndryshon në variante të reja, lind pyetja – sa të efektshme janë vaksinat? Përgjigja është e komplikuar. Por siç njofton korrespondenti i Zërit të Amerikës Steve Baragona, çdo vaksinë ndihmon për t’i mbajtur njerëzit gjallë dhe larg spitalit.

Me përhapjen e variantit Delta, të dhënat tregojnë se edhe disa njerëz të vaksinuar po infektohen me virusin COVID-19.

Por këto infeksione janë kryesisht të lehta. Të gjitha vaksinat po funksionojnë për të përmbushur objektivin më të rëndësishëm, thonë ekspertët.

“Vaksinat janë shumë të efektshme për atë që janë krijuar. Ato po mbrojnë njerëzit nga rastet e rënda të sëmundjes dhe nga vdekja”, thotë Bill Powderly, ekspert i shëndetësisë në Universitetin e Uashingtonit.

Një rritje e menjëhershme e infeksioneve në Izrael ngriti kohët e fundit shqetësime se disa vaksina janë më të dobëta ndaj variantit Delta. Por zoti Powderly thotë se vaksinat po parandalojnë rastet më të rënda, siç po ndodh në shtetin e tij të Mizurit.

“Po shohim infeksione, ashtu siç panë izraelitët, tek njerëzit që janë vaksinuar. Por askush prej tyre nuk përfundon në spital. Të gjitha shtrimet në spital, dhe fatkeqësisht, të gjitha vdekjet nga COVID-i, ndodhin tek ata që nuk janë vaksinuar”, thotë zoti Powderly.

Disa nga vaksinat janë më të mira se të tjerat në aktivizimin e sistemit imunitar.

Në përgjithësi, vaksinat me teknologjinë e re të Modernës dhe Pfizer-it duket se prodhojnë më shumë antitrupa. Ato pasohen nga vaksinat me teknologjinë klasike të prodhuara nga Johnson & Johnson, AstraZeneca e Universitetit të Oksfordit dhe Sputnik V e Rusisë.

Vaksinat Sinovac dhe Sinopharm të Kinës janë në fundin e renditjes për nga efektiviteti.

Të gjitha vaksinat prodhojnë mjaft antitrupa për të luftuar variantin origjinal të virusit. Por nivelet e antitrupave fillojnë të kenë më shumë rëndësi kundrejt varianteve të tjera, thonë ekspertët.

“Ndoshta me vaksinat më pak të fuqishme, që nuk po shkaktojnë një përgjigje aq të fortë të sistemit imunitar, varianti Delta ka filluar të depërtojë. Këto vaksina ende ofrojnë një farë mbrojtje ndaj variantit të fundit, por është qartë se ka një dobësim të aftësisë së tyre”, thotë Peter Openshaw, ekspert në Universitetin “Imperial College” të Londrës.

Vaksinat Pfizer, Moderna, AstraZeneca, J & J dhe Sputnik V, të gjitha duket se janë më të mira se Sinpharm dhe Sinovac në aktivizimin e vijës së dytë të mbrojtjes së trupit, atyre që quhen qelizat T.

“Vaksinat që janë në gjendje të nxisin një përgjigje imune ekstra, si përgjigjen e qelizave T, sigurojnë një mbrojtje më të mirë kundër varianteve të ndryshme, varianteve virale, sesa një vaksinë që shton vetëm antitrupa”, thotë Deborah Fuller me Universitetin e Uashingtonit.

Megjithatë, thotë zonja Fuller, vaksinat Sinopharm dhe Sinovac janë më shumë si vaksinat e përvitshme të gripit: jo perfekte, por më mirë se sa të mos marrësh asnjë lloj mbrojtje, pavarësisht ankesave që ajo dëgjon çdo vit nga njerëzit që vaksinohen.

“Dëgjoj nga ata që marin vaksinën, dhe thonë,” kurrë nuk do ta marr përsëri. “Sepse gjithsesi u sëmura. ‘ dhe përgjigjja ime është gjithmonë: do të ishit sëmurur shumë më keq, ndoshta do të ishit shtruar në spital, nëse nuk do të kishit marrë vaksinën”.

Zonja Fuller thotë se të gjitha vaksinat ndihmojnë në ngadalësimin e përhapjes së virusit, që do të thotë, më pak shanse që virusi të evoluojë në variante më të rrezikshme.

voa

Pfizer takim me qeverinë amerikane mbi dozën e tretë të vaksinës

Kompania Pfizer njoftoi se ka në plan të takohet të hënën me zyrtarë të lartë amerikanë të shëndetësisë për të diskutuar rreth kërkesës së saj për marrjen e një autorizimi federal për injektimin e një doze të tretë të vaksinës kundër COVID-19.

Ky zhvillim vjen ndërsa këshilltari kryesor i Presidentit Joe Biden për çështje të shëndetësisë, pranoi se është “plotësisht e llogjikshme dhe mbase e mundshme”, që një doze e tillë të jetë e nevojshme.

Kompania tha se të hënën ishte planifikuar të zhvillohej një takim me Administratën e Ushqimit dhe Barnave (FDA) e zyrtarë të tjerë. Disa ditë më parë Pfizer-i pohoi se dozat e tretë do të duhej të merrej brenda 12 muajsh.

Dr. Mikael Dolsten përfaqësues i kësaj kompanie i tha agjencisë së lajmeve “Associated Press” javën e kaluar se të dhënat e hershme nga një studim i kompanisë sugjerojnë se nivelet e antitrupave tek njerëzit shtohen nga pesë në 10-fish pas marrjes së një doze të tretë, krahasuar me dozën e dytë të marrë muaj më parë, provë që besohet se mbështet nevojën për një dozë përforcuese.

Të dielën, Dr. Anthony Fauci nuk e përjashtoi mundësinë, por tha se ishte shumë shpejt që qeveria të rekomandonte një dozë tjetër.

Ai tha se Qendrat për Kontrollin dhe Parandalimin e Sëmundjeve (CDC) dhe Administrata e Ushqimit dhe Barnave (FDA) bënë gjënë e duhur javën e kaluar duke mos u pajtuar me pohimin e Pfizer-it dhe duke thënë me deklaratën e tyre se “në këtë kohë” ato nuk e shohin si të nevojshme dozën e tretë.

Zoti Fauci tha se studimet klinike dhe të dhënat laboratorike ende nuk e kanë vërtetuar plotësisht nevojën për një doze përforcuese në regjimin me dy doza të vaksinës së Pfizer-it dhe Moderna-s apo asaj me një dozë të firmës Johnson & Johnson.

Ai tha se ishte mjaft e mundur që në muajt e ardhshëm “me shtimin e të dhënave”, qeveria të nxisë nevojën për një dozë përforcuese, bazuar në faktorë të tillë si mosha apo sëmundjet kronike e probleme të tjera shëndetësore.

Sigurisht që është plotësisht e mundshme, ndoshta ka të ngjarë në një moment, të kemi nevojë për një dozë përforcuese“, tha zoti Fauci.

Takimi i planifikuar i së hënës mes Pfizer-it dhe zyrtarëve amerikanë të shëndetësisë u njoftua fillimisht nga gazeta “The Washington Post”.

Izraeli ofron dozën e tretë të vaksinës për të rriturit në rrezik

Tel Aviv, IzraelIzraeli tha të dielën se do të fillojë të ofrojë dozën e tretë të vaksinës Pfizer/BioNTech kundër koronavirusit, për të rriturit me sistem të dobët imunitar.

Përhapja e shpejtë e variantit Delta të koronavirusit ka rritur rastet në Izrael gjatë muajit të kaluar, nga numra njëshifrorë në rreth 450 në ditë.

Ministri i Shëndetësisë i Izraelit, Nitzan Horowitz, tha se të rriturit me sistem të dobët imunitar, që kanë marrë dy doza të vaksinës Pfizer/BioNTech, mund të marrin edhe dozën e tretë përforcuese.

Kompanitë Pfizer dhe BioNTech – furnizueset kryesore të Izraelit me vaksina – thanë të enjten se do të kërkojnë nga rregullatorët shëndetësorë në SHBA dhe Evropë që të autorizojnë dozën e tretë përforcuese.

Dy kompanitë përmendën një rrezik në rritje të infeksionit gjashtë muaj pas imunizimit me dy doza.

Edhe pse shkaktuan kritika nga disa shkencëtarë dhe zyrtarë, ato nuk i ndanë të dhënat që tregojnë për atë rrezik, por thanë se së shpejti do të bëhen publike.

“Ne jemi duke e shqyrtuar këtë çështje dhe ende nuk kemi përgjigje përfundimtare”, tha Horowitz.

“Në çdo rast, ne po administrojmë tani dozën e tretë për njerëzit që vuajnë nga mungesa e imunitetit”, shtoi ai.

Rreth 5.7 milionë njerëz nga popullsia 9.3-milionëshe e Izraelit kanë marrë së paku një dozë të vaksinës kundër koronavirusit.

Sipas autoriteteve shëndetësore atje, rreth gjysma e 46 pacientëve që janë në gjendje të rëndë dhe të hospitalizuar në Izrael, janë të vaksinuar.

Shumica e tyre thuhet se janë nga grupet e rrezikut.

Udhëheqësi i Departamentit të Shëndetit Publik në Ministrinë e Shëndetësisë në Izrael, Sharon Alroy-Preis, tha se autoritetet nuk do të nxitojnë për t’i dhënë doza përforcuese publikut të gjerë.

 

Gratë mbajnë maska mbrojtëse në Ashkelon, Izrael, 25 shkurt 2021. Izraeli: Bie efektiviteti i vaksinës Pfizer

Izraeli ka njoftuar se efektiviteti i vaksinës Pfizer/BioNtech ka rënë, pavarësisht se ajo mbetet shumë efektive në parandalimin e simptomave të rënda të sëmundjes COVID-19.

Njoftimi vjen pas përhapjes gjithnjë e më të lartë të variantit Delta të koronavirusit dhe heqjen e kufizimeve të distancimit fizik në Izrael.

Ministria e Shëndetësisë e Izraelit tha se efektiviteti i vaksinës në parandalimin e infektimit dhe të sëmundjes me simptoma ka rënë në 64 për qind, por ajo mbetet 93 për qind efektive në parandalimin e hospitalizimeve dhe simptomave të rënda të sëmundjes.

Në deklaratën e saj, Ministria e Shëndetësisë nuk ofroi të dhëna për nivelin e mëparshëm të efektivitetit ose ndonjë të dhënë tjetër, raporton Reuters.

Megjithatë, në muajin maj, zyrtarët izraelitë publikuan një raport në të cilin thuhej se dy doza të vaksinës së Pfizer sigurojnë 95 për qind mbrojtje kundër infeksionit, shtrimit në spital dhe simptomave të rënda të sëmundjes.

Një zëdhënës i kompanisë Pfizer nuk ka pranuar që të komentojë të dhënat e shtetit të Izraelit, por ai u bëri jehonë të dhënave nga kërkimet tjera që tregojnë se antitrupat e nxitura nga vaksina janë në gjendje të neutralizojnë të gjitha variantet e koronavirusit, përfshirë atë Delta, megjithëse me një fuqi më të ulët.

Izraeli ka qenë kampion në fushatën e imunizimit të popullsisë 9.3 milionëshe.

Rreth 60 për qind e banorëve kanë marrë të paktën një dozë të vaksinës së Pfizer.

Në janar, Izraeli regjistronte deri në 10.000 raste në ditë, ndërsa muajin e kaluar në këtë shtet u regjistruan në ditë raste njëshifrore.

Përmirësimi i situatës epidemiologjike bëri që Izraeli të heqë pothuajse të gjitha masat kufizuese.

Në të njëjtën kohë, në Izrael sikurse në pothujase gjitha vendet e botës, varianti Delta i koronavirusit filloi të mbizotërojë rastet e reja të të infektuarve.

Numri i rasteve të reja në Izrael gradualisht po rritet si dhe i personave me simptoma të rënda.

Për shembull, të dielën u regjistruan 343 të infektuar, ndërsa numri i të sëmurëve rëndë u rrit në 35 nga 21.

Eksperti i Institutit të Shkencës, Weizmann, në Izrael, Eran Segal, tha se nuk ka ndonjë mundësi që vendi të përballet me rritje të shtrimeve në spital.

Ai tha se është mirë që jeta të vazhdojë në normalitet dhe pa kufizime, por duke shtuar shkallën e vaksinimit.

Varianti Delta i koronavirusit, për të cilin Organizata Botërore e Shëndetësisë thotë se është më ngjitës, ka shkaktuar shqetësim në shumë vende të botës.

Ekspertët e shëndetit publik në Shtetet e Bashkuara theksojnë se fushatat e imunizimit janë çelësi për të mposhtur pandeminë e COVID-19, veçanërisht pasi mutacionet, siç është varianti Delta, po vazhdojnë të shfaqen.

Sipas ekspertëve, të trija vaksinat e autorizuara në Shtetet e Bashkuara – Pfizer, Moderna dhe Johnson & Johnson – kanë rezultuar të efektshme në mbrojtjen nga varianti Delta.

Megjithatë, disa studime tregojnë se niveli i mbrojtjes është pak më i ulët sesa kundër varianteve të para të koronavirusit.

Varianti Delta është mbizotërues në Britani të Madhe, mirëpo kryeministri Boris Johnson tha më 5 korrik se vendi i tij, nga data 19 korrik, do të heqë shumicën e kufizimeve.

rel

Studiuesit po mësojnë se si koronavirusi manipulon sistemin imunitar

Imazhi mikroskopik i SARS-CoV-2Që nga viti 2019 kur filloi pandemia e koronavirusit, kemi mësuar më shumë rreth virusit, se kush rrezikohet më shumë, se si duhen trajtuar pacientët e COVID-it dhe se si funksionon virusi. Siç njofton korrespondentja e Zërit të Amerikës, Carol Pearson, studiuesit po mësojnë gjithashtu se si virusi manipulon sistemin imunitar të trupit dhe se si i shmang mekanizmat e tij mbrojtëse.

Kur një virus depërton në trupin e njeriut, sistemi imunitar fillon menjëherë ta sulmojë.

Por COVID-19a duket se ka aftësinë t’i shmanget sistemit tonë imunitar.

Michaela Gack drejton qendrën kërkimore në Klinikën Cleveland në Florida.

Ajo e krahason sistemin imunitar me sistemin e alarmit të shtëpisë që arrin ta çaktivizojë grabitësi.

“Në thelb, në këtë rast virusi COVID-19, çaktivizon sistemin e alarmit në shtëpi dhe kështu mund të replikohet lirisht në trupin e njeriut dhe të përhapet“, thotë ajo.

Zonja Gack thotë se kjo ndodh pothuajse menjëherë pas infektimit.

Një tjetër tipar kryesor i këtij virusi është se ai mund t’i shpëtojë reagimit imunitar të njeriut … Kjo transmetueshmëri e lartë e virusit, e kombinuar me aftësinë që të shmangë reagimin e antitrupave, e bën situatën me të vërtetë alarmante“, thotë zonja Gack.

Ajo që e bën virusin edhe më shqetësues është varianti i tij më ngjitës dhe më serioz Delta, i cili po përhapet me shpejtësi në të gjithë botën. Delta është bërë varianti dominues në Shtetet e Bashkuara.

Në laborator, ekipi i zonjës Gack po studion teknikën e evazionit të COVID-19ës, për të cilën ajo thotë se duket se është unike. Ajo thotë se teknika ofron të dhëna për të prodhuar ilaçet që do ta luftojnë virusin.

Ndërhyrja tek kjo enzimë e virusit, vërtet që nga njëra anë do të bllokonte drejtpërdrejt virusin, por gjithashtu do të rikthente ose edhe do të forconte sistemin tonë imunitar, kështu që do të kishte këtë funksion të dyfishtë, i cili besoj se mund të jetë shumë i dobishëm për terapinë”, thotë ajo.

Zonja Gack dhe ekipi i saj po bashkëpunojnë me studiues të tjerë në disa laboratorë. Nëse kanë sukses, ata mund të gjejnë mënyra të reja për të trajtuar pacientët me COVID-19 si dhe të infektuarit me lloje të tjera koronavirusësh. Madje ata mund të zbulojnë trajtime të reja për njerëzit që vuajnë nga sëmundje të tjera që shkaktohen nga një virus, siç janë disa lloje të kancerit.

voa

Shqetësime për vaksinën ruse Sputnik V

Në mbarë botën po bëhen përpjekje për të vaksinuar sa më shumë njerëz për të arritur imunitetin e turmës kundër koronavirusit. Zyrtarët thonë se po analizojnë efektshmërinë e vaksinave, por sipas ekspertëve, Rusia nuk ka ofruar deri tani informacionin e nevojshëm mbi vaksinën e saj, Sputnik V. ​

“Këto rezultate kaq të mira është vështirë të besohen!” thotë studiuesi Konstantin Andreev.

Në maj një grup shkencëtarësh ndërkombëtarë botuan një letër të hapur në revistën mjekësore The Lancet ku shprehnin shqetësim për vaksinën ruse Sputnik V.

Shkencëtarë amerikanë, holandezë, francezë, italianë dhe rusë kanë cituar mospërputhje mes të dhënave nga Instituti Kërkimor Gamaleya, prodhuesi i vaksinës ruse Sputnik V.

Më saktësisht, në fazën e tretë të provave, Instituti raportoi se vaksina kishte efektivitet në mbi 91% të rasteve. Por shkencëtarët thonë se instituti nuk ofroi të dhëna të papërpunuara në mënyrë që shkencëtarë të tjerë të bënin analiza të pavarura. Ata kanë kërkuar informacion shtesë nga ky institucion.

“Nëse do të kishin ofruar materialet burimore, mund të ishin sqaruar disa nga mospërputhjet. Por nuk ofruan të dhënat. Prandaj ekzistojnë pikëpyetje mbi punën e tyre kërkimore,” thotë Vasili Vlasov i Universitetit Ekonomik të Shën Peterburgut.

Në përgjigje të letrës, ata që punuan për zhvillimin e vaksinës Sputnik V i shpjeguan mospërputhjet si “gabime të thjeshta shkrimi” dhe i cilësuan si “të habitshme” kërkesat e shkencëtarëve për informacion.

Shkencëtarët e institutit Gamaleya nënvizojnë se vaksina është miratuar për përdorim në mbi 50 vende. Por studiues të tjerë thonë se kjo nuk dëshmon që vaksina është e padëmshme dhe e efektshme në masën që thonë prodhuesit e saj.

“Prodhuesit e vaksinave perëndimore kanë bërë publike jo vetëm raporte të hollësishme për analizat shkencore që kanë zhvilluar, por edhe protokollet që kanë ndjekur gjatë zhvillimit të kërkimeve, ndërsa shkencëtarët rusë nuk pranuan të publikojnë protokollet që kanë ndjekur, prandaj lindin shumë pikëpyetje,” thotë zoti Vlasov.

Prodhuesit e Sputnik V thonë se vaksina e tyre është e sigurtë dhe se shkencëtarët perëndimorë paguhen nga “gjigandë farmaceutikë” për të bllokuar futjen e vaksinës ruse në treg.

Por studiuesit shkencorë thonë se prodhuesit e vaksinave të tjera si Johnson & Johnson dhe AstraZeneca kanë punuar nga afër me agjencitë rregullatore për të garantuar një produkt të sigurtë, gjë që s’ka ndodhur me laboratoret që krijuan Sputnik V.

“Nëse ata që prodhuan Sputnik V fillojnë të veprojnë si shkencëtarët që krijuan vaksinën Johnson & Johnson, e gjithë kjo situatë do të bëhej shumë më e thjeshtë. Ata vetë do të përfitonin. Por nuk e di nëse do ta bëjnë një gjë të tillë,” thotë zoti Andreev.

Organizata Botërore e Shëndetësisë thotë se shkencëtarët shpresojnë të mësojnë më shumë gjatë vizitave në Rusi.

“Kemi krijuar një ekip që besoj se do të vizitojë fabrikën. Do të shkojnë në një numër objektesh gjatë vizitës,” tha zëdhënësja e OBSH-së.

Sputnik V nuk bën aktualisht pjesë në listën e vaksinave të miratuara për përdorim emergjent nga BE-ja. Autorët e letrës në maj kritikojnë mungesën e transparencës në provat klinike me këtë vaksinë dhe thonë se çdo problem ekzistues mund të gjejë zgjidhje.

Por mëdyshjet për sigurinë dhe efikasitetin e vaksinës Sputnik V nuk kanë penguar shumë vende, në një betejë të ethshme me pandeminë, ta ofrojnë këtë vaksinë për imunizimin e popullatës së tyre. Miliona doza të kësaj vaksine janë bërë deri tani në Rusi dhe në vende të tjera.

voa

Gjermania do të ndajë tre milionë vaksina për Ballkanin Perëndimor

MerkelKancelarja gjermane, Angela Merkel, tha të hënën se vendi i saj do të ndajë tre milionë doza të vaksinave kundër COVID-19 për vendet e Ballkanit Perëndimor.

Ajo i bëri këto komente në përfundim të një takimi virtual me kryeministrat e Ballkanit Perëndimor në kuadër të Procesit të Berlinit. Zonja Merkel, tha se i sheh gjashtë vendet e Ballkanit Perëndimor si anëtare të ardhshme në Bashkimin Evropian “për arsye strategjike”.

Është në vet interesin e Bashkimit Evropian që ta çojë përpara këtë proces”, tha zonja Merkel në një konferencë me gazetarë, pas përfundimit të takimit ku mblodhi për herë të fundit përfaqësuesit e Ballkanit Perëndimor, duke lënë të nënkuptohet se po flet për ndikimin e Rusisë dhe Kinës në rajon, por pa i përmendur ato.

Kancelarja Merkel tha se gjatë takimit virtual, presidenti francez, Emmanuel Macron, kishte shprehur “shumë qartë” mbështetjen e tij për ardhmërinë evropiane të gjashtë vendeve të Ballkanit.

Në samit morën pjesë përfaqësues nga Serbia, Shqipëria, Maqedonia e Veriut, Bosnje Hercegovina, Mali i Zi dhe Kosova si dhe zyrtarë të lartë të Bashkimit Evropian.

Përparësia jonë është të përshpejtojmë agjendën e zgjerimit dhe t’i mbështesim partnerët tanë nga Ballkani Perëndimor në punën e tyre të përmbushjes së reformave të nevojshme për të përparuar në rrugën evropiane”, tha presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen.

Kancelarja Merkel ka paralajmëruar se do të tërhiqet nga politika pas zgjedhjeve kombëtare të shtatorit në Gjermani, pavarësisht nga rezultatet e partisë së saj Demokristiane.

Samiti i Berlinit është një nga nismat e zonjës Merkel, e hedhur në vitin 2014 me synim thellimin e bashkërendimit ndërmjet vendeve të Ballkanit Perëndimor si dhe mbështetjen e procesit të anëtarësimit të këtij rajioni në Bashkimin Evropian.

Arbër Fetahu nga Grupi për Studime Juridike e Politike në një bisedë për Zërin e Amerikës tha se cilido që të jetë vazhdimi i këtij procesi në të ardhmen, do të duhej të përqendrohej më shumë në bisedimet ndërmjet Kosovës dhe Serbisë.

Marrë parasysh edhe kontekstin politik në të cilin ndodhet Ballkani Perëndimor, posaçërisht Kosova dhe Serbia, besojmë që ky samit përpos temave specifike që i ka duhet ta ketë një fokus edhe te dialogu Kosovë-Serbi. Ndoshta Kosovës dhe Serbisë të tentohet t’i ushtrohet një lloj presioni diplomatik që të dyja të jenë të përkushtuara për normalizim të marrëdhënieve nëpërmjet procesit të dialogut të ndërmjetësuar nga Bashkimi Evropian”.

Zoti Fetahu thotë se për shkak të mosbesimit të vendeve të Ballkanit Perëndimor ndërmjet vete dhe ndaj Bashkimit Evropian, idetë që dalin nga nisma të tilla janë rrallë herë të zbatueshme.

Kemi parë ta zëmë Maqedoninë e Veriut në rastin me Bullgarinë dhe Greqinë me ndërrimin e emrit dhe ende nuk është hapur kapitulli për anëtarësim. Po ashtu është Shqipëria që ka bërë një sërë reformash dhe Franca në njëfarë forme e ka bllokuar hapjen e kandidaturës për anëtarësim në Bashkimin Evropian. Edhe vendet veç e veç ndërmjet vete kanë pasur pak a shumë ndërskamcë nëse mund ta quaj dhe probleme historike, prandaj është pak problem edhe këto nismat rajonale të kenë një sukses shumë të madh me këtë shkallë të besimit që kanë shtetet ndërmjet vete”, tha zoti Fetahu.

Rrjedhimisht, thotë ai, është koha që Ballkanit Perëndimor t’i hapet rruga për anëtarësim në Bashkimin Evropian, nën ombrellën e të cilit, sipas tij, do të zhvillohej ky rajon në kuptimin politik, ekonomik e social.

Pavarësisht ideve të mëdha si mini shengeni, ai ende nuk është implementuar dhe është në vazhdën e diskutimeve. Tash e disa vite Ballkani Perëndimor është duke u trajtuar me nisma të tilla rajonale edhe nga sponsorizuesi – Gjermania, por besojmë që është e udhës që Ballkanit Perëndimor t’i jepet drejtimi për anëtarësim në Bashkimin Evropian, pasi që këto nisma rajonale më shumë deri tash i kanë shpërfaqur qëllimet dhe idetë e vendeve që janë më të forta të Ballkanit Perëndimor”, tha zoti Fetahu.

Kosova vazhdon të jetë e fundit në rajon në proceset integruese dhe qytetarët e saj janë të vetmit në Evropën Juglindore që nuk mund të udhëtojnë pa viza në vendet e zonës Shëngen.

*Mbështetur edhe në agjencinë e lajmeve Reuters..

voa

A janë vaksinat kineze efektive ndaj variantit Delta?

Doza të vaksinës Sinovac, të prodhuar në Kinë. Fotografi ilustruese. Shumë shtete, nga Kina në Indonezi e deri në Brazil, varen jashtëzakonisht shumë nga vaksinat kineze për t’i imunizuar kundër koronavirusit qytetarët e tyre. Por, së fundmi janë rritur shqetësimet nëse vaksinat e prodhuara në Kinë, ofrojnë mbrojtje të mjaftueshme ndaj variantit Delta të koronavirusit, që fillimisht u identifikua në Indi.

Varianti Delta, konsiderohet se është më ngjitës sesa variantet e tjera të koronavirusit.

Më poshtë, mund të lexoni pikëpamjet e ekspertëve shëndetësorë kinezë, lidhur me efektivitetin e vaksinave të prodhuara në Kinë ndaj variantit Delta, që është duke u shndërruar në variant dominues në botë.

A funksionojnë vaksinat kineze ndaj variantit Delta?

Kina nuk i ka bërë publike rezultatet e efektivitetit të vaksinave të saj ndaj variantit Delta, bazuar në provat klinike të shkallës së gjerë ose të dhënat pas vaksinimit të personave me këtë vaksinë. Po ashtu, nuk ka ofruar informacione të detajuara nga testet laboratorike, por ekspertët kinezë po u bëjnë thirrje njerëzve që të vaksinohen kundër COVID-19 sa më shpejt që të jetë e mundur, raporton Reuters.

Mungesa e të dhënave të detajuara për efektivitetin e vaksinave kineze kundër variantit Delta, i ka penguar ekspertët e huaj të bëjnë rishikimin e këtyre vaksinave.

Hulumtuesit kanë gjetur se vaksinat kineze janë paksa efektive në zvogëlimin e rrezikut të rasteve simptomatike dhe rasteve të rënda të shkaktuara nga Delta, u tha gazetarëve Zhong Nanshan, një epidemiolog që ka ndihmuar institucionet e Kinës për t’u përballur me pandeminë COVID-19.

Ky qëndrim bazohet në analizën e infeksioneve në qytetin Guangzhou dhe Zhong, tha ai për Reuters, duke shtuar se rezultatet janë paraprake dhe se mostra e kësaj analize është e vogël.

Zëdhënësi i prodhuesit kinez të vaksinës Sinovac, Liu Peicheng, tha për Reuters se rezultatet paraprake bazohen në mostrat e gjakut te personat e vaksinuar me këtë vaksinë dhe se kanë treguar një ulje trefish të efektit neutralizues ndaj variantit Delta.

Ai tha se një dozë përforcuese, pas regjimit prej dy dozave, mund të shkaktojë shpejt një reagim më të fortë dhe më të qëndrueshëm të antitrupave, për ta luftuar variantit Delta. Megjithatë, ai nuk dha detaje më të hollësishme për këtë çështje.

Antitrupat që prodhohen nga dy vaksinat kineze, janë më pak të efektshme kundër variantit Delta, krahasuar me variantet e tjera të koronavirusit, tha Feng Zijian, ish-zëvendësdrejtor i Qendrës kineze për Kontrollin dhe Parandalimin e Sëmundjeve.

Feng, gjatë një adresimi javën e kaluar për median shtetërore kineze, nuk dha detaje të tjera, përfshirë as emrat e dy vaksinave.

Dozat e vaksinave kineze ende mund të ofrojnë mbrojtje, pasi që asnjë prej personave të vaksinuar në provincën Guangdong të Kinës, ku fillimisht u regjistruan rastet e para me variantin Delta, nuk kishin simptoma të rënda të sëmundjes. Të gjitha rastet e rënda u shënuan në mesin e njerëzve të pavaksinuar.

Jin Dong-Yan, virolog në Universitetin e Hong Kongut, tha se komentet e Fengut nuk janë të mjaftueshme për të mbështetur pretendimin se vaksinat kineze janë efektive ndaj rasteve të rënda me COVID-19, pasi sipas tij, duhen më shumë të dhëna.

Indonezia, që ditëve të fundit ka shënuar shifra rekorde të rasteve me variantin Delta, raportoi se qindra punonjës mjekësorë, pavarësisht se ishin vaksinuar me vaksinën e Kinës, Sinovac, ishin infektuar me COVID-19.

Megjithatë, nuk është ende e qartë nëse këta punëtorë shëndetësorë në Indonezi, u infektuan me variantin Delta.

Krahasimi i vaksinave të Kinës me ato të Perëndimit

Një studim i kryer në muajin maj nga Shëndeti Publik i Anglisë, tha se vaksina Pfizer/BioNTech, ishte 88 për qind efektive ndaj sëmundjes simptomatike nga varianti Delta, dy javë pas marrjes së dozës së dytë të kësaj vaksine.

Kjo vaksinë, sipas këtij studimi, është 93 për qind efektive ndaj variantit Alfa të koronavirusit, që fillimisht është identifikuar në Mbretërinë e Bashkuar.

Ndërkaq, dy dozat e vaksinës AstraZeneca ishin 60 për qind efektive ndaj sëmundjes simptomatike nga varianti Delta, krahasuar me 66 për qind efektivitet ndaj variantit Alfa, tha Shëndeti Publik i Anglisë.

Nuk ka të dhëna të mjaftueshme për të treguar se sa ofron mbrojtje vaksina e Johnson&Johnson, që jepet përmes një doze të vetme dhe ekspertët shëndetësorë në Shtetet e Bashkuara, janë duke e shqyrtuar mundësinë nëse duhet të japin doza përforcuese, duke përdorur vaksinat që janë prodhuar me metodën mRNA.

Sa është e rëndë situata epidemiologjike në Guangdong?

Guangdongu është qendra kryesore e prodhimit dhe eksportit në Kinë dhe pikërisht në këtë rajon, është regjistruar numri më i madh i rasteve me variantin Delta. Në Kinë, rasti i parë me variantin Delta u shënua në muajin maj.

Në kryeqytetin e provincës Guangdong, Guangzhou, deri më tani janë regjistruar 146 raste me variantin Delta dhe raste të rënda me COVID-19, janë shënuar në Shenzhen dhe në qytetin Dogguan.

Që prej 22 qershorit, nuk është raportuar për asnjë transmetim të variantit Delta brenda Kinës.

Çfarë ka bërë Kina?

Provinca Guangdong, që ka një popullsi prej 126 milionë banorësh, që prej shpërthimit të rasteve me variantin Delta, ka përshpejtuar fushatën e vaksinimit kundër COVID-19. Më 19 maj, në këtë provincë ishin administruar 39.15 milionë doza të vaksinës, ndërkaq më 20 qershor, kjo shifër arriti në 101.12 milionë doza.

Qytetet Guangzhou, Shenzhen dhe Dongguan, menjëherë pas shpërthimit të infeksioneve të reja, vendosën masa izoluese në lagjet ku banonin personat e infektuar me variantin Delta dhe rastet e kontaktit po ashtu u izoluan dhe iu nënshtruan një sërë testesh kundër COVID-19.

Këto qytete, po ashtu kanë kërkuar që kushdo që ka udhëtuar jashtë kësaj province, përmes testit, të dëshmojnë se nuk janë të infektuar me COVID-19.

Epidemiologu Zhong, tha se pa masa efektive të kontrollit, 7.3 milionë banorët e qytetit Guangzhou do të ishin infektuar në 20-30 ditët e para, pas rastit të parë të identifikuar me variantin Delta.

Fotografi ilustrueseOBSH riemëron variantet e koronavirusit me shkronja greke

Organizata Botërore e Shëndetësisë njoftoi të hënën se ka vendosur një sistem të ri për emërimin e varianteve të koronavirusit.

Tani e tutje, OBSH-ja tha se do të përdorë shkronjat greke.

Varianti britanik, për shembull, është etiketuar si Alfa, ai i Afrikës së Jugut si Beta dhe varianti indian si Delta.

Në fillim të këtij muaji, Qeveria e Indisë e kritikoi emërtimin e variantit B.1.617.2 – të zbuluar për herë të parë në Indi, tetorin e kaluar – si “variant indian”, ndonëse OBSH-ja nuk e ka etiketuar kurrë zyrtarisht si të tillë.

“Asnjë vend nuk duhet të stigmatizohet për zbulimin dhe raportimin e varianteve”, tha Maria Van Kerkhove, epidemiologe në OBSH.

Ajo bëri thirrje për një “mbikëqyrje të fuqishme” të varianteve dhe për ndarjen e të dhënave shkencore, që do të ndihmonin në ndalimin e përhapjes së koronavirusit.

Shkronjat greke do t’u referohen edhe varianteve shqetësuese, edhe varianteve të interesit.

Një listë e plotë e emrave është publikuar tashmë në faqen e internetit të OBSH-së.

Van Kerkhove tha se shkronjat greke nuk do t’i zëvendësojnë emrat ekzistues shkencorë.

Nëse zyrtarisht identifikohen më shumë se 24 variante, shkronjat greke mbarojnë dhe OBSH-ja do të shpallë një program të ri të emërtimit, tha Van Kerkhove.

rel